Verpleegproces en Parkinson

Klinisch redeneren bij Parkinson

1 / 23
volgende
Slide 1: Slide
newEditorVerpleging en verzorgingMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 23 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 120 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Klinisch redeneren bij Parkinson

Deze les opent breed: eerst de basis van het verpleegproces en klinisch redeneren herhalen, daarna de neurologische basis, en vervolgens Parkinson met verpleegkundige aandachtspunten.

Lesdoel

Ik kan de basis van het verpleegproces en de stappen van klinisch redeneren uitleggen en toepassen bij zorg voor een zorgvrager met de ziekte van Parkinson.

Deze slide heeft geen instructies

B1-K1-W2

Stelt de verpleegkundige diagnose

Deze slide heeft geen instructies

Wat zijn de stappen van het verpleegkundig proces?

1

Vaststellen van zorgdoelen

2

Gegevens verzamelen en ordenen

3

Vaststellen van zorgproblemen

4

Plannen van zorginterventies en begeleidingsactiviteiten

5

Evalueren van het zorgproces

6

Uitvoeren van zorginterventies en begeleidingsactiviteiten

Deze slide heeft geen instructies

Welke kwaliteit of valkuil heb jij bij klinisch redeneren?

Gebruik het woordenweb om voorkennis en zelfinzicht op te halen. Vraag door op terugkerende woorden zoals observeren, overzicht, twijfelen, te snel concluderen of doorvragen.

Het verpleegproces in het kort

Het verpleegproces helpt je om zorg doelgericht en systematisch te geven.


  • gegevens verzamelen

  • verpleegproblemen vaststellen

  • doelen bepalen

  • interventies plannen

  • interventies uitvoeren

  • evalueren


De stappen lopen logisch in elkaar over en vormen samen een cyclus.

Benadruk dat studenten deze opbouw al kennen; het gaat om herhalen en activeren van voorkennis.

Waarom systematisch werken?

Zonder vaste aanpak mis je sneller signalen.


  • je kijkt vollediger naar de zorgvrager

  • je onderbouwt keuzes beter

  • je werkt veiliger en professioneler

  • je kunt zorg evalueren en bijstellen

Leg de koppeling met de praktijk: klinisch redeneren is niet losstaand, maar ingebed in het verpleegproces.

Klinisch redeneren: wat is het?

Klinisch redeneren is het nadenken over wat je ziet, wat dat betekent en wat je daarna moet doen in een afwijkende situatie.


Je combineert:

  • observaties

  • kennis van ziekte en gezondheid

  • risico-inschatting

  • verpleegkundige keuzes

Noem dat klinisch redeneren verder gaat dan alleen signaleren: het draait om betekenis geven en handelen.

Wat zijn ook alweer die stappen van het klinisch redeneren?

1

Aanvullend onderzoek

2

Klinische probleemstelling

3

Klinisch verloop

4

Oriëntatie op de situatie

5

Evaluatie

6

Klinisch beleid bepalen

Deze slide heeft geen instructies

Maak een overzicht

  • Ga in groepjes van 4 zitten.

  • Schrijf alle stappen van het klinisch redeneerproces op.

  • Schrijf bij iedere stap van het proces wat je precies doet als verpleegkundige.

Deze slide heeft geen instructies

Verpleegproces en klinisch redeneren

Het verpleegproces helpt je om zorg doelgericht en systematisch te geven. Bij klinisch redeneren ga je eerst de situatie verkennen en informatie verzamelen. Daarna benoem je het probleem of risico en kies je passende interventies. Tot slot ga je evalueren wat het resultaat is.

doelgericht
verkennen
probleem
evalueren
automatisch
behandelen
oorzaak
registreren
perifeer

Alle ingevulde woorden komen uit de herhalingsslides over het verpleegproces en klinisch redeneren.

Centrale zenuwstelsel

Perifere zenuwstelsel

Wat weten jullie nog over het zenuwstelsel?

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Zenuwen en het zenuwstelsel

Voor Parkinson is basiskennis van het zenuwstelsel belangrijk.


  • zenuwen geleiden prikkels

  • de hersenen verwerken informatie

  • signalen sturen beweging, gevoel en reactie

Dit is een korte terugblik, geen volledige biologieles. Houd de focus op functies die later nodig zijn om Parkinson te begrijpen.

Centraal en perifeer zenuwstelsel

Het zenuwstelsel bestaat uit twee hoofdonderdelen:


  • centrale zenuwstelsel: hersenen en ruggenmerg

  • perifere zenuwstelsel: alle zenuwen buiten hersenen en ruggenmerg


Het centrale zenuwstelsel verwerkt informatie; het perifere zenuwstelsel voert signalen aan en af.

Deze slide heeft geen instructies

Prikkelgeleiding en beweging

Bewegen lukt alleen als signalen goed worden doorgegeven.


Prikkel in de hersenen → signaal via zenuwbanen → spier reageert


Als deze aansturing verstoord raakt, kunnen bewegingen trager, stijver of minder soepel worden.

Deze causale lijn vormt de brug naar motorische klachten bij Parkinson.

Wat is de ziekte van Parkinson?

Parkinson is een chronische neurologische aandoening.


Daarbij raken zenuwcellen beschadigd die nodig zijn voor een goede aansturing van bewegingen.


Gevolg: bewegen verloopt minder soepel en minder automatisch.

Houd het eenvoudig en functioneel. Vermijd te veel detail buiten de lesfocus.

Wat gaat er mis in de hersenen bij parkinson?

Substantia nigra in hersenen maakt onvoldoende dopamine. Balans Dopamine en acetylcholine is verstoord. Acetylcholine werkt remmend. (beide neurotransmitters)

Dopamine stimuleert:

  • lopen

  • opstaan

  • schrijven

  • evenwicht bewaren

  • gezichtsuitdrukkingen

  • motivatie, initiatief en ervaren van plezier


Minder dopamine → balans verstoord → relatief meer invloed van acetylcholine → meer remming van bewegingen → traagheid, stijfheid en trillen

Leg dopamine alleen uit op het niveau dat nodig is om symptomen te begrijpen.

Symptomen Parkinson

Tremor:

--> toename in rust

--> doelgericht neemt tremor af


Akinesie = bewegingsarmoede

--> moeizaam bewegen

--> maskergelaat

--> freezing

--> moeilijk opstarten


Rigiditeit:

--> spierstijfheid, pijnlijke en vermoeide spieren


Niet iedere zorgvrager heeft alle kenmerken in dezelfde mate.

Symptomen wisselen per persoon!

Gebruik consequent de term 'zorgvrager' om bij het vakgebied aan te sluiten.

Gevolgen in het dagelijks leven

De klachten beïnvloeden vaak het functioneren.


  • lopen en opstaan kosten meer moeite

  • eten en drinken kunnen trager gaan

  • ADL vraagt meer energie en tijd

  • valrisico neemt toe

Koppel dit aan herkenbare zorgsituaties in stage of praktijk.

Opdracht: Zie Its learning

Werkblad klinisch redeneren bij Parkinson

Deze slide heeft geen instructies

Wat neem jij mee uit deze les?

Laat studenten één concreet leerpunt noemen, bijvoorbeeld dopamine, valrisico, ADL, observeren of de stappen van klinisch redeneren.

Welk onderdeel vond jij het lastigst vandaag?

Gebruik de antwoorden om te zien waar studenten nog steun nodig hebben vóór de losse casusopdracht.