Voorzetsels, ind en inf, persoonlijk voornaamwoord

• newEditor
• Klassieke Talen
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 2

Ga zitten volgens de plattegrond, pak je spullen (boeken, schrift, pen), aandacht op de docent

Deze les:

• nakijken huiswerk

• opdracht voorzetsels

• uitleg verbuigingsgroep 3 & persoonlijke voornaamwoorden

• herhalen indicativus en infinitivus

• uitleg imperativus

Tekst 3A rr.6-10

6. Ubi flores legunt: rosas et violas et lilia.

7. Deus puellas in silva ridere audit.

8. In curru appropinquat.

9. Proserpinam videt. Statim deus puellam amat.

10. Proserpina deum videt et fugere temptat.

Aantekening: verbuigingsgroep 3

• wat zijn de uitgangen van verbuigingsgroep 1?

• wat zijn de uitgangen van verbuigingsgroep 2?

• uitgangen verbuigingsgroep 3 (neem schema over & vul in):

Aantekening: verbuigingsgroep 3

• hoe herken je woorden van verbuigingsgroep 3?

  • 1.
    

  • 2.

Maak de opdracht Ubi est?. Gebruik het voorzetselblad. Werk samen met je buur.

Voorbeeld:

• Zoek de woorden: de spin (aranea) hangt onder (sub) het plafond (tectum)

• Zoek de naamval van het voorzetsel: zoek in je voorzetselblad op met welke naamval sub gaat = + abl.

• Vervoeg het zelfstandig naamwoord: tectum is ev. en hoort bij Groep 2 > ablativus van Groep 2 eindigt in ev. op -o

• Noteer het antwoord als een volledige zin in je schrift:
  Aranea sub tecto est.

5

minute

00

second

add30s

Aantekening: persoonlijke voornaamwoorden

• 1ste, 2e, 3e persoon en in enkelvoud & meervoud

• Nederlands:

  • 1ste:

  • 2e:

  • 3e:

Voorbeelden: Ik fiets naar school. Zij gaat met de bus. Wij zien hem met de auto gaan.

Aantekening: persoonlijke voornaamwoorden (zie TB blz. 24)

Aantekening: hoe werkt het?

1. Pluto Proserpinam videt. Statim Proserpinam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op Proserpina.

2. 
   

Aantekening: hoe werkt het?

1. Pluto Proserpinam videt. Statim Proserpinam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op Proserpina.

2. Pluto Proserpinam videt. Statim eam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op haar.

Stap 1: bepaal naamval, getal, geslacht van zelfstandig naamwoord

Stap 2: zoek het overeenkomstige pers.vnw.

Opdracht: ga naar WB blz. 25, opdr. 1-3

• Maak eerst opdracht 3

• Sla opdracht 2 over

• Maak daarna opdracht 1

• eerste 3 min. geen vragen & niet overleggen met je buur

Klaar? Verder vertalen Tekst 3A + maken Vragen bij tekst 3.A (WB blz. 24)

8

minute

00

second

add30s

Herhalen: indicativus en infinitivus praesens

• Gebruik je aantekeningen en overleg met je buur. Beantwoord onderstaande vragen. Schrijf de antwoorden beiden in jullie schriften.

1. Zet de uitgangen van de persoonsvorm in de juiste volgorde:
   -tis -mus -s -t -o -nt

2. Latijnse werkwoorden kunnen op 4 verschillende manieren eindigen (de 4 conjugaties). Wat is geen declinatie? Schrijf deze op.
   a. -are b. -ire c. -ēre d. -ore e. -ere

2

minute

00

second

add30s

Aantekening: imperativus

• imperativus = gebiedende wijs

• gebieden = ouderwets woord voor opdracht/bevel geven

Voorbeeld

Ga zitten volgens de plattegrond, pak je spullen (boeken, schrift, pen), aandacht op de docent

Aantekening: imperativus

• in Nederlands: stam van werkwoord

• in Latijn:

  • -are, -ēre, -ire:

    • ev: stam

    • mv: stam + -te

  • -ere:

    • ev: stam + -e

    • mv: stam + -ite
      

Aantekening: imperativus

• vertaling in het Nederlands:

  • enkelvoud: stam

  • meervoud: stam + t

Voorbeelden:

1. Voca! = Roep!
   Vocate! = Roept!

2. Duc(e)! = Leid!
   Ducite! = Leidt!

Opdracht: neem de cijfers 1-8 over in je schrift en noteer of het een indicativus of imperativus is. Werk zelfstandig en in stilte. Je mag je aantekeningen gebruiken.

1. video

2. videtis

3. videte

4. ducis

5. amate

6. voca

7. gaudete

8. ecce

3

minute

00

second

add30s

Opdracht: vertaal de vormen uit de vorige opdracht. De betekenis van het hele werkwoord staat gegeven. Werk samen met je buur.

1. video (vidēre = zien)

2. videtis

3. videte

4. ducis (ducere = leiden)

5. amate (amare = liefhebben)

6. voca (vocare = roepen)

7. gaudete (gaudēre = blij zijn)

5

minute

00

second

add30s

BONUS: Welke vorm ontbreekt? En waarom?

Klassiek Weetje

week 20

Afsluiting en huiswerk

• leren: persoonlijk voornaamwoord, imperativus

• vertalen: 3A rr. 11-16 (tekst uit)

  
  

Ga zitten volgens de plattegrond, pak je spullen (boeken, schrift, pen), aandacht op de docent

Deze les:

• HO verbuigingsgroep 3

• nakijken huiswerk

• uitleg voorzetsels + voorzetselgroep als bijwoordelijke bepaling

• vertalen Tekst 3A t/m r.10 + nakijken

HO: neem de cijfers over in je schrift en vul de ontbrekende vormen aan.

EV nom rex

gen 1

dat regi

acc 2

abl 3

MV nom reges

gen regum

dat 4

acc reges

abl regibus

EV nom 5

gen nominis

dat 6

acc nomen

abl nomine

MV nom 7

gen nominum

dat nominibus

acc 8

abl nominibus

3

minute

00

second

add30s

Tekst 3A. Pluto ziet Proserpina rr.1-3 (huiswerk)

1. Pluto in Sicilia est.
   

2. Ibi curru per insulam errat et terram explorat.
   

3. Quattor equi currum trahunt.

Tekst 3A. Pluto ziet Proserpina rr.4-5 (huiswerk)

4. Ecce, Proserpina et amicae appropinquant.
   

5. Puellae silvam intrant.

Opdracht: vertaal rr.6-10. Werk zelfstandig en in stilte. Eerste 2 minuten geen vragen.

6

minute

00

second

add30s

Klaar? Verder vertalen.

3

minute

00

second

add30s

Aantekening: voorzetsels als bijwoordelijke bepaling

• bijwoordelijke bepaling =

• in Latijn:

  • ablativus

  • voorzetselgroep =

Voorbeelden

1. Pluto per terram errat. = Pluto dwaalt over de aarde.

2. Proserpina inter laetas puellas ludit. = Proserpina speelt tussen de blije meisjes.

Maak de opdracht Ubi est?. Gebruik het voorzetselblad. Werk samen met je buur.

Voorbeeld:

• Zoek de woorden: de spin (aranea) hangt onder (sub) het plafond (tectum)

• Zoek de naamval van het voorzetsel: zoek in je voorzetselblad op met welke naamval sub gaat = + abl.

• Vervoeg het zelfstandig naamwoord: tectum is ev. en hoort bij Groep 2 > ablativus van Groep 2 eindigt in ev. op -o

• Noteer het antwoord als een volledige zin in je schrift:
  Aranea sub tecto est.

5

minute

00

second

add30s

Klassiek Weetje

week 20

Afsluiting en huiswerk

• leren: verbuigingsgroep 3 + aantekeningen voorzetsels + naamval als bijwoordelijke bepaling

Ga zitten volgens de plattegrond, pak je spullen (boeken, schrift, pen), aandacht op de docent

Deze les:

• spullen- en huiswerkcheck!

• nakijken huiswerk

• voorzetselopdracht

• uitleg persoonlijk voornaamwoord

• herhalen indicativus en infinitivus

• uitleg imperativus

Maak de opdracht Ubi est?. Gebruik het voorzetselblad. Werk samen met je buur.

Voorbeeld:

• Zoek de woorden: de spin (aranea) hangt onder (sub) het plafond (tectum)

• Zoek de naamval van het voorzetsel: zoek in je voorzetselblad op met welke naamval sub gaat = + abl.

• Vervoeg het zelfstandig naamwoord: tectum is ev. en hoort bij Groep 2 > ablativus van Groep 2 eindigt in ev. op -o

• Noteer het antwoord als een volledige zin in je schrift:
  Aranea sub tecto est.

7

minute

00

second

add30s

Aantekening: persoonlijke voornaamwoorden

• 1ste, 2e, 3e persoon en in enkelvoud & meervoud

• Nederlands:

  • 1ste:

  • 2e:

  • 3e:

Voorbeelden: Ik fiets naar school. Zij gaat met de bus. Wij zien hem met de auto gaan.

Aantekening: persoonlijke voornaamwoorden (zie TB blz. 24)

Aantekening: hoe werkt het?

1. Pluto Proserpinam videt. Statim Proserpinam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op Proserpina.

2. 
   

Aantekening: hoe werkt het?

1. Pluto Proserpinam videt. Statim Proserpinam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op Proserpina.

2. Pluto Proserpinam videt. Statim eam amat.
   Pluto ziet Proserpina. Hij is onmiddelijk verliefd op haar.

Stap 1: bepaal naamval, getal, geslacht van zelfstandig naamwoord

Stap 2: zoek het overeenkomstige pers.vnw.

Opdracht: ga naar WB blz. 25, opdr. 1-3

• Maak eerst opdracht 3

• Sla opdracht 2 over

• Maak daarna opdracht 1

• eerste 3 min. geen vragen & niet overleggen met je buur

Klaar? Verder vertalen Tekst 3A + maken Vragen bij tekst 3.A (WB blz. 24)

8

minute

00

second

add30s

Herhalen: indicativus en infinitivus praesens

• Gebruik je aantekeningen en overleg met je buur. Beantwoord onderstaande vragen. Schrijf de antwoorden beiden in jullie schriften.

1. Zet de uitgangen van de persoonsvorm in de juiste volgorde:
   -tis -mus -s -t -o -nt

2. Latijnse werkwoorden kunnen op 4 verschillende manieren eindigen (de 4 conjugaties). Wat is geen declinatie? Schrijf deze op.
   a. -are b. -ire c. -ēre d. -ore e. -ere

2

minute

00

second

add30s

Aantekening: imperativus

• imperativus = gebiedende wijs

• gebieden = ouderwets woord voor opdracht/bevel geven

Voorbeeld

Ga zitten volgens de plattegrond, pak je spullen (boeken, schrift, pen), aandacht op de docent

Aantekening: imperativus

• in Nederlands: stam van werkwoord

• in Latijn:

  • -are, -ēre, -ire:

    • ev: stam

    • mv: stam + -te

  • -ere:

    • ev: stam + -e

    • mv: stam + -ite
      

Aantekening: imperativus

• vertaling in het Nederlands:

  • enkelvoud: stam

  • meervoud: stam + t

Voorbeelden:

1. Voca! = Roep!
   Vocate! = Roept!

2. Duc(e)! = Leid!
   Ducite! = Leidt!

Opdracht: neem de cijfers 1-8 over in je schrift en noteer of het een indicativus of imperativus is. Werk zelfstandig en in stilte. Je mag je aantekeningen gebruiken.

1. video

2. videtis

3. videte

4. ducis

5. amate

6. voca

7. gaudete

8. ecce

3

minute

00

second

add30s

Klassiek Weetje

week 20

Afsluiting en huiswerk

• leren: voorzetsels en voorzetsels + naamval als bijwoordelijke bepaling

• vertalen: Tekst 3A uit