Bi4M4 erfelijkheid 7 2627

• newEditor
• Biologie
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 4

Een moeder met vaste oorlelletjes en een vader met losse oorlelletjes krijgen kinderen met vast en losse oorlelletjes. Wat zijn de genotypen van de moeder en de vader? Leg je antwoord uit met een kruissingstabel.

Lesdoelen

• ik kan een erfelijkheidsvraagstuk met dominant-recessieve overerving oplossen.

• ik kan een erfelijkheidsvraagstuk met intermediaire overerving oplossen.

• ik kan een erfelijkheidsvraagstuk met een stamboom oplossen.

• ik snap door wat evolutie is en door wie deze theorie is bedacht.

Hoe

• openingsvraag

• terugblik

• uitleg intermediair

• oefenen

• uitleg evolutie, filmpje met vragen

• doelencheck

Terugblik

Dit doen we d.m.v twee opgaven. 

Deze opgaven maak je op het papier. 

Daarna bespreken we de opgaven en kijk je na. 

Verbeter de fouten die hebt gemaakt met een andere kleur en lever dit in. 

Uitleg intermediair

intermediaire overerving kippen

Jantina en Jan hebben kippen. Ze hebben zwarte, grijze en witte kippen. Als zij een witte kip en een grijze haan met elkaar kruisen, hoe groot is dan de kans op een zwarte kip?

Leg je antwoord uit --> gebruik daarvoor een kruisingsschema. Jullie mogen overleggen. Lever je papier in.

Van een plantensoort weten we dat er planten met rode, planten met gele en planten oranje bloemen zijn. Een plant met oranje bloemen en een plant met gele bloemen krijgen nakomelingen. Hoe groot is de kans op gele bloemen? Gebruik een kruisingsschema.

A

25%

B

0%

C

50%

D

75%

Uitleg evolutie

Evolutietheorie

Je zou kunnen zeggen dat evolutie erfelijkheid is over een heeeeele lange periode. 

Wat wel moet is dat je de evolutietheorie kent en weet wie het heeft bedacht. 

We voeren er dus geen discussie over of het wel of niet zo is, maar we leren hem wel toepassen. 

De vacht kleur is erfelijk

A

waar

B

niet waar

C

D

De kleur van de vacht van de beren noem je een variatie

A

waar

B

niet waar

C

D

De verandering van de kleur van de beren levert een voordeel op in de overleving

A

waar

B

niet waar

C

D

Soorten? 

Om te weten hoe nieuwe soorten ontstaan moet je eerst weten wat een soort is. 

Wat is juiste omschrijving van een soort?

A

alleen organismen van dezelfde soort kunnen zich voorplanten en leven in hetzelfde gebied.

B

alleen organismen van dezelfde soort kunnen vruchtbare nakomelingen krijgen.

C

alle organismen van dezelfde soort hebben hetzelfde genotype

D

alle organisme van dezelfde soort hebben hetzelfde fenotype

De 3 factoren van de evolutie theorie

Om nieuwe soorten te laten ontstaan (dus evolutie te laten plaatsvinden) heb je een aantal dingen nodig:

1. variatie in fenotype

2. de variatie is erfelijk, ontstaan door een mutatie.

3. Er is een bepaalde variatie die beter is aangepast op de omgeving. 

Hierdoor vindt er (natuurlijke) selectie (= survival of the fittest) plaats. 

Doelencheck

welke factor is bij evolutie geen onderdeel van de evolutietheorie?

A

hoeveelheid soorten

B

erfelijke eigenschappen

C

fenotypes die varieren

D

beter kunnen voortplanten

Wat is waar?

A

bij intermediaire overerving heb je geen heterozygoten

B

bij intermediaire overerving heb je drie verschillende fenotypes

Wat is waar?

A

de overerving waarbij een eigenschap wel of niet of gedeeltelijk zichtbaar is, is een dominant recessieve overerving

B

de overerving waarbij een eigenschap twee verschijningsvormen heeft is een dominant-recessieve overerving

Huiswerk staat in magister

Goed gewerkt!