§5.1 Koude oorlog

• Studievaardigheden
• Middelbare school
• vmbo t, mavo
• Leerjaar 4

H5. De Wereld na 1945

§5.1 De Koude oorlog

1. Noem de naam van de Indonesische leider van de onafhankelijkheid:	2. Geef twee redenen hoe de druk op van buitenaf op Nederland gezorgd heeft voor de onafhankelijkheid in Indonesië.
4. Noem het getal van gedeporteerde joden uit en vermoode NLse Joden	5. Noem drie ontwikkelingen mbt Jodenvervolging in Duits. a.d.h.v de jaartallen: 1933, 1935, 1938	6. Noem twee Nederlandse doorvoerkampen én één vernietigingskamp.
7. Deze foto past bij een gebeurtenis is Amsterdam in 1941.	8. Welke slag in de winter van 1942/1943 is het KEERPUNT tijdens de Tweede Wereldoorlog?	9. De vernietiging van 6 miljoen joden kun je verklaren adhv van voor 1942 en na 1942. Leg uit.

• Soekarno 

• Slag om Stalingrad!  --> SU drukken Nazi's terug aan het oost-front. 

• Joden werden voor 1942 doodgeschoten in massagraven.  
• Joden na 1942 vergast (zyklon-B) in vernietigingskampen.

1. VN wilde vreedzame oplossing voor conflict.
2. De Verenigde Staten vonden vrijheid belangrijk. Dreigde NL om economische hulp voor wederopbouw te staken.
   

Noem het land dat de Nazi's versloegen in Oost-Duitsland en Berlijn inname en de leider van dit land. 

1. Sovjet-Unie april 1945 
2. Jozef Stalin 

• 1933: anti-Joodse maatregelen zoals ontslag 
• 1935: Neurenberger rassenwetten 
• 1938: Kristallnacht

• 120.000 
• 102.000

• 1941 Februaristaking -> aanleiding 427 joodse mannen werden opgepakt. 

• Kamp Westerbork (Drenthe) 
• Kamp Amersfoort  (Utrecht)
• Auschwitz (Polen) 

H5. De Wereld na 1945

§5.1 De Koude oorlog

5.1 De Koude Oorlog A. Europa raakt verdeeld.
r
Samenvatting

Leerdoelen A (p. 152) 

Ik kan uitleggen hoe in Europa kort na 1945 een Westblok en Oostblok ontstonden door: 

- uitleggen hoe Europa werd verdeeld in twee invloedsferen. (geef twee kenmerken per invloedsfeer.)  

- uitleggen hoe de Koude oorlog ontstond mede door de oprichting van het ijzeren gordijn. 

Begrippen: 

• ijzeren gordijn, 
• invloedsferen, 
• communisme, 
• Oostblok, 
• kapitalisme, 
• Westblok

Twee invloedsferen = Een gebied dat onder grote invloed staat van een ander land.  (geef twee kenmerken per invloedsfeer): 

Amerika 

• Invloed op: westelijke gedeelte van Europa (het Westblok)
• Democratisch
• Kapitalisme: vrije markt economie 

Sovjet-Unie 

• Invloed op: oostelijk gedeelte van Europa (het Oostblok)
• Communisme: totale gelijkheid, economie in handen van de staat
• Oostelijke gedeelte van Europa 
• Democratie? Nee! 
• Argwaan tussen oost & west: steeds meer mensen wilden naar het westen. Sovjet-Unie trok een IJzeren grens op. Het ijzeren Gordijn. 
• Gevolg: start koude oorlog (1945-1989) 

Programma 

Les 1: 

1.  9 tot 3!                                                                                                                                                                  (10 min) 

2. Introductie 5.1 B & C                                                                                                                                      (10 min)

3. Aan de slag met 5.1 B & C                                                                                                                            (20 min)

4. Bespreken  5.1 B & C                                                                                                                                      (10 min)

Les 2: 

4. Introductie 5.2 Einde Koude oorlog                                                                                                   (10 min)

5.  Aan de slag met 5.2 A & B                                                                                                                       (20 min)       

6. Bespreken 5.2 A & B                                                                                                                                    (10 min)

7. Afsluiting                                                                                                                                                           (10 min)       

Hoe heette de eerste president van Indonesië en oprichter van de PNI?	Wanneer werd Indonesië officieel onafhankelijk?	Duitsland werd na WO verdeeld onder vier landen. Welke vier?
De grens tussen het communistische Oostblok en Westerse kapitalisme noemen we het:	Op welke 2 manieren werd het NL onderdruk gezet om Indonesië onafhankelijk te laten worden?	Hoe noemde de NL'se regering de militaire acties in Indonesië?

• Soekarno  

• 1949 

1. VS
2. Fra. 
3. G-B. 
4. Sovjet-Unie 

• IJzeren Gordijn 

1. VN zette NL onderdruk 
2. VS ook: dreigde financiering van wederopbouw te stoppen.

• Politionele acties 

5.1 De Koude Oorlog A. Europa raakt verdeeld.
r
Samenvatting

Leerdoelen A (p. 152) 

Ik kan uitleggen hoe in Europa kort na 1945 een Westblok en Oostblok ontstonden door: 

- uitleggen hoe Europa werd verdeeld in twee invloedsferen. (geef twee kenmerken per invloedsfeer.)  

- uitleggen hoe de Koude oorlog ontstond mede door de oprichting van het ijzeren gordijn. 

• Begrippen: ijzeren gordijn, invloedsferen, communisme, Oostblok, kapitalisme, Westblok

twee invloedsferen. (geef twee kenmerken per invloedsfeer): 

• Amerika 
• Westelijke gedeelte van Europa
• Democratisch
• Kapitalisme: vrije markt economie 
• Sovjet-Unie 
• Communisme: totale gelijkheid, economie in handen van de staat
• Oostelijke gedeelte van Europa 
• Democratie? 
• Argwaan tussen oost & west: steeds meer mensen wilden naar het westen. Sovjet-Unie trok een IJzeren grens op. Het ijzeren Gordijn. 
• Gevolg: start koude oorlog (1945-1989) 

• Begrippen: IJzeren Gordijn, invloedsferen, communisme, Oostblok, kapitalisme, Westblok

5.1 De Koude Oorlog B. Ruzie over Duitsland
r

Leerdoelen B (p. 154) 

Ik kan uitleggen wat de oorzaak voor de Blokkade van Berlijn was, hoe de V.S. op de blokkade reageerde én welke twee gevolgen deze blokkade had. 

Begrippen

• Blokkade van Berlijn
• Warschaupact
• NAVO 

Oorzaak voor de Blokkade van Berlijn (1948): 

• Westerse geallieerden voerden nieuwe munt in West-Duitsland, Stalin vond dit tegen de afspraken. 
• Staling sloot daarom alle toegangswegen naar West-Berlijn af (Ook kolen en voedsel) -> Blokkade van Berlijn (1948)
• Reactie V.S.: maakte een luchtbrug om West-Berlijn op te bevoorraden. Blokkade in 
• Gevolg 1 blokkade: Duitsland viel uiteen in twee landen. West-Duitsland (Bondsrepubliek Duitsland) & Oost-Duitsland (Duitse democratische Republiek)  
• Gevolg 2 blokkade: Oprichting militair bondgenootschap NAVO (1949) door: VS, Canada, West-Europese landen
• Reactie Sovjet-Unie: oprichting militair bondgenootschap Oostbloklanden: Warschaupact (1955) 

5.1 De Koude Oorlog A. Europa raakt verdeeld.
r

 Leerdoelen C (p. 156) 

Ik kan uitleggen waarom er onder mensen in het Oostblok meer onvrede was dan bij mensen in het Westblok door: 

- uit te leggen waarom het in Westblok al snel beter ging door Marshallplan.

-  een beschrijving te geven van de gebeurtenissen uit 1956 en 1968 

- De reden uit te leggen voor de bouw van de Berlijnse muur (1961-1989)

•  In het westen ging het beter omdat: VS vanaf 1948 geld, grondstoffen, machines en voedsel gaf. Dit herstelplan heette het Marshallplan. 
• In Oost-Europese landen ging herstel heel langzaam. Hierdoor onvrede: 
• 1956: Hongaarse Opstand --> Hongaren probeerden communistische regering af te zetten. Opstand werd neergeslagen door SU
• 1968: Praagse Lente --> Communistische leider Tsjechoslowakije stond meer vrijheid en democratie toe. Ook deze werd door SU afgezet. 
• Reden voor de bouw de Berlijnse muur (1961-1989): 
• Veel jonge mensen vluchtten uit Oost-Duitsland en Oost-Berlijn, Om dit te stoppen liet de DDR in het geheim de Berlijnse muur bouwen.