Begeleiden van groepen
Begeleiden van groepen
P1-W1-W2 Begeleidt en ondersteunt een groep cliënten bij activiteiten.
Maandag 16 september 2024
Lesduur is: 90 minOnderdelen in deze les
Begeleiden van groepen
P1-W1-W2 Begeleidt en ondersteunt een groep cliënten bij activiteiten.
Maandag 16 september 2024
Terugblik vorige les...
Wat is ons nog bijgebleven
Wat lever je in bij je eindopdracht?
Wie beoordeeld welk onderdeel?
Wanneer lever je uiterlijk de eindopdracht in?
Lesdoelen van vandaag
Aan het eind van de les heb je inzicht in je eigen SWOT analyse
Aan het eind van de les weet je hoe je een sociogram moet maken.
Aan het eind van de les heb je kennis van de rollen van Belbin en kun je deze toepassen op je groep.
Aan het eind van de les heb je kennis van de verschillende soorten groepen.
Opdracht
Neem het schema uit de vorige slide over en maak je eigen SWOT analyse
Groepsdynamica
Positieve kanten
gevoel ergens bij te horen
erkenning vinden
van elkaar leren
een gevoel van veiligheid
humor
nieuwe ervaringen
betere resultaten
intimiteit (veiligheid)
Negatieve kanten
pesterijen
een onveilig gevoel
zondebokvorming
uitsluiting
discriminatie
aanpassing met verlies eigen identiteit
machtsmisbruik
Wat is een groep?
Een groep is een verzameling mensen die:
-Met elkaar omgaan en op elkaar reageren
-Het gevoel hebben dat ze een bepaalde eenheid vormen
-Een gemeenschappelijk doel nastreven
-Zich op een bepaalde manier organiseren om samen te werken
-Bij elkaar betrokken zijn
Opdracht
Ieder is gemiddeld van 5 of 6 groepen lid op elk moment van zijn leven.
Breng in kaart van welke groepen jij lid bent in deze periode van je leven. Geef daarbij aan hoe groot deze is en hoe lang je er al lid van bent.
Vraag: Zit er verschil in de groepen? Normen, waarden, gedrag?
Soorten groepen
Primaire en secundaire groepen
Formele en informele groepen
Homogene en heterogene groepen
Open en gesloten groepen
Taakgerichte en procesgerichte
groepen
Primaire en secundaire groepen
Primaire groep
contact tussen groepsleden is vertrouwd. Bijv het gezin waar je uitkomt en/of je vrienden groep
Informele relaties / Hoge mate solidariteit / Vaak een eenheid / Leden kennen elkaar goed / Wederzijdse acceptatie / Veel contact / Vaak kleinere groep
Secundaire groep
contact is vaak afstandelijker. Bijv contact met cliënt, leidinggevende etc.
Formele relaties / Kennen elkaar oppervlakkig / Minder solidariteit / Meer wisseling van leden / Leden hebben als doel iets bereiken / Interactie is zakelijk gericht / Gezamenlijk doel staat voorop
Formele en informele groepen
Formeel
De groepskenmerken zijn expliciet en formeel geformuleerd
Gestructureerde groep, waarin regels en afspraken gelden
Zijn vaak werk en taakgroep
Informeel
Spontaan ontstaan (vanuit interpersoonlijke attractie)
Het doel, de rollen en de normen zijn impliciet aanwezig
Bestaat autonoom
Homogeen en heterogeen
Of een groep homogeen of heterogeen genoemd kan worden heeft te maken met de samenstelling van de groep.
Homogene groep: er zijn duidelijke overeenkomsten tussen de leden van een groep. à dezelfde leeftijd, geslacht, interesses, aard van de problematiek, mogelijkheden, achtergrond. (bijv. een vriendinnengroep)
Heterogene groep: Er zijn geen of weinig overeenkomsten te tussen de leden. Verschillen in:
leeftijd, geslacht, mogelijkheden, belangstelling.
Open en gesloten groepen
Gesloten groepen laten niet zo gemakkelijk nieuwe mensen toe, sterk gevoel van saamhorigheid, sterk gemeenschappelijke opvattingen en normen: (invloeden van buitenaf kunnen een bedreiging vormen voor de veiligheid die de saamhorigheid biedt)
Open groepen laten gemakkelijker andere mensen toe, staan open voor nieuwe mensen en nieuwe ideeën. Ze zijn niet zo bang voor invloeden van bui¬tenaf.
(Die invloeden zijn niet bedreigend, die kun¬nen misschien zelfs iets toevoegen)
Taakgerichte en proces gerichte groep
taakgerichte groep: Het gaat om het uitvoeren van de taak.Er moet een groepstaak voltooid worden. De groep heeft zich een doel, een taak gesteld. De leden van de groep moeten zich inzetten voor het uitvoeren van deze groepstaak, voor het klaren van de klus.
procesgerichte groep: de leden richten zich op het proces dat plaatsvindt in de groep.
Het groepsgebeuren, het op het (verbeteren van het) sociaal -emotionele klimaat, de sfeer, in de groep.
Cohesie
Een groep heeft een sterke cohesie, als er een sterk ‘wij-gevoel’ heerst. Leden gaan meer hun best doen om er aan deel te nemen of om doelen te behalen.
Een groep met een zwakke cohesie heeft weinig samenhorigheid. Mensen voelen zich niet echt betrokken. Weinig motivatie om doelen te behalen of om zich voor een groep in te zetten.
Sociogram
Er zijn verschillende manieren om groepen te onderzoeken. Een daarvan is het maken van een sociogram. Een sociogram is visuele uitwerking van de sociale relaties in een groep. In één opslag kun je zien wie met wie omgaat, of er subgroepen zijn etc.
Opdracht sociogram
Maak een sociogram van je eigen groep op de BPV. Neem hiervoor de sociogram op de vorige slide als voorbeeld.
Breng de groep in kaart!
Functies van groepen
Formele groepen zijn onder te verdelen in de soorten functies en doelen die zij hebben. Sommige groepen zijn gevormd om samen kennis op te doen, terwijl andere groepen gericht zijn op vaardigheden.
Een onderverdeling van verschillende typen groepen bestaat dan uit:
hoofd (kennis) --> nieuwe kennis op doen. bijv lesgroepen, voorlichting.
hart (gevoel) --> gevoelens en ervaringen delen om sterker te worden, bijv groepstherapieën en intervisiegroepen
handen (vaardigheden) --> aanleren van vaardigheden en oefenen van gedrag. bijv beroepsonderwijs en vaardigheidstrainingen
Groepsprocessen
Een groep ontwikkelt zich vaak volgens een bepaald patroon.
Er zijn verschillende theorieën over de ontwikkeling van het groepsproces en welke fasen een groep doorloopt.
Een van die theorieën is het vijffasenmodel van Oomkes.
De vijf fasen van het model van Oomkes bestaan uit:
Oriëntatie --> groepsleden leren elkaar kennen (nieuwe groep en nieuw lid)
Strijd om de macht --> groepsleden gaan met elkaar in gesprek en stellen kritische vragen. Bij ruzie of conflict kan de groep uit elkaar vallen. (ingrijpen)
Samenwerking --> rust na periode van onrust. alle rollen zijn duidelijk.
Strijd om de intimiteit --> vormen kleinere subgroepjes in groep. allen conflicten zijn opgelost.
Harmonie --> alle groepsleden accepteren elkaar zoals ze zijn.
Groepsrollen
(Belbin)
Belbin
Slide tekst
Opdracht Kruip in de huid van….
Opdracht:
· Neem een cliënt in gedachten van je huidige groep. Bekijk de talenten van de teamrollen op de site. www.werkenmetteamrollen.nl/Werken-met-Teamrollen/De-9-teamrollen.asp
· Welke teamrollen vind je het best passen bij deze cliënt in deze groep? S
chrijf de rollen op. Waarom vind je deze rollen het best passen bij de cliënt?
· Kruip nu in de huid van de cliënt. Ga via de link naar de test “Werken met teamrollen”. Vul vervolgens de Belbintest in alsof jij deze cliënt bent in deze groep
· Wat zijn volgens de test de kenmerkende rollen? Welke conclusies kun je nu trekken?· Laat de opdracht aftekenen door de docent.
Je kunt de Belbin test natuurlijk ook voor jezelf maken. Beantwoord dan de vragen vanuit jou positie in de klas.
Afronding van de les
In hoeverre zijn de leerdoelen behaald??
