11.3 Longen en gaswisseling

11.3 Longen en gaswisseling
Voorkennisvragen:
1. Via welk proces verplaatst zuurstof zich van lucht naar het bloed in de longen?
2. Uit welke onderdelen is een long opgebouwd?
3. Heb je nog vragen over huiswerk paragraaf 11.2?
Paragraaf 11.3 Longen en gaswisseling
1 / 37
volgende
Slide 1: Tekstslide
BiologieMiddelbare schoolvwoLeerjaar 5

In deze les zitten 37 slides, met interactieve quizzen, tekstslides en 1 video.

time-iconLesduur is: 45 min

Onderdelen in deze les

11.3 Longen en gaswisseling
Voorkennisvragen:
1. Via welk proces verplaatst zuurstof zich van lucht naar het bloed in de longen?
2. Uit welke onderdelen is een long opgebouwd?
3. Heb je nog vragen over huiswerk paragraaf 11.2?
Paragraaf 11.3 Longen en gaswisseling

Slide 1 - Tekstslide

Doel 11.3
Je leert hoe de anatomie van je longen is
Je leert hoe de gaswisseling in de longen werkt en welke factoren daarbij een rol spelen
Je leert de belangrijkste grootheden van de ademhaling
Je leert hoe de lucht in je longen wordt ververst
Je leert hoe vissen en insekten ademen


Slide 2 - Tekstslide

Bouw longen

Slide 3 - Tekstslide

Bouw longen

Slide 4 - Tekstslide

Bouw longblaasjes/ alveoli
BINAS 83A

Slide 5 - Tekstslide

BINAS 83A

Slide 6 - Tekstslide

Gaswisseling - diffusie
De gaswisseling vind plaatst door diffusie.
Kost geen energie - door verschil in concentratie.
BINAS 83A

Slide 7 - Tekstslide

Gaswisseling - Wet van Fick
De snelheid van diffusie (n) wordt beïnvloed door:
A: diffusie oppervlak (longblaasjes 70-80 m2)
BINAS 83A

Slide 8 - Tekstslide

Gaswisseling - Wet van Fick
De snelheid van diffusie (n) wordt beïnvloed door:
D: diffusie coëfficient (afhankelijk van de aard van de stof, de viscositeit van het medium, temperatuur). 
BINAS 83A

Slide 9 - Tekstslide

Gaswisseling - Wet van Fick
De snelheid van diffusie (n) wordt beïnvloed door:
Δc: concentratieverschil (groot door continu verversen van de lucht en het bloed dat voortdurend stroomt).
BINAS 83A

Slide 10 - Tekstslide

Gaswisseling - Wet van Fick
De snelheid van diffusie (n) wordt beïnvloed door:
Δx: diffusieafstand (plm 5 μm).
BINAS 83A

Slide 11 - Tekstslide

Gaswisseling - Wet van Fick
Wet van Fick: n=D*A*(Δc/Δx)

Hoe groter het diffusieoppervlak, de diffusiecoëfficiënt en het concentratieverschil hoe groter de diffusiesnelheid.
Hoe groter de diffusieafstand hoe kleiner de diffusiesnelheid.


                     


BINAS 83A

Slide 12 - Tekstslide

Daphne rookt en krijgt hierdoor een dun laagje teer in haar longen. Welke factoren uit de wet van Fick veranderen?
A
A, D en Δx
B
A, D en Δc
C
A, Δc en Δx
D
Δc en Δx

Slide 13 - Quizvraag

Slide 14 - Video

Welke factor verandert bij astma?
A
A
B
D
C
Δc
D
Δx

Slide 15 - Quizvraag

Welke factor verandert wanneer longblaasjes stuk gaan bij longemfyseem?
A
A
B
D
C
Δc
D
Δx

Slide 16 - Quizvraag

Gaswisseling bij aandoeningen
Astma: luchtweg-ontsteking, slijmophoping: minder lucht bij de longblaasjes. Opgewekt door prikkelende stoffen. Niet continu.
COPD: verzamelnaam voor de ziekten longemfyseem en chronische bronchitis. Vaak veroorzaakt door roken.
Longemfyseem: kapotte longblaasjes en dichtgeklapte bronchiolen -> kleiner longoppervlak




                     


Slide 17 - Tekstslide

Gaswisseling bij aandoeningen
Wat doen deze aandoeningen met de diffusiesnelheid? 
Wet van Fick: n=D*A*(Δc/Δx)
A:Gezamenlijk oppervlak longblaasjes -> omlaag bij longemfyseem
Δc: bij COPD en astma lager door smallere doorgang bronchieën










                     


Slide 18 - Tekstslide

Ademhaling - frequentie
BINAS 83B

Slide 19 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 20 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 21 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 22 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 23 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 24 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 25 - Tekstslide

Ademhaling - volume
BINAS 83B

Slide 26 - Tekstslide

Ademhaling - verse lucht
Dode ruimte:
luchtpijp plus bronchiolen.


Slide 27 - Tekstslide

Inademingslucht heeft een p02 van 19,9 kPA en uitademingslucht van 15,4 kPA. Verklaar dat uitgeademde lucht nog zoveel O2 bevat.

Slide 28 - Open vraag

Bouw kieuwen

Slide 29 - Tekstslide

Slide 30 - Tekstslide

Bouw tracheeën

Slide 31 - Tekstslide

Doel 11.3
Je hebt geleerd hoe de anatomie van je longen is
Je hebt geleerd hoe de gaswisseling in de longen werkt en welke factoren daarbij een rol spelen
Je hebt de belangrijkste grootheden van de ademhaling geleerd
Je hebt geleerd hoe de lucht in je longen wordt ververst
Je hebt geleerd hoe vissen en insekten ademen


Slide 33 - Tekstslide

Doel 11.3
BINAS 83A Longen
BINAS 83B Respirogram

Slide 34 - Tekstslide

Begrippen 11.3
tracheeën, kieuwen, ademfrequentie, ademvolume, vitale capaciteit, luchtpijp, hoofdbronchiën, bronchiën, bronchiolen, longblaasjes, gaswisseling, diffusiesnelheid, wet van Fick, diffusiecoëfficiënt, dode ruimte, COPD, bronchitis, emfyseem

Slide 35 - Tekstslide

Huiswerk
​​​​

Slide 36 - Tekstslide

Oefentoetsvraag





Leg met behulp van de wet van Fick uit dat mensen met verlittekening aan kortademigheid leiden.
Oefentoetsvraag

Slide 37 - Tekstslide