6. Ecologie en duurzaamheid

6. Ecologie en duurzaamheid

Learning objective

1 / 44
volgende
Slide 1: Slide
newEditorBiologieMiddelbare schoolvmbo kLeerjaar 2

In deze les zitten 44 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

6. Ecologie en duurzaamheid

Learning objective

6.1 Relaties

Ecologie en duurzaamheid

Leerdoelen van de les

6.1.1 Je weet dat organismen en hun milieu elkaar beïnvloeden.
6.1.2 Je kunt een voedselketen en een voedselweb maken.

Milieu

Ecologie is het onderzoeken van de relaties tussen organismen en hun milieu (hun leefomgeving). Het milieu heeft invloed op organismen. Maar organismen hebben ook invloed op hun milieu.



Het milieu en de organismen die er leven, hebben met elkaar te maken. Biologen zeggen dan dat ze relaties met elkaar hebben.


Het bestuderen van relaties tussen organismen en hun milieu noem je ecologie.

Relaties

Een voedselketen is een reeks soorten waarbij elke soort voedsel is voor de volgende soort.


Elke soort is een schakel in de voedselketen.



De eerste schakel in een voedselketen is altijd een plantensoort.

Voedselweb

In een ecosysteem is er nooit maar één voedselketen.


In een ecosysteem lopen dan ook meerdere voedselketens door elkaar.

Alle voedselrelaties in een ecosysteem samen noem je een voedselweb.

Afvaleters

Opdracht 4

Opdrachten

Opdracht 1 t/m 6.

6.2 Voedselrelaties

Hoofdstuk 6 ecologie en duurzaamheid

Leerdoelen van de les

6.2.3 Je kunt uitleggen wat producenten, consumenten en reducenten zijn.
6.2.4 Je kunt de kringloop van stoffen beschrijven.
6.2.5 Je kunt aangeven welk afval biologisch afbreekbaar is en welk afval niet.

Producten

Elke voedselketen begint met een plant. Planten maken voedsel voor mensen en dieren door fotosynthese. Daarom noem je planten producenten.


Planten produceren voedsel doordat in de bladgroenkorrels fotosynthese plaatsvindt. Bij fotosynthese maken planten glucose.



Consumenten

Dieren eten (consumeren) de energierijke stoffen die door planten zijn gemaakt. Dieren noem je daarom consumenten.


In een voedselketen worden de producenten gegeten door consumenten van de eerste orde.


Zij worden op hun beurt gegeten door consumenten van de tweede orde, enzovoort.

Reducenten

De resten die de afvaleters achterlaten, worden verder afgebroken door bacteriën en schimmels.


Een ander woord voor afbreken is reduceren. Je noemt bacteriën en schimmels daarom reducenten.

Wel of niet afbreekbaar

Reducenten breken de dode resten van planten en dieren af. Deze dode resten zijn biologisch afbreekbaar.



Mensen maken ook producten van glas, metaal en steen. Afval van deze producten noem je niet-biologisch afbreekbaar afval.


A

Biotisch

B

Abiotisch


A

Biotisch

B

Abiotisch


A

Biotisch

B

Abiotisch


A

Biotisch

B

Abiotisch


A

Biotisch

B

Abiotisch

Niveaus van de ecologie

Niveaus van de ecologie

Individu: Je kunt de relaties tussen één organisme (individu) en zijn omgeving onderzoeken.


Populatie: een groep individuen van dezelfde soort in een bepaald gebied die zich onderling voortplanten


Levensgemeenschap: Al deze populaties samen


Ecosysteem: De abiotische factoren en de levensgemeenschap samen



Afvaleters

Niet alle planten en dieren worden gegeten. Ze kunnen ook gewoon doodgaan.


De dode resten van planten en dieren worden dan als voedsel gebruikt door afvaleters.

Opdrachten

Opdrachten 1, 2, 3, 5, 6.

Opdrachten

Opdracht 1, 2, 3, 5, 6.

6.3 Samenleven

H6 ecologie en duurzaamheid

Leerdoelen van de les

  • Je kunt uitleggen wat een biologisch evenwicht is.

  • Je kunt uitleggen hoe soorten afhankelijk zijn van elkaar voor voedsel, een schuilplaats en voortplanting.

Populatiegrootte

In veel ecosystemen worden de populaties soms groter, dan weer kleiner.


Bij de meeste populaties schommelt de populatiegrootte door de jaren heen rondom een evenwichtswaarde.


Dat noem je een biologisch evenwicht.

Samenleven

Binnen een populatie heeft elk individu relaties met soortgenoten.


Een relatie kan gericht zijn op concurrentie (competitie) of op samenwerking.


Concurrentie is bijvoorbeeld strijden om voedsel, een partner of een veilige plek.

Relaties binnen een populatie

Bij dieren die in groepen leven, zie je vaak een rangorde. Eén dier is de baas.



Een territorium is een gebied dat wordt verdedigd tegen soortgenoten.



Relaties binnen een populatie

Individuen van een soort moeten samenwerken om zich voort te planten. Er is dan paarvorming tussen een mannetje en een vrouwtje.


Relaties tussen soorten

Individuen van verschillende soorten kunnen een langdurige relatie met elkaar hebben. Zo’n langdurige samenleving noem je symbiose.


Parasitisme: Een van de individuen kan nadeel hebben van de samenleving



Opdrachten

Opdracht 1, 2, 3, 4, 6, 7.