1.5 Wat als grondrechten botsen?

• newEditor
• Onderwijsassistenten
• MBO
• Studiejaar 1

Docent vooraf

It's opdrachtblad botsende grondrechten

It's 1.5 Grondrechten Nederland

Antwoorden Grondwetquiz makkelijk opzoeken/printen voor jezelf

1.5 Wat als grondrechten botsen?

Learning objective

Lesdoelen

Aan het eind van de les weet of kan je

·        relevante grondrechten herkennen;

·        verschillende belangen onderzoeken;

·        verschillende perspectieven benoemen;

·        in een casus herkennen welke rechten botsen;

·        een beargumenteerde afweging maken.

Algemeen

• Burgerschap volg en rond je in leerjaar 1 af.

• Dit EXAMEN vak staat 4 periodes lang 1 uur per week op het rooster.

• In elke tiende week van een periode heb je een halve burgerschapsdag.

  • Burgerschapsdag week 10 --> bezoek Den Haag --> Politiek in vogelvlucht 

 

 

Let op: we doen dit jaar mee met een pilot, dit betekent dat we wel al alle thema’s weten. Maar, dat we nog niet de precieze inhoud van de lessen hebben. De volgende thema’s komen aan bod:

A: Vrijheid en gelijkheid
B: Individu en groep
C: Maatschappijvisies en maatschappelijke vraagstukken
D: Macht en besluitvorming

Toetsing: Portfolio per periode

A: Vrijheid en gelijkheid; deadline vrijdag 13 november om 15u

      5 bewijsstukken +
      burgerschapsdag week 10 (bewijs deelname + reflectie)

B: Individu en groep

      5 bewijsstukken + 
      burgerschapsdag week 10 (bewijs deelname + reflectie)

C: Maatschappijvisies en maatschappelijke vraagstukken

      5 bewijsstukken + 
      burgerschapsdag week 10 (bewijs deelname + reflectie)

D: Macht en besluitvorming

      5 bewijsstukken + 
      burgerschapsdag week 10 (bewijs deelname + reflectie)

Burgerschapsdag week 10; Tweede Kamer

Woensdag 11 november

9.15u - 11.45u in Den Haag

(rooster staat langere tijd, in verband met reistijd)

LPPWO26PWA; Met Stacey

Verzamelen 9u

Adres:

Anna van Buerenplein 2, Den Haag

ProDemos Studio’s in gebouw New Babylon

naast het DE-Café

Burgerschapsdag week 10; Tweede Kamer

Maandag 9 november

11u-13.30u in Den Haag

(rooster staat langere tijd, in verband met reistijd)

LPPWO26OAA; Met Martine

Verzamelen 10.45u in Den Haag

Adres:

Anna van Buerenplein 2, Den Haag

ProDemos Studio’s in gebouw New Babylon

naast het DE-Café

Vandaag

Samen grondwetten doornemen

Spel met keuzes

Algemeen; casus doornemen

In de richting van je beroep; casus toevoegen portfolio

Actief! Burgerschap

GRONDRECHTEN

GRONDWET     

&

Na de les:

• kan je omschrijven wat de Grondwet en grondrechten betekenen;

• kan je het verschil tussen klassieke en sociale
   grondrechten benoemen;

• kan je uitleggen hoe de Nederlandse Grondwet en
   de daarbij behorende grondrechten invloed
   hebben op jezelf en je dagelijks leven.

Aan het eind van de les kunnen de leerlingen omschrijven wat de grondwet en grondrechten betekenen.

Daarnaast weten de leerlingen hoe de Nederlandse grondwet en de daarbij behorende grondrechten invloed hebben op hunzelf en hun dagelijks leven.

Wat weet jij al over

de Grondwet ?

De Grondwet

zelfst.naamw. (m./v.) Afbreekpatroon: grond·wet Verbuigingen: grondwetten (meerv.)

De belangrijkste Nederlandse wet. In de Grondwet zijn onder meer de bevoegdheden van koning, regering en parlement geregeld. Ook zijn in de Grondwet de belangrijkste rechten en plichten van de burgers vastgelegd. De plichten van de overheid staan hier ook in benoemd.

Een grondwet is een set regels en principes die het fundament vormen van een land. Het beschrijft hoe de regering werkt, wat de rechten en plichten van burgers zijn, en de basisprincipes van rechtvaardigheid en gelijkheid binnen de samenleving. 

Vereenvoudigde uitleg: Het is als een soort 'handleiding' die de regels en grenzen bepaalt voor hoe een land wordt bestuurd en hoe mensen met elkaar omgaan.

Het grondrecht

zelfst.naamw. Afbreekpatroon: grond·recht Verbuigingen: grondrechten (meerv.)

Een grondrecht omschrijft waar de inwoners van een land recht op hebben.
Ieder land heeft zijn eigen grondrechten.

• Klassieke grondrechten: de burgerlijke en politieke rechten
   Zorgen voor de bescherming van burgers tegen de overheid.

• Voorbeeld: gelijke behandeling
  
  

• Sociale grondrechten: de economische, sociale en culturele rechten
   Zorgen ervoor dat de overheid verantwoordelijk is voor het zorgen voor dingen die mensen
   nodig hebben om goed te kunnen leven en deelnemen aan de samenleving. 

• Voorbeeld: recht op goed onderwijs
  

"Grondrecht" is een term die verwijst naar de belangrijke rechten die mensen hebben vanwege het feit dat ze in een bepaald land wonen. Deze rechten zijn heel erg belangrijk, omdat ze iedereen beschermen en ervoor zorgen dat mensen eerlijk en gelijk behandeld worden.

Een paar voorbeelden van grondrechten zijn het recht op vrijheid van meningsuiting (zodat je kunt zeggen wat je denkt), het recht op onderwijs (zodat je kunt leren en groeien), en het recht op gelijke behandeling (zodat iedereen eerlijk wordt behandeld, ongeacht wie ze zijn). Dit zijn drie voorbeelden van grondrechten. 

Welke grondrechten kunnen de leerlingen nog meer opnoemen?

Grondrechten zijn als de 'grote spelregels' van een land. Ze zorgen ervoor dat iedereen met respect wordt behandeld en dat mensen kunnen leven en werken in vrijheid en gelijkheid.

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

Alle grondrechten staan in de Grondwet. In Nederland zijn er momenteel 23 grondrechten.

In de hotspots staan alle 23 grondrechten die momenteel gelden in Nederland. Open de hotspots om te kijken welke grondrechten er hier gelden.

Hulpvragen die je kan stellen:

Wat vind je van de 23 grondrechten?

Welk grondrecht snap je (nog) niet helemaal? Wie uit de klas kan die toelichten?

Formuleer drie 'grondrechten' die in jullie klas gelden.

Laat de leerlingen drie grondrechten die in hun klas gelden formuleren. Wat vindt de klas een 'absolute must' in gedrag/omgang/etc.?

Hoe hebben 

deze grondrechten

met jou te maken?

1.

Hoe hebben deze grondrechten met jou te maken?

Met devices:

Klik op de eerste spinner. Hierin staan alle 23 grondrechten. Een willekeurig grondrecht wordt gekozen. Klik vervolgens op 'ga verder zonder' en klik naast de spinner.

Klik nu op de tweede spinner. Hierin staan de namen van de leerlingen in de les. Een willekeurige leerling wordt gekozen. Kies vervolgens 'ga verder zonder' en klik naast de spinner.

Vraag aan de gekozen leerling hoe die denkt dat het willekeurig geselecteerde grondrecht met diegene te maken zou kunnen hebben.

Herhaal deze stappen een aantal keer tot je als docent het gevoel hebt dat jouw klas doorheeft hoe de grondrechten effect hebben op de leerlingen zelf. Suggestie: minimaal drie.

Zonder devices:

Herhaal dezelfde stappen als 'Met devices', maar sla de tweede spinner over. Laat in plaats daarvan de leerlingen zelf hun vinger opsteken.

Welke grondrechten zijn

voor en volgens jullie

het belangrijkste?

Fotovraag: Gezamenlijke top 3

Deel je screenshot met de klas. Deel met de klas welke grondrechten voor jullie en volgens jullie het belangrijkste zijn.

Laat de teams hun top drie toelichten.

Is er een gemene deler in de top drieën van de klas?

• Ik kan uitleggen wat een Grondwet is.
  

• Ik kan uitleggen wat Nederlandse grondrechten zijn.
  

• Ik kan vertellen welke Nederlandse grondrechten voor mij belangrijk zijn.
  

• Ik kan vertellen hoe de Nederlandse grondrechten effect hebben op mij.

Sleep een vinkje naar wat je nu 

aan het einde van de les weet of kan:

Reflecteer met de leerlingen terug op de les. Welke leerdoelen hebben zij voor zichzelf behaald?

Quiz: In de Grondwet staat…

...dat je gekozen kunt worden voor de Tweede Kamer als je 18 jaar of ouder bent.

...dat kinderen tot 18 jaar recht hebben op schoon drinkwater.

...dat scholen zelf mogen bepalen welk geloof zij willen uitdragen.

...dat iedere burger recht heeft op toegang tot openbaar vervoer.

...dat alle auto’s een autogordel moeten hebben voor de veiligheid.

...dat de overheid niet mag discrimineren.

... dat er recht is op briefgeheim.
(Dat betekent dat alleen de geadresseerde de brief mag openen.)

Opdracht 'Botsende grondrechten'

Op de It's van de docent vind je de opdrachtbladen van Botsende grondrechten.

Open de pdf, kies 2 opdrachten hieruit en bespreek ze met je buur:

1. Afluisterapparaat

2. Homoseksuele leraar

3. Discriminatie

4. Gezichtsherkenning

5. Hoofddoekverbod bij de politie

6. Kerkdiensten tijdens de coronapandemie

Portfolio 2 Kinderopvang (casus+vraag+antwoord toevoegen)

Grondrechten:

Casus 1 – Feestdagen

Ouders willen niet dat hun kind meedoet aan bepaalde religieuze of culturele vieringen.

Casus 2 – Jongens- en meisjesspeelgoed

Ouders willen niet dat hun zoon met verkleedjurken of poppen speelt.

Casus 3 – Privacy en veiligheid

De opvang wil foto’s van kinderen delen in een ouderapp.

Casus 4 – Voeding en levensovertuiging

Ouders hebben verschillende religieuze, culturele of pedagogische wensen rond eten.

Kies 1 van de casussen hierboven en beantwoord de volgende vragen:

1. Wie zijn bij de situatie betrokken?

2. Welke verschillen en overtuigingen spelen mee?

3. Welke rechten en belangen botsen?

4. Wat is in het belang van het kind?

5. Wie dreigt te worden uitgesloten of benadeeld?

6. Wat is mijn verantwoordelijkheid als professional?

7. Welke oplossing biedt zoveel mogelijk vrijheid én gelijkwaardigheid?

Portfolio 2 Onderwijs (casus+vraag+antwoord toevoegen)

Grondrechten:

Casus 1 – Religie en lesinhoud
Ouders willen niet dat hun kind meedoet aan een les over seksuele diversiteit.

Casus 2 – Vrijheid van meningsuiting
Een leerling zegt dat homoseksualiteit “niet normaal” is. Een andere leerling voelt zich daardoor onveilig.

Casus 3 – Privacy
De school wil cameratoezicht gebruiken om pestgedrag te onderzoeken.

Casus 4 – Inclusie
Een leerling met een beperking kan niet deelnemen aan een schoolactiviteit omdat de locatie niet toegankelijk is.

Kies 1 van de casussen hierboven en beantwoord de volgende vragen:

1. Wie zijn bij de situatie betrokken?

2. Welke verschillen en overtuigingen spelen mee?

3. Welke rechten en belangen botsen?

4. Wat is in het belang van het kind?

5. Wie dreigt te worden uitgesloten of benadeeld?

6. Wat is mijn verantwoordelijkheid als professional?

7. Welke oplossing biedt zoveel mogelijk vrijheid én gelijkwaardigheid?