Amerikaans-Mexicaans grensgebied H4

Het Amerikaans-Mexicaans grensgebied

Economische verschillen tussen VS en Mexico

1 / 89
volgende
Slide 1: Slide
newEditorAardrijkskundeMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

In deze les zitten 89 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Het Amerikaans-Mexicaans grensgebied

Economische verschillen tussen VS en Mexico

Leerdoelen

-Je begrijpt hoe de grens tussen Mexico en de VS tot stand is gekomen. 


-Je weet welke problemen deze migranten tegenkomen tijdens hun migratie. 


-Je weet waarom veel mensen uit Midden-Amerika naar de VS migreren. 


-Je weet in welke omstandigheden de meeste migranten komen.

Wat gaan we doen?

- Bespreken Mex-VS

paragraaf 1.2

Opdracht(en) maken / bespreken. 


Belangrijke begrippen:
BBP, bbp/per hoofd, koopkracht, beroepsbevolking, C-P, internationale arbeidsverdeling, ruilvoetverslechtering, importvervangende industrie

Niet alleen harmonieus

Maar waarom allemaal?

  • Ongelijkheid tussen de landen én regio’s
    VS – meer kansen voor inwoners dan Mexico.

  • Historische relaties tussen de gebieden

  • Culturele, ruimtelijke en sociale verschillen.





Paragraaf 2 Economische verschillen tussen de VS en Mexico

De economie van de VS en Mexico vergeleken

Economische indicatoren (?)

  • Bruto binnenlands product (bbp)

- Bbp per hoofd geeft beeld van het gemiddeld inkomen.

  • Koopkracht

  • Inkomensongelijkheid

  • Verdeling van de

beroepsbevolking

Op basis van de indicatoren dus:


  • De VS: centrum

  • Mexico: semiperiferie

  • Onderontwikkelde landen:

periferie

Verdeling beroepsbevolking


Primair: landbouw, visserij en mijnbouw


Secundair: Industrie


Tertiair: Dienstverlening profit


Quartair: Dienstverlening non-profit.

Het aantal mensen in een land dat kan en wil werken - verdelen we in 4 sectoren. Hoe complexer het werk des te meer ontwikkeld het land is.

BBP per hoofd

Wat valt op?

BBP per hoofd

Wat valt op?

Centrum-periferie model

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 2 volledig door.


Ga aan de slag met de opdrachten 1 t/m 4 van paragraaf 2.




Eerder klaar?
Verdiep dan de leerstof door paragraaf 11 te maken mét de atlas.

Het Amerikaans-Mexicaans grensgebied

Economische verschillen tussen VS en Mexico

Leerdoelen

-Je begrijpt hoe de grens tussen Mexico en de VS tot stand is gekomen.


-Je weet waarom veel mensen uit Midden-Amerika naar de VS migreren.


-Je weet in welke omstandigheden de meeste migranten komen.

Wat gaan we doen?

Terugblik

Bespreken Mex-VS

paragraaf 1.2

Opdracht(en) maken / bespreken


Belangrijke begrippen:
BBP, bbp/per hoofd, koopkracht, beroepsbevolking, C-P, internationale arbeidsverdeling, ruilvoetverslechtering, importvervangende industrie

Terugblik

Centrum of periferie?

Centrum of periferie?

BBP per hoofd

Wat valt op?

Centrum-periferie model

Terugblik vorige les

1b Geef twee redenen waarom het gemiddelde bbp per hoofd van de totale bevolking in de VS veel hoger uitkomt dan in de meeste delen van de VS.


Als je kijkt naar de verdeling van de beroepsbevolking over de sectoren, dan is er een verschil tussen de VS als centrumland in de negentiende eeuw en de VS nu.


4 b Wat is er in de verdeling van de beroepsbevolking in centrumlanden als de VS veranderd in de afgelopen tweehonderd jaar?


Leerdoelen

-Je begrijpt hoe de grens tussen Mexico en de VS tot stand is gekomen.


-Je weet waarom veel mensen uit Midden-Amerika naar de VS migreren.


-Je weet in welke omstandigheden de meeste migranten komen.

Wat gaan we doen?

Bespreken Mex-VS
Opdrachten bespreken

Vooruitblik paragraaf 3



Belangrijke begrippen:
BBP, bbp/per hoofd, koopkracht, beroepsbevolking, C-P, internationale arbeidsverdeling, ruilvoetverslechtering, importvervangende industrie / bevolkingsdiagram, vruchtbaarheidscijfer, sterftecijfer, geboortecijfer, levensverwachting

Hoe werd de VS een centrumland?


  • Industrialisatie mogelijk door:

- grondstoffen aanwezig: steenkool, ijzererts

  • Groot voedselaanbod

- goede landbouwgrond

- mechanisatie (?)

  • Werknemers: immigranten uit Europa


  • Uitbreiding infrastructuur, VS ontsloten(?)

- spoorwegen

- telegraaf, telefoon

Een Spaanse kolonie


Vanaf 1850: industriële revolutie in het centrum

  • Versterking internationale arbeidsverdeling tussen centrum en periferie -> waarom dan?

  • Europa, VS (centrum): export van industrieproducten naar periferie

  • Mexico (periferie): export van edelmetalen naar Spanje (centrum)

Een Spaanse kolonie


19e eeuw

  • Latijns-Amerika (Mexico) onafhankelijk

  • Verschuiving economisch centrum van Spanje naar Noordwest-Europa

  • Latijns-Amerika: export van voedsel en grondstoffen, import van industrieproducten zorgt voor: ruilvoetverslechtering

Eerlijke verdeling

Oneerlijke verdeling

€1000,- €2000,-

Importvervangende industrialisatie en afhankelijkheid van olie


Mexico rond 1930

  • Importvervangende industrie

- eenvoudige eindproducten

- invoer halffabricaten en kapitaalgoederen

- opbouw basisindustrie

  • Gevolgen

- monopolie positie binnenlandse bedrijven: hoge prijzen,

lage kwaliteit

- invoer buitenlandse technologie (meer afhankelijk)

  • 20e eeuw

- ontdekking olievoorraden

- kwetsbare economie door export olie  jaren 80: crisis

Industrie voor de export


Mexico vanaf jaren 60

  • Exportindustrie

  • Gunstige vestigingsplaats bedrijven

- lage loonkosten

- ligging nabij VS

- vrijhandelszones in noordelijk grensgebied

- belastingvoordelen

  • 1994: NAFTA

- overeenkomst tussen Mexico, VS en Canada

- Mexico: gunstige vestigingsplaats

- veel goedkope arbeidskrachten

  • Sterke groei export, opkomende economie

Leerdoelen

-Je begrijpt hoe de grens tussen Mexico en de VS tot stand is gekomen.


-Je weet waarom veel mensen uit Midden-Amerika naar de VS migreren.


-Je weet in welke omstandigheden de meeste migranten komen.

Wat gaan we doen?

Bespreken Mex-VS
Opdrachten bespreken

Vooruitblik paragraaf 3



Belangrijke begrippen:
BBP, bbp/per hoofd, koopkracht, beroepsbevolking, C-P, internationale arbeidsverdeling, ruilvoetverslechtering, importvervangende industrie / bevolkingsdiagram, vruchtbaarheidscijfer, sterftecijfer, geboortecijfer, levensverwachting

Paragraaf 3

  • Wat gaan we doen?

  • - Terugblik

  • paragraaf 1.3 bespreken

  • Maak opdrachten 1, 2 en 5 van paragraaf 3.

  • Je kent de belangrijkste bevolkingskenmerken van de VS en Mexico

  • Je kent de belangrijkste culturele kenmerken van de VS en Mexico

  • Je kent enkele bijzondere culturele kenmerken van het grensgebied.

Welke 3 fasen van industrie/ontwikkeling heeft Mexico gehad van de 19e eeuw tot nu?
Gebruik je boek als hulpmiddel.

  • Noteer ze alle drie en leg ze kort uit.

- Ruilvoetverslechtering (19e eeuw)

- Import vervangende industrie (1930)

- Export georiënteerde industrie (1960)

Waar wonen de inwoners van de VS en Mexico?


  • VS: 326 miljoen inwoners

  • Mexico: 128 miljoen inwoners

  • Mate van verstedelijking: hoog

  • Bevolkingsspreiding: ongelijk

  • VS: hoge bevolkingsdichtheid in

gematigde klimaatzones en aan kust

  • Mexico: hoge bevolkingsdichtheid in

Mexico-Stad

  • Bevolkingsconcentraties in

grenssteden

De opbouw van de bevolking


Verschil in leeftijdsopbouw

  • Mexico: meer jongeren

  • VS: meer ouderen


Verschil in geboortecijfer

  • Mexico: relatief hoog

- snellere bevolkingsgroei

  • VS: relatief laag

Het demografisch transitiemodel


Fase 1

  • Lage welvaart

  • Hoog sterftecijfer, hoog geboortecijfer

Fase 2

  • Stijgende welvaart

  • Dalend sterftecijfer

Fase 3

  • Verder toename welvaart

  • Dalend geboortecijfer

Fase 4

  • Hoge welvaart

  • Laag sterftecijfer, laag

geboortecijfer

Extra uitleg:
https://www.youtube.com/watch?v=XEy1M0ryEyc

Bevolkingsgroepen in de VS en Mexico


VS

  • Immigranten uit Midden- en Zuid-Amerika: hispanics

- groeiende groep

- gedeelde identiteit

- cultuur: gemeenschappelijke waarden, gewoonten en

opvattingen

  • Etnische groepen met dezelfde afkomst: blanken,

hispanics, zwarten en Aziaten


Mexico

  • Meerderheid: mestiezen (indiaans/blank)

  • 20% van de bevolking: Indiaanse afkomst

Cultuurkenmerken van de VS en Mexico


VS

  • Europese invloeden

  • Engelse taal

  • Religie: protestantisme

  • Enorme diversiteit: cowboylaarzen, sneakers


Mexico

  • Indiaanse en Spaanse invloeden

  • Spaanse taal

  • Religie: rooms-katholicisme

  • Indiaanse en Spaanse invloeden in voedsel en muziek

Culturele kenmerken van het grensgebied


Vermenging van culturen door:

  • Migratie

  • Werkplek over de grens

  • contact met familie

  • toerisme


  • Steden in grensgebied VS deels Spaanstalig

  • Veel Amerikaanse invloed in Mexico: fastfood en kleding

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 3 volledig door.


Ga aan de slag met de opdrachten 1 ,2 en 5 van paragraaf 3.




Eerder klaar?
Verdiep dan de leerstof door paragraaf 11 te maken mét de atlas.

Paragraaf 4

  • Wat gaan we doen?

  • - Terugblik

  • paragraaf 1.4 bespreken

  • Maak de opdrachten 1 t/m 6, opdracht 4 NIET.  


  • Je begrijpt wat push en pullfactoren zijn en kan deze toepassen.

  • Je kent de algemene migratiegeschiedenis van Mexico/VS


Ondanks het feit dat het noorden van Mexico dunbevolkt is, zijn de steden hier de afgelopen decennia sterk gegroeid.

D. Geef hiervoor een verklaring.


b Geef voor de bevolkingspiramide van de VS een voor- en een nadeel van de leeftijdsopbouw.

Push- en pullfactoren


Pushfactoren

  • Redenen om te vertrekken

Pullfactoren

  • Redenen om naar een gebied toe

te gaan

Migratiestromen

  • Van arme naar rijke landen

  • Van onveilige naar veilige landen

Hindernissen

  • Regelgeving, grensbewaking, geld, …

  • Natuurlijke hindernissen

Migratiegeschiedenis van de Mexicanen naar de VS


Vanaf 1940

  • Toenemende werkloosheid in Mexico

  • Grotere werkgelegenheid in de VS


1942: Bracero-verdrag

  • Mexicaanse arbeiders in Amerikaanse landbouw

● Legale migratie

(vraaggestuurde migratie)

  • 4,5 miljoen Mexicanen naar de VS

● Geldzendingen naar families

in Mexico leiden tot meer migratie.

Illegale migratie


1965

  • Bracero-verdrag beëindigd

  • Toename illegale migratie

  • Aanbodgestuurde migratie

- migratie op eigen initiatief

1986

  • Strafbaar om illegalen in dienst te nemen

  • Grote groep Mexicanen krijgt legale status

  • Seizoenarbeid deels gelegaliseerd

  • Daling illegale migratie, stijging legale migratie

Vanaf jaren 90

  • Afname migratie naar de VS

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 4 volledig door.


Ga aan de slag met de opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 4




Eerder klaar?
Verdiep dan de leerstof door paragraaf 11 te maken mét de atlas.

  • Wat gaan we doen?

  • - Terugblik

  • paragraaf 1.4 & 1.6 bespreken

  • maak de opdrachten 1 t/m 6, opdracht 4 NIET (paragraaf 4)

  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 6.

Je weet wat de positie van Mexicaanse migranten in de VS is.


Je weet hoe de dubbelsteden aan de grens van Mexico en de VS zijn ontstaan


Je kunt de ruimtelijke en sociale verschillen tussen beide landen in een dubbelstad omschrijven.


Je kunt de interactie in de dubbelsteden beschrijven

  1. Wat is het verschil tussen een pushfactor en een pullfactor?

  1. Noem een voorbeeld van een push factor en een pull factor

  1. In welke fase van het demografisch transitiemodel zit Mexico?


  1. Hoe kan je zien dat de VS in fase 4 van het demografisch transitiemodel zit?

  1. Leg uit hoe importvervangende industrie werkt




  1. Welke problemen ervaren veel (semi)perifere landen die importvervangende industrialisatie toepassen?

De Mexicaanse migratie na de NAFTA

1994: NAFTA

  • Canada, VS en Mexico

  • Vrije handel bevorderen

- zware klap voor Mexicaanse landbouw

- veel concurrentie vanuit VS en Canada

- Mexicaanse producten geweerd

  • Toenemende armoede in zuiden van Mexico

- eerst migratie naar Mexico-Stad en het noorden

- daarna verdere migratie naar VS

21e eeuw: verdergaande afname Mexicaanse migratie door

  • Daling vruchtbaarheidscijfer in Mexico

  • Economische crisis (2008) en groei Mexicaanse economie

De positie van de Mexicanen in de VS

Onderklasse in de Amerikaanse samenleving

Illegalen:

  • Geen werknemersrechten

  • Angst voor uitzetting

  • Discriminatie en uitbuiting

  • 20% leeft onder de armoedegrens

  • Velen werken in de informele sector

  • Sommigen werken in de formele sector

Angst van Amerikanen voor verdringing op de arbeidsmarkt

  • Etnische spanningen tussen Mexicanen en bevolkingsgroepen met een andere afkomst

Ontstaan van dubbelsteden


Dubbelstad

  • Gescheiden door een grens of rivier

  • In grensregio: gescheiden door landsgrens


  • Tot 1848 liep de grens noordelijker

  • Na Mexicaanse oorlog

volgde de grens

deels de Rio Grande.

  • Verschillende

ontstaanswijzen van

dubbelsteden

Ruimtelijke verschillen binnen de dubbelsteden


Ruimtelijke verschillen

  • Verschillen in de wijze van inrichting en gebruik van de beschikbare ruimte in een gebied

Mexico

  • Vooral industrie

  • Klein zakendistrict

  • Laagbouw

  • Matige infrastructuur

VS

  • Vooral diensten

  • Groot zakendistricten

  • Hoogbouw

  • Goede infrastructuur

Sociale verschillen binnen de dubbelsteden

Mexico

  • Lagere levensverwachting

  • Grotere inkomensverschillen

  • Meer criminaliteit (bendes, drugskartels)

Sociale verschillen- welvaart, woonomstandigheden, gezondheid

VS

  • Hogere inkomens

  • Hogere kosten levensonderhoud

  • Meer koopkracht


Ook verschillen in voorzieningen Water, onderwijs, gezondheidszorg

Interactie binnen de dubbelsteden

Dagelijkse interactie

  • Arbeiders

  • Studenten

  • Om medische redenen

- Amerikanen bezoeken Mexicaanse klinieken

  • Culturele uitwisseling

  • Uitwisseling goederen

  • Smokkel

- drugs

- migranten

- wapens

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 4 & 6 volledig door.


  • maak de opdrachten 1 t/m 6, opdracht 4 NIET (paragraaf 4)

  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 6




Eerder klaar?
Verdiep dan de leerstof door paragraaf 11 te maken mét de atlas.

Wat gaan we doen?

  • Herhaling

  • Bespreken paragraaf 8 en 9 verder werken aan:
    paragraaf 8/9



Leerdoelen
Je weet waarom de WHO streeft naar vrije wereldhandel

Je weet wat het doel is van vrijhandelzones.

Je weet waarom en hoe landen hun economie beschermen tegen de wereldmarkt 

Paragraaf 8 Vrije wereldhandel

Concurrentie op de wereldmarkt


  • Toename internationale handel

- toename concurrentie

- bedreiging voor eigen landbouw en industrie

  • Maatregelen overheden (protectie)

- invoerbeperkingen

- invoerrechten

- subsidies aan binnenlandse bedrijven

- hoge eisen aan buitenlandse producten


Vrije wereldhandel

Protectie gaat ten koste van de wereldhandel en welvaart

  • Zonder handelsbelemmeringen

- lagere prijs van producten en diensten

- specialisatie door landen en regio’s

- toename handel en welvaart


1995: oprichting Wereldhandelsorganisatie (WTO)

  • 164 leden

  • Vrijhandel bevorderen

  • Handelsconflicten oplossen

  • Liberalisering van de

wereldhandel

De rol van handelsblokken


Handelsblok: groep landen waarbinnen handel

geliberaliseerd is

  • Europese Unie (EU)

  • Europese Vrijhandelsassociatie (EVA)

  • US-Mexico-Canada Agreement (USMCA, voorheen Nafta)

  • Association of South East Asian Nations (ASEAN)

  • Mercosur

Doel WTO is nog niet bereikt

  • Binnen handelsblokken is

geen vrijhandel

  • Blokken beschermen hun

eigen economieën

Vrijhandelszones

  • Speciale gebieden

  • Andere handelswetgeving

  • Gunstiger investerings- en belastingklimaat

  • Lage of geen in- en uitvoerrechten

  • Vooral in (semi)perifere landen

  • Doel: aantrekken buitenlandse

bedrijven

- assemblagebedrijven

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 4 & 6 volledig door.


  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 6

  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 8

Eerder klaar?
Werk verder aan paragraaf 9

Wat gaan we doen?

  • Herhaling paragraaf 8
    Bespreken paragraaf 9
    Verder werken aan:
    paragraaf 8/9


  • Lesdoelen:

  • - Je kunt economische effecten van de vrije wereldhandel noemen op verschillende schaalniveaus.

  • - Je kunt effecten van de vrije wereldhandel noemen op het landschap en het milieu op verschillende schaalniveaus.


Herhaling

  • Wat is de WTO?

  • Waarom heeft de komst van de WTO gezorgd voor een toename van de internationale wereldhandel?

  • Verklaar waarom voornamelijk assemblagebedrijven ervoor kiezen om naar een vrijhandelzone te verhuizen.

  • Geef een voorbeeld van protectionisme

  • Verklaar waarom de vorming van de Europese Unie een vorm is van protectionisme.





Paragraaf 9 Effecten van de vrije wereldhandel

Economische voordelen van vrije wereldhandel


  • Toename welvaart

- specialisatie leidt tot goedkopere productie

- groter aanbod tegen lagere prijzen

  • Verdwijnen handelsbarrières

- handelsblokken krijgen toegang

tot nieuwe markten

  • Toename werkgelegenheid

  • Regionale groei binnen landen

- Randstad

- Oost-China

Economische nadelen van vrije wereldhandel

Continentaal niveau (handelsblokken)

  • Meer concurrentie van buitenaf

Nationaal niveau

  • Toename concurrentie

  • Goedkope invoer van producten

- voedsel, katoen

  • Verdwijnen van productiesectoren

- kledingindustrie

Regionaal niveau

  • regionale ongelijkheid

Lokaal niveau

  • Kleine producenten moeten

aanpassen of gaan failliet.

Voordelen van vrije wereldhandel voor het milieu


Positieve effecten

  • Goedkopere schone energie

- zonnepanelen uit China

  • Betere voedselveiligheid

- minder antibiotica en

bestrijdingsmiddelen

  • Meer duurzame landbouw

Nadelen van vrije wereldhandel voor het milieu


Negatieve effecten

  • Toename CO2-uitstoot

- meer transport

  • Uitputting natuurlijke hulpbronnen

- verhoging van de productie

  • Te intensief grondgebruik en milieuvervuiling

- winning van grondstoffen, mijnbouw

  • Slechte naleving van milieuregels

  • Luchtvervuiling door industrialisatie en verkeer


  • De ecologische voetafdruk neemt toe.

  • De draagkracht van de aarde staat onder druk.

Huiswerk

Lees eerst paragraaf 4 & 6 volledig door.


  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 6

  • maak opdrachten 1 t/m 6 van paragraaf 8

Eerder klaar?
Werk verder aan paragraaf 9


Huiswerk: Paragraaf 8 en 9 maandag na de vakantie af.
Leren voor meetweek!