Bronnen gebruiken en verleden tijd (week 38)

Bronnen en persoonsvorm verleden tijd

1 / 21
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolvmbo tLeerjaar 4

In deze les zitten 21 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Bronnen en persoonsvorm verleden tijd

Deze les combineert twee onderdelen uit het weekwerk: informatie verwerken voor het mini-onderzoek en de persoonsvorm in de verleden tijd correct gebruiken.

Lesdoel

  • Je kunt op de juiste manier een bron vermelden.

  • Je kunt de spellingsregels bij de persoonsvorm verleden tijd uitleggen en toepassen.


De docent noemde drie leerdoelen. Volgens de richtlijn kiezen we één centraal lesdoel. De meeste inhoud in de input ondersteunt bronvermelding het sterkst; deelvragen en verleden tijd krijgen wel een plek in de subtopics.

Noem minimaal twee punten waar je op moet letten om te bepalen of je te maken hebt met een betrouwbare bron?

Gebruik de woordwolk om voorkennis op te halen. Denk aan woorden als bron, eigen woorden, website, naam, jaar, lijst of citaat.

Bronvermelding

  • Je hebt informatie gevonden voor je mini-onderzoek

  • Nu ga je die informatie verwerken in je eigen tekst

  • Je antwoord op een deelvraag is minimaal één A4

  • Schrijf in lettertype 12

  • Gebruik informatie uit bronnen, maar maak er je eigen tekst van

Deze slide heeft geen instructies

Niet kopiëren, wel verwerken

  • Kopieer geen teksten van internet

  • Neem informatie over in je eigen woorden

  • Gebruik je toch een letterlijk stukje tekst, dan moet je de bron vermelden

  • De bron komt in de tekst én in de bronnenlijst

Benadruk het verschil tussen informatie begrijpen en letterlijk overnemen. Koppel dit aan plagiaat zonder het begrip te zwaar uit te werken.

Bron in de tekst

Een bron in de tekst laat zien waar een gegeven of idee vandaan komt.


Voorbeeld:

Naar de sportschool gaan, is tegenwoordig steeds populairder. 23% van de jongeren tussen de 12 en 25 jaar oud zegt naar de sportschool te gaan. (Van der Horst, 2025)


Hier zie je direct bij de informatie van welke bron die komt.

Wijs erop dat naam en jaar tussen haakjes staan. Laat leerlingen zien dat dit vooral nodig is bij feiten, cijfers en overgenomen ideeën.

Bron in de bronnenlijst

In de bronnenlijst zet je de volledige gegevens van de bron.


Voorbeeld:

Van der Horst, J. (2025). Zes keer per week naar de sportschool: kan dat kwaad? Geraadpleegd van https://www.website.nl


Zo kan iemand jouw bron terugvinden.

De input bevatte een langere voorbeeldvermelding met een websitetitel. Op de slide is dit vereenvoudigd naar het algemene model voor overzichtelijkheid.

Opbouw van een websitebron

  • Neem de gegevens precies over

  • Zet leestekens op de juiste plek

  • Gebruik deze vorm steeds op dezelfde manier

  • Zonder volledige bron is je bronnenlijst niet compleet

Achternaam, voorletter(s).

(Jaar).

Titel van de webpagina.

Geraadpleegd van https://www.website.nl

Vaste volgorde

Let op

Deze slide heeft geen instructies

Je deelvragen uitwerken

Werk per deelvraag in een vaste opbouw:


Vraag: noteer je deelvraag

Antwoord in je eigen woorden: schrijf wat je hebt gevonden

Bron: zet erbij welke bron je hebt gebruikt


Zo blijft je mini-onderzoek duidelijk en controleerbaar.

Verbind hier bronvermelding aan de opdrachtstructuur die leerlingen in hun format zien.

Van bron naar antwoord

  • Lees informatie uit een bron

  • Kies wat past bij jouw deelvraag

  • Schrijf het antwoord in je eigen woorden

  • Noteer meteen de gebruikte bron

Deze slide ondersteunt het beantwoorden van deelvragen met gevonden informatie, zonder een aparte activiteit te introduceren.

Wat hoort bij elke uitgewerkte deelvraag?

A

Vraag, antwoord, bron

B

Titel, plaatje, mening

C

Inleiding, slot, afbeelding

D

Onderwerp, tijd, kleur

Toetst de vaste opbouw van slides 7 en 8.

We zijn op de helfst van de instructie!

Hou vol!

Deze slide heeft geen instructies

Zwakke werkwoorden

Veel werkwoorden in de verleden tijd zijn zwakke werkwoorden.


Regel:

  • enkelvoud: stam + -te of -de

  • meervoud: stam + -ten of -den


Hij verbrandde zijn vinger aan de oven. --> verbrand + -de

Zij brachtten hun ouders naar Schiphol. --> bracht + - ten



Noem alleen het onderscheid te/de dat leerlingen nodig hebben voor hun schrijfwerk. De volledige spellinguitleg volgt op de volgende slide.

Wanneer gebruik je -te of -de?

Gebruik -te(n) als de stam eindigt op een klank uit 't kofschip.



Gebruik -de(n) bij andere klanken.


Voorbeelden:

  • leven → leefde

  • reizen → reisde

Leg alleen de kern uit: luister naar de laatste klank van de stam. Vermijd uitzonderingen als die niet nodig zijn voor deze klas.

Sterke werkwoorden

Sommige werkwoorden veranderen van klank in de verleden tijd.


Voorbeelden:

  • lopen → liep

  • komen → kwam

  • zien → zag


Deze vormen moet je vaak onthouden.

Benadruk het verschil tussen regelwerkwoorden en werkwoorden die van klank veranderen.

Wallid ... (beantwoorden) de vraag van de expert. (t.t)

A

Beantwoord

B

Beantwoordde

C

Beantwoordt

D

Beantwoorde

Deze slide heeft geen instructies

Tara en Niek ... (verhuizen) op haar tiende naar Utrecht. (v.t.)

A

Verhuist

B

Verhuiste

C

Verhuisd

D

Verhuisden

Deze slide heeft geen instructies

Vroeger ... (sporten) ik drie keer per week.

A

Sporte

B

Sportte

C

Sportten

D

Sport

Deze slide heeft geen instructies

Wat heb je vandaag geleerd dat je echt gaat gebruiken?

Deze slide heeft geen instructies

Welk deel vond je nog lastig?

Deze slide heeft geen instructies

Wat ga je vandaag doen om een bedrijf te zoeken voor het praktijkonderzoek?

Deze slide heeft geen instructies