Voorkennis ophalen: wat weet je van een betoog? (7 min)
Lezen nieuwsberichten over de fatbike en helmplicht
Instructie betoog: doel, inleiding, kern en slot (7 min)
Voorbeeld inleiding (5 min)
Werkfase: schrijf inleiding van je betoog (15 min)
Je weet wat het doel van een betoog is
Je kunt uitleggen uit welke delen een betoog bestaat
Je weet wat het doel van de inleiding is
Je kunt uitleggen uit welke onderdelen de inleiding bestaat
Wat weet je van een betoog?
Wat is het doel van een betoog?
lezers overtuigen van jouw standpunt/mening
Een betoog is een tekst waarin je de lezer probeert te overtuigen van jouw mening.
Wat is het doel van een de inleiding?
Je introduceert het onderwerp
Je maakt duidelijk wat je standpunt is.
anekdote, vraag, verschijnsel, actualiteit, voorbeeld
Wat is het doel van een de inleiding?
Je introduceert het onderwerp
Je maakt duidelijk wat je standpunt is.
Waaruit bestaat de kern van een betoog?
Kern bestaat uit meerdere alinea's
Argumenten om je mening te verdedigen:
uitleg, voorbeelden en feiten
Tegenargument
Waaruit bestaat het slot van een betoog?
een samenvatting of een conclusie (nooit nieuwe info)
de herhaling van je standpunt
je verwijst terug naar je inleiding
een pakkende slotzin: de uitsmijter
Functies van de inleiding
De inleiding is allereerst bedoeld om de aandacht van de lezer te trekken. Houd rekening met je publiek!
Daarnaast kun je bij een betoog:
je standpunt verwoorden
het onderwerp introduceren
de aanleiding noemen
een anekdote, persoonlijke ervaring of vergelijking verwerken
Terugblik betoog (7 min)
Lezen tekst 'Positieve en kritische reacties op nieuwe regelgeving helmplicht' (15 min)
Afmaken inleiding (7 min)
Schrijven kern (20 min)
Keuze: lezen in je boek
Laatste 5 minuten: het nieuws van vandaag
Schrijf de eerste alinea van je betoog: de inleiding
De stelling is: Helmplicht voor fatbikes en e-bikes voor jongeren tot 18 jaar
Bepaal of je voor of tegen de stelling bent
Schrijf een pakkende inleiding met het onderwerp en je standpunt
In de inleiding van je betoog wordt je standpunt duidelijk.
Juist
Onjuist
Voorbeeld inleiding
Alinea 1
Gefrituurde sprinkhanen, gebakken kevers en gedroogde maden: het zijn geen bijzonderheden op de vele markten in Aziatische landen. Voor tachtig procent van de bevolking zijn gefrituurde wespen en andere insecten lekkernijen. In Nederland is dit eerder een uitzondering dan gewoonte. Wij trekken al snel vieze gezichten bij de gedachte om insecten te eten. Toch moet er een oplossing worden bedacht voor de vleesindustrie. Insecten vormen een prima alternatief voor vlees.
Herhaling?
Ik begin met een paar quizvragen.
Een weerlegging is als
je de voorargumenten versterkt
je het genoemde tegenargument ontkracht
als je een tegenargument geeft
je je standpunt duidelijk maakt
In het slot mag je nooit nieuwe informatie geven.
Waar
Niet waar
Nog even op een rijtje: het betoog
DOEL: lezers overtuigen van jouw standpunt
HOOFDGEDACHTE: jouw standpunt
Feitelijke informatie gebruiken om argumenten te onderbouwen of tegenargumenten te weerleggen (Gebruik van goede bronnen).
Goede opbouw: Inleiding -kern - slot
Titel (Variatie op jouw stelling, mag nooit een vraag zijn!)
Inleiding (schrijf dit NOOIT in je betoog)
alinea 1: aandacht trekken lezer + onderwerp introduceren (5W-vragen) + stelling formuleren
Middenstuk (schrijf dit NOOIT in je betoog)
alinea 2: argument (je sterkste argument)
alinea 3: argument
alinea 4: tegenargument + weerlegging
Slot (schrijf dit NOOIT in je betoog)
alinea 4: samenvatting + stelling + terugkoppeling inleiding + goede laatste zin
Structuur van een betoog
De titel
dus spelen een grote rol bij de beslissing een tekst te lezen, of niet.
De titel van een tekst moet nieuwsgierig maken en uitnodigen om verder te lezen. Die eerste woorden moeten vragen oproepen en het onderbewuste prikkelen. Daarnaast moet een titel ook allesomvattend zijn en de inhoud goed beschrijven.
Vorm:
Titels beginnen met een hoofdletter en je gebruikt nooit een punt.
Een duidelijke titel is kort en krachtig. Hij kan bijvoorbeeld bestaan uit een onderwerp, persoonsvorm en lijdend voorwerp, zoals: Man bijt hond
Inhoud:
Ze zijn het eerste waar het oog van een lezer op valt,
Opbouw: Inleiding
Functies van de inleiding
De inleiding is allereerst bedoeld om de aandacht van de lezer te trekken. Houd rekening met je publiek!
Daarnaast kun je bij een betoog:
je standpunt verwoorden
het onderwerp introduceren
de aanleiding noemen
een anekdote, persoonlijke ervaring of vergelijking verwerken
In de inleiding van je betoog wordt je standpunt duidelijk.
Juist
Onjuist
Voorbeeld inleiding
alinea 1:
Gefrituurde sprinkhanen, gebakken kevers en gedroogde maden: het zijn geen bijzonderheden op de vele markten in Aziatische landen. Voor tachtig procent van de bevolking zijn gefrituurde wespen en andere insecten lekkernijen. In Nederland is dit eerder een uitzondering dan gewoonte. Wij trekken al snel vieze gezichten bij de gedachte om insecten te eten. Toch moet er een oplossing worden bedacht voor de vleesindustrie. Insecten vormen een prima alternatief voor vlees.
Opbouw: Slot
Functies van het slot
Het slot van een betoog bevat:
een samenvatting of een conclusie;
de herhaling van je standpunt, hiermee verwijs je terug naar je inleiding;
een pakkende slotzin, de zogenaamde "uitsmijter": een mooie zin die voor de lezer op een verrassende manier samenvat wat jouw standpunt is of waarom jouw mening zo goed is.
Denk ook aan het gebruik van signaalwoorden!
Voorbeeld slot
Alinea 5:
Kortom, insecten vormen een prima alternatief voor vlees, omdat het beter is voor het milieu. Hopelijk zetten veel Nederlanders de stap van "griezelig" naar "uitdagend", zodat er in de zomer geen worstjes maar sprinkhanen op de barbecue liggen.
Opbouw: middenstuk
Functies van middenstuk
Dit is het stuk waar je de lezer gaat overtuigen.
1. Alinea’s met argumenten moeten bestaan uit
● feiten (bronnenonderzoek)
● voorbeelden
● uitleg
2. Tegenargument + weerlegging
Structuur is van belang!
Gebruik signaalwoorden! Welke ken je nog?
Wat is het verschil tussen signaalwoorden en verwijswoorden?
Voorbeeld middenstuk
alinea 2:
Ten eerste is het eten van insecten een stuk beter voor het milieu, aldus hoogleraren Marcel Dicke en Arnold van Huis. Voor de productie van eetbaar insectenvlees is namelijk twaalf keer minder voer en grond nodig dan voor de traditionele vleesproductie. Ook worden er bij de productie van insectenvlees honderd keer minder broeikasgassen uitgestoten dan bij de productie van rund- of varkensvlees. Dit komt uit het onderzoek van de Consumentenbond naar voren.
Voorbeeld middenstuk
alinea 3:
Ten eerste [argument 2] + onderbouwing
Waar moet je op letten:
Maak gebruik van signaalwoorden.
Verwijs in de tekst naar bronnen.
Aan de slag
Klim in de pen!
Schrijf je inleiding & deel van het middenstuk.