Gezond leven 3.7

• newEditor
• Biologie
• Middelbare school
• vmbo b, k
• Leerjaar 2

Gezond leven 3.7

3.7.10 Je kunt aangeven hoe je je hart en bloedvaten gezond kunt houden. 

Wat gaan we vandaag doen?

Herhalen 3.6 afweer (5 min)

Uitleg 3.7 (8 min)

Opdrachten maken ( 10 min)

Nakijken (8 min)

Uitleg 3.8 (8 min)
Opdrachten maken (10 min)

Nakijken (8 min)

Voorbereiding toets ( 15 min)

Nakijken (8 min)

afsluiting

Herhaling 3.6

Wat is natuurlijke immuniteit?

Wat is kunstmatige immuniteit?

1 De witte bloedcel maakt antistof.

2 De antistof plakt vast aan de ziekteverwekker.

3 De ziekteverwekker is bedekt met antistof. Hij is dan onschadelijk geworden.

Antistof

Andere witte bloedcellen maken ziekteverwerkers onschadelijk met antistof. De antistof plakt vast aan de ziekteverwekker. Daardoor wordt ze ziekteverwekker onschadelijk.

Antistof verdwijnt uit bloed, de witte bloedcellen onthouden, hoe ze de antistof moeten maken. Dezelfde ziekteverwekker kan dus twee keer in je lichaam komen. De witte bloedcellen maken dan snel veel antistoffen aan. Je wordt niet ziek want je bent immuun voor deze ziekte.

Bloeddruk

De druk in de slagaders noemen we de bloeddruk.

De bloeddruk kan je meten meten met een bloeddrukmeter

Een hoge bloeddruk beschadigd de wanden van de slagaderen. Een hoge bloeddruk komt door:

• overgewicht

• roken

• stress

• te zout eten
  

Slagaderverkalking

De wand van de slagader kan beschadigd raken. Witte bloedcellen en vette stoffen uit het bloed kunnen dan in de wand komen. De stoffen stapelen zich op in de wand. Er ontstaat een verdikking, dit wordt slagaderverkalking. Het bloedvat wordt stijver waardoor het hart met meer kracht moet gaan kloppen. De bloeddruk wordt hoger

Hartinfarct

Op het hart liggen kleine kransslagaders. Door deze bloedvaten gaat zuurstof naar het hart. Zo'n bloedvaatje kan verstopt raken. Een deel van het hart krijgt dan geen zuurstof meer. Iemand heeft dan een hartaanval of in hartinfarct. Een hartinfarct kan dodelijk zijn.

Gezonde leefstijl

Hart en vaatziekten zijn ziekte aan het hart en bloedvaten. Als je gezond leeft heb je minder kans op hart en vaatziekten.

Een gezonde leefstijl
• Rook niet. Roken beschadigt je hart en bloedvaten.
• Drink geen alcohol. Drink vanaf je 18e niet meer dan één glas per dag.
• Eet gezond en gevarieerd. Eet weinig verzadigd vet en zout.
• Beweeg regelmatig. Minstens een halfuur per dag.
• Voorkom stress. Zorg voor voldoende ontspanning.

Stress

Stress vergroot de kans op hart en vaatziekten. Stress verhoogt je bloeddruk.

Zeven tips voor minder stress
1 Schrijf op wat je energie geeft en maak daar tijd voor.
2 Houd een grote opruiming in je kamer en daarmee in je hoofd.
3 Houd tijd vrij voor onverwachte gebeurtenissen.
4 Doe één ding tegelijk en neem daar de tijd voor.
5 Kies voor een gezonde leefstijl.
6 Houd een vast dag- en nachtritme aan.
7 Verlaag je leefritme. Prop niet te veel activiteiten in een dag.
Bron: Hartstichting.

10

m

00

s

+30 s

Opdrachten 1/6 maken

Opdrachten bespreken

3.8 Alcohol

Als iemand alcohol drinkt, komt deze stof via het bloed op vrijwel alle plaatsen in het lichaam terecht. Dat beïnvloedt de werking van organen, zoals de lever, de zintuigen en het zenuwstelsel.

Waaruit bestaat een alcoholisch drankje?

- alcohol, water en smaakstoffen. 

- voorbeelden zijn: bier, wijn, sterke drank, mixdrank en shooters. 

- Op een verpakking staat een percentage, bijv. 4,5% . Dat betekent dat 4,5% van die drank bestaat uit alcohol. tekst

Lichaamsvocht

- Alcohol wordt opgenomen in het bloed en verdeelt zich daarna over het lichaamsvocht.

- Hoe groter het lichaam, hoe meer vocht het bevat.

- Een glas alcohol zorgt in een klein lichaam dus voor een hoger alcoholgehalte.

Effecten op de korte termijn

De alcohol uit een glas bier of wijn komt rechtstreeks in je bloed. Alcohol verdooft je hersenen langzaam. 

• loskomen: na 1 a 2 glazen voel je je losser, je durft meer.

• aangeschoten: als je nog meer alcohol drinkt, dan worden de hersenen nog meer verdoofd. Je hoort, ziet en beweegt minder goed maar dat heb je niet door

• dronken: je kunt steeds minder, de volgende dag voel je vaak ziek. Je hebt dan een kater. Ook moet je vaak overgeven door de alcohol.

Effecten op de lange termijn

Veel mensen drinken regelmatig alcohol, het lichaam went dan aan de alcohol. Mensen drinken dan steeds meer om hetzelfde effect te krijgen. Dat heet gewenning. 

Gewenning gaat vaak over in verslaving of afhankelijkheid. 

Je kunt geestelijk en lichamelijk afhankelijk zijn. 

Als je stopt met alcohol drinken dan krijg je ontwenningsverschijnselen. 

10

m

00

s

+30 s

Opdrachten 1/6 maken

Opdrachten bespreken

Toets hoofdstuk 3 bloedsomloop

Alle paragrafen van 1 t/m 6 (TL + BS7)

Leer elke dag 1 paragraaf en vat deze zelf samen.

Vraag maar raak!

• Bloedplasma

• Bloedplaatjes

• Witte bloedcellen

• Rode bloedcellen

Zet de volgende gebeurtenis in de juiste volgorde

1

Rode bloedcellen geven zuurstof af aan de cellen van de armspier

2

Door verbranding in de de cellen van de armspier ontstaat energie

3

Door de energie kan de armspier bewegen 

4

In de longen nemen rode bloedcellen zuurstof op 

5

De cellen van de armspier gebruiken de zuurstof bij verbranding

Nummer 1 =

Nummer 2 =

Nummer 3 =

Nummer 4 =

• Noem de drie bloedvaten

• Wat zijn hun functies?

Dubbele bloedsomloop.

Waarom heet het de dubbele bloedsomloop?

Hoe stoomt het bloed door het hart bij de kleine bloedsomloop?

Jullie hebben vandaag geleerd!

3.7.10 Je kunt aangeven hoe je je hart en bloedvaten gezond kunt houden.