Hoofdstuk 2: Markt en aanbod
2.1 De aanbodlijn
2.2 Is de markt altijd in evenwicht?
2.3 De kosten van het aanbod
2.4 De kosten zijn niet altijd gelijk
2.5 Wat levert het aanbod op?
Hoofdstuk 2: Markt en aanbod
2.1 De aanbodlijn
2.2 Is de markt altijd in evenwicht?
2.3 De kosten van het aanbod
2.4 De kosten zijn niet altijd gelijk
2.5 Wat levert het aanbod op?
2.1 De aanbodlijn
2.1 De aanbodlijn
Je kunt het verloop van de aanbodlijn verklaren.
Je kunt met voorbeelden uitleggen wanneer er een verschuiving op de aanbodlijn en een verschuiving van de aanbodlijn plaatsvindt.
Je kunt het verloop van de aanbodlijn verklaren.
Individuele aanbodlijn
Lijn die het verband weergeeft tussen de prijs en de aangeboden hoeveelheid van één aanbieder.
Collectieve aanbodlijn
Lijn die het verband weergeeft tussen de prijs en de aangeboden hoeveelheid van alle aanbieders samen.
Je kunt de aanbodlijn tekenen en je kunt het verloop hiervan verklaren.
Tekenen de aanbodlijn: Qa = 20p − 10
Bereken twee punten:
Stap 1: Vul in Qa=0 en vindt p
Qa = 0 p is dan:
0 = 20p − 10
−20p = −10
p = 10 ÷ 20 = 0,5
Stap 2: Vul een p in die hoger is, dan de gevonden p uit stap 1
p = 10 Qa is dan:
Qa = 20 x 10 − 10 = 190
Maken opgave 1 en 2abc
Blz 57
m
s
2.1 De aanbodlijn
Je kunt de aanbodlijn tekenen en je kunt het verloop hiervan verklaren.
Je kunt met voorbeelden uitleggen wanneer er een verschuiving op de aanbodlijn en een verschuiving van de aanbodlijn plaatsvindt.
Je kunt met voorbeelden uitleggen wanneer er een verschuiving op de aanbodlijn en een verschuiving van de aanbodlijn plaatsvindt.
Drie aanbodfactoren:
Verkoopprijs
kosten.
aantal aanbieders
Je kunt met voorbeelden uitleggen wanneer er een verschuiving op de aanbodlijn en een verschuiving van de aanbodlijn plaatsvindt.
Verkoopprijs
kosten.
aantal aanbieders
Maken opgave 4 en5
Blz 59/60
m
s
Op tafel
Katern 2 : Vraag en Aanbod
Schrift/map
Rekenmachine
Pen en potlood
Geodriehoek
Vorige les
2.1 De aanbodlijn
Je kunt het verloop van de aanbodlijn verklaren.
Je kunt met voorbeelden uitleggen wanneer er een verschuiving op de aanbodlijn en een verschuiving van de aanbodlijn plaatsvindt.
2.2 Is de markt altijd in evenwicht?
2.2 Is de markt altijd in evenwicht?
Je kunt de evenwichtsprijs, evenwichtshoeveelheid en de omzet in het evenwicht op een markt uitrekenen en in een grafiek weergeven.
Je kunt een aanbodoverschot en een vraagoverschot berekenen en in een grafiek weergeven.
Je kunt de evenwichtsprijs, evenwichtshoeveelheid en de omzet in het evenwicht op een markt uitrekenen en in een grafiek weergeven.
Als je de vraaglijn en aanbodlijn laat samenkomen in één model, dan krijg je een marktmodel.
Op het snijpunt van de vraag- en aanbodlijn is de markt in evenwicht.
Marktmodel
Economisch model dat je inzicht geeft in de werking van vraag en aanbod.
Marktevenwicht
Evenwicht dat tot stand komt op een markt door het mechanisme van vraag en aanbod.
Je kunt de evenwichtsprijs, evenwichtshoeveelheid en de omzet in het evenwicht op een markt uitrekenen en in een grafiek weergeven.
Marktevenwicht bepalen
Stel dat de volgende functies zijn gegeven:
Qv = −1,5p + 5
Qa = 2p − 2
Maken opgave 9bc, 10ab, 12a
Blz 66/67
m
s
2.2 Is de markt altijd in evenwicht?
Je kunt de evenwichtsprijs, evenwichtshoeveelheid en de omzet in het evenwicht op een markt uitrekenen en in een grafiek weergeven.
Je kunt een aanbodoverschot en een vraagoverschot berekenen en in een grafiek weergeven.
Je kunt een aanbodoverschot en een vraagoverschot berekenen en in een grafiek weergeven.
Het marktmechanisme zorgt ervoor dat prijzen zich aanpassen wanneer zich veranderingen in vraag en aanbod voordoen.
Er kan tijdelijk een vraagoverschot of aanbodoverschot ontstaan.
Uiteindelijk keert de markt weer terug naar een evenwichtsprijs.
Marktmechanisme
De ‘onzichtbare hand’ die ervoor zorgt dat een markt in evenwicht komt.
Vraag- of aanbodoverschot
Het gedeelte van de vraag/het aanbod op een markt dat groter is dan het aanbod/de vraag.
Evenwichtsprijs:
De prijs bij het marktevenwicht.
Je kunt een aanbodoverschot en een vraagoverschot berekenen en in een grafiek weergeven.
Voorbeeld
Stel dat op de markt voor cashewnoten de onderstaande functies gegeven zijn:
Qv = −6p + 80
Qa = 10p − 20
Maken opgave 13
Blz 70
Vandaag
Terugblik Paragraaf 2.2 (oefenopgave)
Start Paragraaf 2.3
Vorige les
Gegeven marktmodel:
Qv= -5p+10
Qa= 7p-5
a) Bereken de evenwichtsprijs en evenwichtshoeveelheid.
b) Is er een aanbodsoverschot of een aanbodtekort bij een prijs van 1,50 euro ? Leg jouw antwoord uit met een berekening.
2.3 De kosten van het aanbod
Je kunt met voorbeelden uitleggen wat het verschil is tussen constante en variabele kosten.
Je kunt variabele en constante kosten berekenen
3. Je kunt variabele en constante kosten per product berekenen
Je kunt uitleggen wat marginale kosten zijn en je kunt hiermee rekenen.
Je kunt uitleggen wat marginale kosten zijn en je kunt hiermee rekenen.
Wat kost het om één extra product te produceren?
Daarvoor kijk je naar de marginale kosten.
Marginale kosten
De toename van de totale kosten als gevolg van het produceren van één extra product.
Zijn de variabele kosten proportioneel,
dan geldt GVK = MK
Maken opgave 25ab, 27
Blz 82/83
m
s
2.5 Wat levert het aanbod op?
Je kunt rekenen met afzet, omzet, gemiddelde opbrengst en marginale opbrengst.
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
2.5 Wat levert het aanbod op?
Je kunt rekenen met afzet, omzet, gemiddelde opbrengst en marginale opbrengst.
Gemiddelde opbrengst (GO)
De opbrengst per product.
Marginale opbrengst (MO)
De toename van de omzet als gevolg van het verkopen van één extra product.
Maken opgave 43 (blz 99)
m
s
Je kunt rekenen met afzet, omzet, gemiddelde opbrengst en marginale opbrengst.
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
2.5 Wat levert het aanbod op?
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
Voorbeeld
Een elektronicawinkel verkoopt 250 printers per jaar.
Verkoopprijs is € 89.
Inkoopprijs is € 50.
Constante kosten bedragen € 3.000.
TO = 89q
TK = 50q + 3.000
Winst bij TO > TK
Verlies bij TO < TK
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
Voorbeeld
Een elektronicawinkel verkoopt 250 printers per jaar.
Verkoopprijs is € 89.
Inkoopprijs is € 50.
Constante kosten bedragen € 3.000.
TO = Omzet p × q = 250 × € 89,00 = € 22.250
TK = TVK + TCK = 250 × € 50,00 + € 3.000 = € 15.500 −
TW = TO − TK € 6.750
GW = GO − GTK = € 89 − € 50 − € 3.000 ÷ 250 = € 27
Of:
GW = TW ÷ q = € 6.750 ÷ 250 = € 27
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
Gemiddelde winst (GW)
Gemiddelde winst per product.
Je kunt de winst en het break-evenpunt berekenen.
Break-evenpunt
Afzet waarbij de totale opbrengst gelijk is aan de totale kosten.
Break-evenpunt
Maken opgave 46 en 49 (blz 101/103)