Les 9: Taal en beweging: Antroponymie: achternamen

Les 8: Taal in beweging: Naamkunde

Learning objective

"Onze namen zijn in een andere eeuw voor ons gemaakt."

- Richard Brautigan

1 / 14
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsSecundair onderwijsTechnisch secundair onderwijsLeerjaar 6

In deze les zitten 14 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Les 8: Taal in beweging: Naamkunde

Learning objective

"Onze namen zijn in een andere eeuw voor ons gemaakt."

- Richard Brautigan

Doelen van vandaag

Je leert …

... uitleggen wat antroponymie is;

... uitleggen hoe voornamen gekozen worden;

... uitleggen welke regels België heeft voor voornamen;

... uitleggen hoe voornamen doorheen de geschiedenis veranderden;

... voorbeelden geven van Germaanse, Bijbelse, Franse en Engelse namen;

... uitleggen wat een roepnaam, grondvorm en vernoeming zijn;

... historische invloeden op voornamen herkennen en verklaren.

Wat is naamkunde?

  • Namen vertellen iets over:

    • betekenis

    • oorsprong

    • geschiedenis

    • verspreiding


  • Onomastiek = studie van namen

  • Antroponymie = studie van voor- en achternamen

  • Toponymie = studie van plaatsnamen

Voornamen vandaag


Hoe kiezen ouders een voornaam?

  • familieleden

  • klank van de naam

  • originele naam

  • buitenlandse naam

  • idolen of beroemdheden

  • Bijbelse naam

  • betekenis van de naam

Wat mag in België?

Wel toegestaan

  • nieuwe of originele namen


Niet toegestaan

  • beledigende of absurde namen

  • schadelijke namen

  • verwarrende namen
    (bv. typische meisjesnaam voor jongen)

Veranderen van voornaam

Mogelijke redenen:

  • belachelijke naam vb. Piet Uytdebroeck

  • hatelijke naam vb. Adolf

  • archaïsche naam vb. Theofilius

  • vreemdklinkende naam vb. Zakina Smits

  • geslachtsverwarrende naam vb. Nicky

Geschiedenis van voornamen

Germaanse namen (oudste laag)

  • vaak samengesteld uit 2 delen

  • verwijzen naar strijd, macht of moed

  • wensnamen

Vb.: Hilde → strijd, Frederik → vrede + macht
Koen → dapper

Geschiedenis van voornamen

Christelijke invloed (12de - 13de eeuw)

Heiligennamen worden populair


Vb.: Bavo, Benedictus, Catharina, Maarten...

Geschiedenis van voornamen

Protestantisme en Bijbelse namen (16de eeuw)

  • Bijbel opnieuw belangrijk

  • meer Bijbelse namen


Voorbeelden: Rachel, Samuel, Rebecca

Geschiedenis van voornamen

Franse invloed (18de eeuw)
Franse cultuur wordt populair


Voorbeelden: Louis, Jacques, Henriëtte

Geschiedenis van voornamen

Engelse invloed

Na WO II worden Engelse en Amerikaanse namen populair


Vb.: Johnny, Eddy, Betty, Suzy

Geschiedenis van voornamen

Moderne trends

  • exotische namen

  • namen van beroemdheden

  • multiculturele invloeden


Voorbeelden: Beyoncé, Kiala, Sven, Samira


Belangrijke begrippen

Roepnaam = verkorte vorm van een naam

Voorbeelden:

  • Mieke → Maria

  • Jo → Johannes

  • Toon → Antonius


Vernoeming = kind krijgt naam van familielid

Gevolg eeuwenlang weinig nieuwe namen

Belangrijke begrippen

Roepnaam = verkorte vorm van een naam

Voorbeelden:

  • Mieke → Maria

  • Jo → Johannes

  • Toon → Antonius


Vernoeming = kind krijgt naam van familielid

Gevolg eeuwenlang weinig nieuwe namen