10.2 Effecten van straling

• Natuurkunde
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 5

Gevaren straling

• Ioniserende straling (alfa, beta, gamma, röntgen) kan schade toebrengen aan levende organismen. 
• Schade hangt af van: 
• Afstand tot de bron.--> 
• Tijdsduur.
• Activiteit van de bron.
• Mate van absorptie v.d. straling.
• Energie van de straling (het type straling dus).

Deze les

Planning:

- Uitleg 10.2 en 10.3.

Leerdoelen:

- Dikte die nodig is om de intensiteit van de straling te halveren.

- Rekenen en begrijpen van het begrip stralingsdosis en dosisequivalent 10.3

Halveringsdikte

al = aluminum

pb = lood

Mev uitleggen

 Doorlaatkromme

welke stof houd het

beste straling tegen.

%

Opdracht 10.1/10.2 (10 min)

Een bepaald gammafoton heeft een energie van 2,0 MeV.

a. Bereken de golflengte van dit foton. Reken daarvoor eerst de E om naar Joule. 

b. In Binas tabel 28 F  vind je de halveringsdikten van diverse stoffen. Bereken de dikte van een laag beton die 90% van de straling tegenhoudt.

Deze les

Planning:

- Uitleg 10.2 en 10.3.

- Opdrachtje

- 10.4 is de laatste paragraaf, gaat alleen over beeldvorming na de vakantie.

Leerdoelen:

- 10.2 Rekenen en begrijpen van het begrip stralingsdosis / dosisequivalent 

- 10.3 Tracers,  anti deeltjes, annihilatie, paarproductie.

Stralingsdosis

                                 [J/kg] of [gray]

Grafiek hiernaast --->

Activiteit, tijdsduur  en energie 

per deeltje bepalen E_str         

         

D=​m​​E​str​​​​

Schijf de formule op

De dosis van een persoon geeft weer hoe groot zijn blootstelling is. Dosis wordt uitgedrukt in millisievert (afgekort: mSv millisievert ). Hoe hoger de dosis van een persoon is, hoe groter is de kans op het krijgen van kanker. Ook een kleine dosis brengt een klein risico op kanker met zich mee.

Dosis equivalent.

Dosisequivalent: 

                          [Sv]  Sievert

H=w​R​​⋅D

Binas tabellen

27 D1 t/m D3 

Dosisequivalent

Nederlanders ontvangen
2 mSv per jaar

Rokers een extra
0,25 - 80 mSv per jaar

Arbo wet maximaal
20 mSv/jaar

10.3

Tracers: radioactief vaak met glucose, juiste halveringstijd!

Antideeltjes:  zijn deeltjes die dezelfde eigenschappen als het deeltje maar met een tegenovergestelde lading (elektron en positron)

Annihilatie: toepassing PET scan 

Paarproductie: tegenovergestelde van annihilatie

Opdracht 10.1/10.2 (10 min)

Een bepaald gammafoton heeft een energie van 2,0 MeV.

a. Bereken de golflengte van dit foton. Reken daarvoor eerst de E om naar Joule. 

b. In Binas tabel 28 F  vind je de halveringsdikten van diverse stoffen. Bereken de dikte van een laag beton die 90% van de straling tegenhoudt.