ONVO
les 3
Onvoorziene en crisissituaties
Thema van vandaag:
Reacties op crisis, professioneel begeleiden en trauma
B1-K1-W6
ONVO
les 3
Onvoorziene en crisissituaties
Thema van vandaag:
Reacties op crisis, professioneel begeleiden en trauma
B1-K1-W6
Wat ga je in deze module leren?
reacties op een crisissituatie herkennen;
lichamelijke en psychische reacties op paniek benoemen;
enkele verdedigingsmechanismen herkennen;
uitleggen wat trauma, een trigger en een herbeleving zijn;
benoemen wat een begeleider tijdens en na een crisis wel en niet doet;
het cliëntbeeld en signaleringsplan van de eindopdracht invullen.
Wat kan er achter het gedrag van een cliënt zitten en wat heeft de cliënt van jou nodig?
Waar werken we naartoe?
Eindopdracht: persoonlijk crisisplan
De komende weken maak je stap voor stap een crisisplan voor één cliënt of casus.
Vandaag werk je aan:
1. Cliënt en situatie
2. Persoonlijk signaleringsplan
3. Reactie van de cliënt
Zien → signaleren → onderzoeken → handelen → evalueren
Zien: wat neem ik feitelijk waar?
Signaleren: wat is anders dan normaal?
Onderzoeken: welke verklaringen zijn mogelijk?
Handelen: welke interventie past?
Evalueren: wat was het effect en wat is de volgende keer nodig?
2.3 Reacties van cliënten op een crisissituatie
Wanneer je nog nooit een crisissituatie hebt meegemaakt, weet je niet hoe de cliënt of jijzelf als individu en (persoonlijk) begeleider op de situatie zult reageren. Hoe iemand reageert, verschilt per persoon en per situatie. Deze reactie kun je nauwelijks beïnvloeden. Het is een natuurlijke impuls door hevige angst en/of stress en wordt een overlevingsreactie genoemd.
Vluchten: je probeert weg te komen van de situatie.
Vechten: je verzet je of gaat letterlijk het gevecht aan.
Verlamming of bevriezing: je kunt niet tot actie komen, je denken is verlamd, sommigen kunnen zelfs letterlijk niet bewegen, vluchten of vechten is niet mogelijk.
Meebewegen: je verzet je niet, maar beweegt mee om de situatie zo snel mogelijk voorbij te laten gaan.
Verdedigingsmechanismes
Tactieken gebruiken om zichzelf staande te houden.
Dit noem je verdedigings- of afweermechanismen.
Deze mechanismen zorgen ervoor dat de gebeurtenis niet goed verwerkt wordt.
Verdedigingsmechanismes
ontkenning en verdringing;
vluchtgedrag, regressie (terugvallen naar een eerder niveau) en rationalisatie;
projectie;
reactievorming en compenseren.
3.1 Begeleiden van cliënten tijdens en na een crisissituatie
Stress
Stress
zweten;
trillen;
duizeligheid;
misselijkheid;
versnelde hartslag, hartkloppingen;
versnelde ademhaling, hyperventilatie;
verhoogde bloeddruk.
Stress
Aandachtig luisteren en doorvragen
Lichaamsbeweging
Angst
Angst
snelle hartslag;
zweten;
duizeligheid;
trillen of beven;
versnelde ademhaling of hyperventilatie;
tintelingen van of geen gevoel in handen of voeten;
droge mond;
misselijkheid, maagpijn, diarree en overgeven;
benauwd gevoel, naar gevoel op de borst;
gevoel dat de omgeving er anders uitziet;
gevoel de controle te verliezen, gek te worden of dood te gaan.
Angst
ademhalingsoefeningen
leid juist de aandacht af van het ademen door een slokje water te geven, een stukje te gaan lopen of in gesprek te gaan over een ander onderwerp
herinner hem er dan aan dat die aanval voorbij is gegaan en dat de symptomen door angst komen
Angst
ademhalingsoefeningen
leid juist de aandacht af van het ademen door een slokje water te geven, een stukje te gaan lopen of in gesprek te gaan over een ander onderwerp
herinner hem er dan aan dat die aanval voorbij is gegaan en dat de symptomen door angst komen
Reële
Niet reële
Verwardheid
Verwardheid
beperk de prikkels die de cliënt krijgt tot een minimum;
zorg voor herkenningspunten, zoals een klok of een foto van een dierbare;
blijf rustig, geduldig en vriendelijk;
spreek met korte zinnen en stel eenvoudige vragen over het hier en nu, zoals: 'Heeft u lekker gegeten?'
zorg voor structuur in het dag- en nachtritme;
let op de veiligheid van de cliënt. Door de verwardheid kan hij geen goede inschatting maken van de gevolgen van zijn handelen;
beoordeel de zelfzorg van de cliënt en zorg voor ondersteuning indien nodig;
spreek een cliënt die hallucineert niet tegen. De waanbeelden zijn voor de cliënt levensecht. Ga er ook niet in mee, maar leid de cliënt af.
Onredelijke boosheid
Onredelijke boosheid
tijdens, je vertelt de cliënt wat zijn gedrag met jou doet
aanspreken op gedrag, nadat de cliënt is afgekoeld
8 oktober: Soorten conflicten en conflicthantering
15 oktober: Omgaan met agressie en de-escaleren
29 oktober: Veiligheid, procedures, samenwerken en preventie
5 november: Integreren, toets en eindopdracht afronden
12 november: Herstel en herkansing