De industriële revolutie: van handwerk tot fabrieken
De industriële revolutie: van handwerk tot fabrieken
Leerdoel
Aan het einde van de les kun je uitleggen wat de industriële revolutie is, wat de oorzaken en gevolgen waren, hoe de samenleving veranderde en hoe arbeiders streden voor hun rechten in Nederland.
Van huisnijverheid naar machines
Rond 1750 ontstonden in Groot-Brittannië de eerste fabrieken. Machines, vooral dankzij de stoommachine van James Watt, namen steeds meer werk over van mensen die thuis spullen maakten. Dit leidde tot massaproductie en veranderde het leven en werk van miljoenen mensen.
Oorzaken van de industriële revolutie
Goedkope grondstoffen uit koloniën en veel steenkool en ijzererts brachten goedkope productie en nieuwe machines mogelijk.
Landbouw en bevolkingsgroei
Betere landbouw zorgde voor meer voedsel, waardoor de bevolking groeide. Hierdoor was er meer vraag naar kleding en goederen.
Grondstoffen en uitvindingen
Gevolgen: een veranderende samenleving
Door industrialisatie groeiden steden snel, werd de infrastructuur veel beter en ontstonden er nieuwe vormen van vervuiling. De samenleving verschoof van landelijk naar stedelijk en industrieel.
Van standen naar klassen
De maatschappij werd verdeeld in ondernemers, de middenklasse en arbeiders. Je positie werd bepaald door werk en inkomen, niet langer door geboorte.
Klassenmaatschappij
Veel mensen verhuisden naar de stad en werkten onder zware omstandigheden in de fabrieken, vaak voor lage lonen en lange dagen.
Stadsleven en arbeidsomstandigheden
Nederland in verandering, 1815-1848
Nederland onderging grote veranderingen. In 1848 werd onder leiding van Thorbecke een nieuwe grondwet aangenomen. Het parlement kreeg meer macht en Nederland werd een parlementaire democratie.
Strijd voor rechten van arbeiders
Arbeiders en vakbonden streden vanaf het einde van de 19e eeuw voor betere arbeidsomstandigheden. Sociale wetten, zoals het Kinderwetje van Van Houten, verbeterden geleidelijk hun positie.
Feiten en meningen onderscheiden
Kun je het verschil uitleggen tussen een feit en een mening over de industriële revolutie? Let altijd op de bron en bedenk waarom het belangrijk is onderscheid te maken.