BRAVO-model: gezond leven en werken
BRAVO-model: gezond leven en werken
Onderdelen in deze les
BRAVO-model: gezond leven en werken
Open met het idee dat gezondheid niet alleen privé is, maar ook invloed heeft op energie, concentratie en inzetbaarheid op het werk.
Leerdoel
Ik kan het BRAVO-model uitleggen en toepassen op gezond gedrag in het dagelijks leven en op de werkvloer.
Deze slide heeft geen instructies
Welke gezonde keuze op school, thuis of werk schiet jou als eerste te binnen?
Gebruik de reacties als startpunt om te laten zien dat BRAVO overal terugkomt: in bewegen, roken, alcohol, voeding en ontspanning.
Wat is het BRAVO-model?
Het BRAVO-model is een eenvoudig kader voor een gezonde leefstijl.
Bewegen
Roken
Alcohol
Voeding
Ontspanning
De vijf onderdelen hangen met elkaar samen en beïnvloeden gezondheid, energie en inzetbaarheid.
Benadruk dat BRAVO geen losse checklist is: gedrag op het ene onderdeel heeft vaak effect op de andere onderdelen.
Waarom is BRAVO belangrijk?
helpt om gezond te blijven
vergroot energie en concentratie
verkleint kans op klachten en uitval
ondersteunt veilig en duurzaam werken
Koppel inzetbaarheid aan zaken die studenten herkennen: fit een dienst draaien, opletten, minder snel moe zijn en beter herstellen.
Gezondheid en werk hangen samen
Gezond gedrag zie je niet alleen in sport of vrije tijd. Ook op school, stage en werk maak je keuzes die invloed hebben op je lichaam en je prestaties. Denk aan traplopen, pauzes nemen, genoeg drinken, nee zeggen tegen roken of op tijd rust pakken.
Deze slide heeft geen instructies
BRAVO in concrete situaties
Het model helpt om gedrag te herkennen en te verbeteren.
thuis: hoe eet, slaap en beweeg je?
onderweg: pak je de fiets of de bus?
op het werk: neem je pauze en herstel je goed?
sociaal: hoe ga je om met verleidingen zoals roken of alcohol?
Maak de overstap naar de vijf onderdelen. Laat zien dat BRAVO vooral praktisch is: je kunt er echte situaties mee bekijken.
Waar helpt het BRAVO-model vooral bij?
Gezond gedrag herkennen
Sportprestaties meten
Werkroosters maken
Ziekten behandelen
Toetst of studenten snappen dat BRAVO een praktisch leefstijlmodel is, geen medisch model of sporttest.
Maak de samenvatting compleet
Het BRAVO-model is een kader voor een gezonde leefstijl. De onderdelen hebben invloed op gezondheid, energie en inzetbaarheid. Je kunt BRAVO toepassen thuis, onderweg en op het werk.
De ingevulde woorden sluiten aan bij de kern van de introductieslides: kader, energie en werk.
B van Bewegen
Bewegen betekent dat je je lichaam actief gebruikt, bijvoorbeeld door lopen, fietsen, sporten of fysiek werk. Regelmatig bewegen houdt je lichaam sterker en helpt je om fit te blijven.
Deze slide heeft geen instructies
Waarom bewegen belangrijk is
ondersteunt conditie en spierkracht
helpt bij een gezond gewicht
verlaagt stress en spanning
verbetert concentratie en slaap
maakt langdurig werken makkelijker vol te houden
Noem ook dat veel zitten een risico is, zelfs als iemand af en toe sport.
Bewegen in het dagelijks leven
fietsen naar school of werk
trap nemen in plaats van lift
wandelen in de pauze
huishoudelijk werk of boodschappen lopend doen
Deze slide heeft geen instructies
Bewegen op de werkvloer
Ook tijdens werk kun je beweging stimuleren.
afwisselen tussen zitten, staan en lopen
iets verder weg printen of spullen halen
korte beweegpauzes nemen
letten op een actieve werkhouding
Maak verschil tussen veel bewegen en gezond bewegen. Ook bij fysiek werk blijft houding en afwisseling belangrijk.
Welke keuze past het best bij bewegen op de werkvloer?
Rookpauze nemen
Trap vermijden
Werk afwisselen
Maaltijd overslaan
De juiste keuze sluit aan bij afwisselen tussen zitten, staan en lopen. De andere opties horen bij andere BRAVO-onderdelen of zijn juist ongunstig.
Noem één manier waarop jij meer kunt bewegen op een werkdag.
Bespreek antwoorden waarin de student een concrete situatie noemt, zoals traplopen, wandelen in de pauze, fietsen of afwisselen van houding tijdens werk.
R van Roken
Roken gaat over het gebruik van sigaretten, shag, vapes of andere nicotineproducten. Deze producten belasten het lichaam en maken gezond functioneren moeilijker.
Houd het breed: studenten zien roken soms alleen als sigaretten, maar nicotinegebruik kan ook via vapes lopen.
Waarom niet roken?
roken schaadt longen en hart
je conditie gaat achteruit
herstel na inspanning wordt minder
kans op ziekte neemt toe
op het werk kan het leiden tot extra pauzes en minder belastbaarheid
Leg de link met inzetbaarheid praktisch uit: minder lucht, sneller moe, minder herstel en soms afhankelijkheid van rookmomenten.
Roken herkennen in situaties
meeroken in een groep
roken uit gewoonte bij stress
vapen in pauzes
sociale druk om mee te doen
Benadruk dat gedrag vaak samenhangt met omgeving, gewoontes en stress. Niet alleen met kennis.
Gezonde keuzes rond roken
Gezond gedrag betekent dat je rookvrij blijft of stopt met roken. Op de werkvloer hoort daar ook bij dat je rekening houdt met regels, met collega's en met een gezonde werkomgeving.
Noem eventueel dat stoppen vaak ondersteuning vraagt en dat hulp zoeken een sterke, professionele keuze is.
Wat valt in deze les ook onder roken?
Koffie drinken
Vapen
Energiedrank
Uitgaan
Controleert of studenten begrijpen dat roken in deze les breed wordt opgevat, inclusief vapes en andere nicotineproducten.
Vul de kernwoorden in
Roken schaadt je longen en hart. Je conditie gaat achteruit en op het werk kan dat zorgen voor minder belastbaarheid.
De woorden komen direct uit de uitleg over gevolgen van roken voor gezondheid en inzetbaarheid.
A van Alcohol
Alcohol is voor veel mensen normaal in sociale situaties, maar het beïnvloedt je lichaam en gedrag. Het past daarom niet vanzelfsprekend bij een gezonde leefstijl.
Deze slide heeft geen instructies
Waarom alcohol invloed heeft
reactievermogen en concentratie nemen af
slaap en herstel worden slechter
je maakt sneller ongezonde keuzes
regelmatig gebruik kan lichamelijke schade geven
veilig werken wordt moeilijker
De link met veiligheid is hier belangrijk, zeker voor stages of beroepen met machines, verkeer, zorg of verantwoordelijkheid voor anderen.
Alcohol in het dagelijks leven
drinken op feestjes of in het weekend
alcohol gebruiken om te ontspannen
groepsdruk ervaren
kiezen voor minder of geen alcohol
Benadruk dat ‘normaal’ sociaal gedrag niet altijd gezond gedrag is.
Alcohol en de werkvloer
Op of rond het werk is alcohol extra belangrijk om bewust mee om te gaan. Fit, alert en betrouwbaar werken vraagt om heldere keuzes, zeker vóór een dienst, tijdens werk en bij herstel daarna.
Koppel aan professionaliteit, veiligheid en verantwoordelijkheid zonder moraliserend te worden.
Waarom is alcohol op of rond werk extra belangrijk?
Het maakt pauzes langer
Het verlaagt veiligheid
Het geeft meer energie
Het verbetert herstel
De kern is veiligheid, alertheid en betrouwbaarheid. Distractors zijn veelvoorkomende misvattingen of bijzaken.
Wat maakt nee zeggen tegen alcohol vaak lastigst?
Groepsdruk
Gewoonte
Ontspannen
Ik vind dat niet lastig
Deze slide heeft geen instructies
V van Voeding
Voeding geeft je lichaam brandstof en bouwstoffen. Wat, wanneer en hoeveel je eet en drinkt heeft invloed op energie, gezondheid en hoe goed je kunt functioneren.
Deze slide heeft geen instructies
Waarom voeding belangrijk is
levert energie voor denken en doen
ondersteunt weerstand en herstel
helpt om stabieler te blijven in aandacht en stemming
draagt bij aan een gezond gewicht
voorkomt dipjes door onregelmatig eten of weinig drinken
Leg uit dat voeding niet alleen over ‘gezond of ongezond’ gaat, maar ook over ritme en volhouden.
Voeding in het dagelijks leven
ontbijten of een maaltijd overslaan
water drinken in plaats van energiedrank
fruit of volkoren kiezen als tussendoor
letten op regelmaat in maaltijden
Gebruik herkenbare voorbeelden zonder exacte voedingsadviezen of cijfers te overbelasten.
Voeding op de werkvloer
Tijdens werk helpt voeding om energie op peil te houden.
op tijd pauze nemen om te eten
genoeg water drinken
voorbereid zijn met een gezonde lunch
niet alleen kiezen voor snelle suikers of snacks
Bij onregelmatige diensten kun je noemen dat plannen extra belangrijk wordt.
Welke keuze past het best bij gezonde voeding op werk?
Pauze overslaan
Alleen snacks
Genoeg water
Laat ontbijten
De juiste optie sluit aan bij voeding op de werkvloer: water drinken en energie op peil houden.
Maak de tekst compleet
Voeding geeft je lichaam brandstof en bouwstoffen. Regelmatig eten en genoeg drinken helpen om energie en aandacht stabieler te houden.
Sluit aan bij de uitleg dat voeding invloed heeft op energie, aandacht en functioneren.
O van Ontspanning
Ontspanning betekent dat je lichaam en hoofd kunnen herstellen van inspanning en stress. Rust is nodig om gezond te blijven en goed te blijven functioneren.
Deze slide heeft geen instructies
Waarom ontspanning nodig is
verlaagt spanning en stress
helpt bij herstel van lichaam en hoofd
verbetert slaap en concentratie
verkleint kans op overbelasting
maakt het makkelijker om werk langer vol te houden
Benadruk dat ontspanning niet hetzelfde is als niets doen; het gaat om herstel dat echt werkt.
Ontspanning in het dagelijks leven
voldoende slapen
schermtijd afwisselen met rust
wandelen of rustig sporten
tijd nemen voor hobby's of stilte
Deze slide heeft geen instructies
Ontspanning op de werkvloer
Gezond werken vraagt ook om herstelmomenten.
pauzes echt gebruiken als rustmoment
werkdruk op tijd herkennen
na werk voldoende herstellen
grenzen aangeven als spanning te hoog wordt
Maak de koppeling met professionele zelfzorg: op tijd signaleren voorkomt uitval en fouten.
BRAVO als geheel
De vijf onderdelen versterken elkaar.
bewegen helpt ook bij ontspanning
goede voeding ondersteunt energie om te bewegen
minder alcohol en niet roken helpen herstel en conditie
voldoende rust maakt gezonde keuzes makkelijker
Dit is het samenbrengende moment van de les: BRAVO werkt als samenhangend leefstijlmodel.
BRAVO toepassen in praktijk
Je kunt in elke situatie kijken naar deze vraag: welk onderdeel van BRAVO speelt hier mee? Zo herken je sneller gezond gedrag en zie je waar verbetering mogelijk is, thuis én op het werk.
Gebruik hier eventueel één kort voorbeeld waarin meerdere onderdelen tegelijk zichtbaar zijn, zoals een medewerker die fietst naar werk, water drinkt en pauze neemt.
Wat hoort het meest bij ontspanning op de werkvloer?
Werkdruk negeren
Grenzen aangeven
Sneller doorwerken
Pauzes overslaan
Toetst of studenten ontspanning koppelen aan herstel en het op tijd herkennen van spanning.
Welk BRAVO-onderdeel herken jij het snelst in een werksituatie?
Goede antwoorden benoemen een situatie en koppelen daar minstens één BRAVO-onderdeel aan; sterke antwoorden zien ook samenhang tussen meerdere onderdelen.
Wat uit deze les ga jij het best onthouden?
Deze slide heeft geen instructies
Welk onderdeel van BRAVO vond jij het lastigst om toe te passen?
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
BRAVO-model - model voor een gezonde leefstijl met vijf onderdelen
Bewegen - je lichaam actief gebruiken in het dagelijks leven, sport of werk
Roken - gebruik van sigaretten, shag, vapes of andere nicotineproducten
Alcohol - drank die invloed heeft op gedrag, concentratie en gezondheid
Voeding - alles wat je eet en drinkt om energie en bouwstoffen binnen te krijgen
Ontspanning - rust en herstel voor lichaam en hoofd
Inzetbaarheid - hoe goed je gezond, fit en betrouwbaar kunt blijven werken
Deze slide heeft geen instructies
