Supersterk in werkwoordspelling!
Supersterk in werkwoordspelling!
Wat weet jij al over werkwoorden in de tegenwoordige en voltooide tijd?
Aan het eind van deze les kun je:
- Werkwoorden in de tegenwoordige tijd correct schrijven. - Werkwoorden in de voltooid tegenwoordige tijd goed schrijven (met hebben/zijn + voltooid deelwoord). - Herkennen in welke tijd een zin staat. - Uitleggen waaraan je dat ziet.
Wat weet jij al van werkwoordspelling?
Denk even na en bespreek samen: welke soorten tijden ken je bij werkwoorden?
Wat is een werkwoord?
Een werkwoord zegt wat iemand doet of wat er gebeurt. Zoals: lopen, maken, zingen.
Voorbeeld van een werkwoord
In de zin: 'Ik loop naar school' is 'loop' het werkwoord. Het zegt wat ik doe.
De tegenwoordige tijd
Als iets nu gebeurt, staat het in de tegenwoordige tijd. Bijvoorbeeld: Ik eet een appel. Jij speelt buiten.
De vormen in de tegenwoordige tijd
- Ik-vorm: ik maak - Jij/hij/zij-vorm: hij maakt - Wij-vorm: wij maken
Regels tegenwoordige tijd: ik-vorm
Bij de ik-vorm gebruik je alleen de stam: Ik zwem, ik werk, ik lees.
Regels tegenwoordige tijd: hij/zij/jij
Bij hij/zij/jij komt er vaak een -t achter: Jij werkt. Hij zwemt. Zij leest.
Let op: Jij achter het werkwoord
Als 'jij' achter het werkwoord staat, schrijf je bijna altijd géén -t. Bijvoorbeeld: 'Werk jij mee?'
De wij-vorm
Bij wij gebruik je het hele werkwoord: Wij werken. Wij spelen. Wij leren.
Overzicht: tegenwoordige tijd
Na jij/je achter het werkwoord geen -t! Het hele werkwoord bij wij/jullie/zij.
Voorbeeld werkwoord: spelen
ik speel jij speelt hij/zij speelt wij spelen jullie spelen zij spelen
Let op de regels!
Oefenen: schrijf de juiste vorm
Vul in: 1. Ik ______ (lezen) een boek. 2. Jij ______ (werken) hard. 3. Wij ______ (maken) een tekening.
Wat is de voltooid tegenwoordige tijd?
Iets is al gebeurd, maar is nu nog belangrijk. Je gebruikt: hebben/zijn + voltooid deelwoord. Bijvoorbeeld: Ik heb gespeeld.
Voorbeelden van de voltooide tijd
- Jij hebt gewerkt - Wij zijn gegaan - Zij heeft gefietst
Zo maak je de voltooid tegenwoordige tijd
1. Kies hebben of zijn
Voeg ge- of be- vooraan, soms -t of -d aan het eind: gewandeld, gewerkt, gespeeld.
2. Zet het voltooid deelwoord
Hebben: bij de meeste werkwoorden Zijn: bij bewegen/worden/blijven
Oefenen: voltooid tegenwoordige tijd
Vul in: 1. Ik heb ______ (spelen). 2. Wij zijn ______ (rennen). 3. Jij hebt ______ (werken).
Hoe herken je de tijd in een zin?
Sta er woorden als: nu, vandaag? Dan is het tegenwoordige tijd. Zie je 'hebben/zijn' + voltooid deelwoord? Dan is het de voltooide tijd.
Voorbeeld: welke tijd is dit?
Lees: 'Hij heeft gespeeld.' Is dit tegenwoordige tijd of voltooid tegenwoordige tijd?
Uitleggen waaraan je de tijd ziet
- Je kijkt naar het hulpwerkwoord en het voltooid deelwoord. - Je let op de tijdsaanduiding in de zin. - Door goed te lezen, zie je in welke tijd iets staat.
Korte samenvatting
- Tegenwoordige tijd: gebeurt nu - Voltooide tijd: iets is al gebeurd - Let op de vormen en hulpwerkwoorden
(Trekken) TT: De mannen ......... aan het touw
(Kennen) VD: Ik heb haar niet goed..........
(Vliegen) TT: Jullie .... altijd eerste klas.
(filmen) VD: De machinist heeft de trein .........
(weten) TT: we ...... dat er heel veel soorten bloemen zijn.
(blijken) TT: Ik ....... gevallen te zijn met de fiets
(verblijven) TT: Volgende week ....... jij bij je opa en oma.
(beloven) VD: Sanne heeft dat aan de juf ........