Les 2 De pancreas.pptx


DE PANCREAS

Kc 1 O3 Diabetes (endocrinologie deel 1)

Hilde De Vos

1 / 13
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 13 slides, met tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les


DE PANCREAS

Kc 1 O3 Diabetes (endocrinologie deel 1)

Hilde De Vos

  • Je omschrijft de anatomie van de pancreas

    • Je licht het endocrinologische gedeelte van de pancreas toe

    • Je geeft weer welke hormonen er in de pancreas worden geproduceerd

    • Je beschrijft kort welke functie de hormonen van de pancreas uitvoeren

    • Je ontleedt de normale glucosestofwisseling

    • Je herkent de normale glucosespiegel

    • Je verklaart de reactie van het lichaam op een stijging van de glucosespiegel

    • Je verklaart de reactie van het lichaam op een daling van de glucosespiegel

  • Exocriene functie: gastro-intestinaalstelsel

    • Endocriene functie:

      • eilandjes van Langerhans

      • 1 tot 1,5 miljoen = 1,5% van de pancreas

      • meer in de cauda (staart)

      • 3 soorten cellen:

        • alfa

        • beta

        • delta

Insuline en glucagon zijn antagonisten

  • voedingstoffen = energie

    • voedingsstoffen = koolhydraten, eiwitten, vetten

    • gastro-intestinaal traject: mond - oesofagus (slokdarm) - maag (gaster) - duodenum (12-vingerige darm) - jejunum (nuchtere darm) - ileum (kronkeldarm) - colon (dikke darm) - sigmoideum - rectum (endeldarm)

  • dunne darm: afbraak koolhydraten en eiwitten, opgenomen als glucose en aminozuren in de bloedbaan

    • bloedvaten dunne darm vena porta lever

    • glucose portaal bloed:

      • deels opgenomen in de lever

      • overig deel via grote circulatie naar weefsels als energieleverancier

  • normale glucosespiegel:

    • nuchter: 70 - 110 mg/dl

      • na de maaltijd = postprandiaal: 140 mg/dl

    • maaltijd: 200g koolhydraten

    • glucosespiegel 140 mg/dl

    • glucosespiegel mag niet teveel schommelen

    • insuline & glucagon = homeostase

  • Prikkel voor afgifte insuline = stijging glucosespiegel


  • Insuline komt vrij na de maaltijd


  • β-cellen gesensibiliseerd nog voor glucose in de bloedbaan komt dankzij incretinen:

    • GLP-1: glucagon-like-peptide

      • GIP: glucoseafhankelijk insulinotroop polypeptide


  • sensibilisatie zorgt voor productie van insuline


  • productie van insuline gaat snel door aanwezigheid van pro-insuline


  • enkele minuten na glucosestijging insuline afscheiding

  • Insuline bindt zich aan receptor op celmembraan van insulinegevoelige cellen

    • cellen kunnen glucose opnemen


Insuline = hypoglycemische werking


  • bevordering permeabiliteit voor glucose (voor hersenen insulineonafhankelijk)

    • glycogenese = omzetting van glucose in glycogeen in lever -en spiercellen

    • remming gluconeogenese (vorming glucose uit alternatieve energiebronnen)

    • remming lipolyse (afbraak van vetten)

    • stimulering lipogense (opslaan van vetten)

    • bevordering permeabiliteit voor aminozuren waardoor stimulering eiwitopbouw (anabolisme) en remming eiwitafbraak (katabolisme)

  • Glucagon (α-cellen) komt vrij bij:

    • daling glucosespiegel

      • langdurig vasten

      • onverwachts verhoogde behoefte aanglucose

    • Glycogenolyse: omzetting glycogeen in glucose thv lever en spieren

    • Adrenaline bevordert dit proces

    • Normaal voldoende glycogeen aanwezig voor de dagelijkse behoeften

    • Bij overmatige, langdurige inspanning of etmaal vasten = geen glycogeen meer

    • Gluconeogenese = glucosevorming uit alternatieve energiebronnen:

      • aminozuren: voedsel of skeletspieren

      • glycerol: verteerde vetten

      • melkzuur: gevormd door spieren bij grote inspanningen

    • Cortisol (stresshormoon bijnierschors) stimuleert gluconeogenese