Rechtspraak in Europa: twee hoven in actie

• newEditor
• Recht
• Secundair onderwijs
• Algemeen secundair onderwijs
• Leerjaar 6

Rechtspraak in Europa: twee hoven in actie

Wat zegt het 'Europees Hof voor de rechten van de mens' je?

1

minute

00

second

add30s

Wat is Europees recht?

Europees recht bestaat uit regels die voor alle EU-landen gelden. Daarbovenop geldt het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, dat los staat van de EU. Twee hoven waken hierover.

Text

Leerdoel

Aan het einde van de les kun je

• uitleggen wat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens en het Hof van Justitie van de Europese Unie doen

• voor wat men er precies terecht kan en wat de voorwaarden zijn

• voorbeelden geven.

https://europeancourt.org/nl/documenten/raad-van-europa/europees-verdrag-voor-de-rechten-van-de-mens/#:~:text=De%20tekst%20van%20het%20Verdrag,offici%C3%ABle%20versie%20van%20het%20Verdrag.

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM)

Voorwaarden en zaken

Je kan klagen nadat alle nationale rechtsmiddelen zijn gebruikt. Bekende zaken: privacy, discriminatie, foltering.

Wie zijn ze?

Het EHRM in Straatsburg beschermt mensenrechten van iedereen ondertekend door het EVRM.

Het gebouw en beeld van het EHRM

Het EHRM is een opvallend modern gebouw in Straatsburg. Op deze plek beslissen rechters uit alle lidstaten samen.

Het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU)

Hof oordeelt op verzoek van rechters, burgers, bedrijven of instellingen. Typische zaken: interne markt, discriminatie.

Wie zijn ze?

Voorwaarden en zaken

Dit hof in Luxemburg ziet toe op de juiste toepassing van het EU-recht in alle lidstaten.

Het gebouw en beeld van het HvJ-EU

Het Hof huist in een modern complex in Luxemburg, zichtbaar als juridisch bolwerk van de EU.

Taak: Ervoor zorgen dat het EU-recht in alle EU-landen op dezelfde manier wordt geïnterpreteerd en toegepast. Erop toezien dat de EU-landen en -instellingen zich aan de EU-wetgeving houden.

• Leden:

  • Hof van Justitie: één rechter per EU-land en elf advocaten-generaal

  • Gerecht: twee rechters per EU-land

• Opgericht: 1952

• Locatie: Luxemburg

• Website: Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU)

Belgische voorbeelden uit de actualiteit

Discussies rond btw en gezondheidszorg, Brusselse luchtkwaliteit: België werd veroordeeld na klacht bij HvJ-EU.

Belgen klagen soms opsluiting of discriminatie aan, bv. arrest rond stemrecht voor veroordeelden.

EHRM & België

HvJ-EU & België

België dit jaar voor ruim 4 miljoen euro beboet voor laattijdig omzetten EU-richtlijnen: “Hopen dat dit alle Belgische overheden zal wakkerschudden”

(Bron: HLN, 14 augustus 2025)

België is dit jaar door het Hof van Justitie van de Europese Unie tweemaal veroordeeld tot het betalen van een boete van meer dan 2 miljoen euro omdat het richtlijnen niet tijdelijk had omgezet in nationale wetgeving. De FOD Buitenlandse Zaken bevestigt dat ons land de sommen moet betalen aan de Europese Commissie.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.