OE Landbouwhuisdieren
Les 3 - Hanteren, Fixeren en Stress
1
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren
Les 3 - Hanteren, Fixeren en Stress
1
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
2-10-2025
Succescriteria
Leerdoel 2. Je laat zien dat je op een diervriendelijke manier omgaat met een dier met oog voor veiligheid van mens en dier.
Succescriteria 2.1 Je laat zien hoe je dieren hanteert, waar nodig fixeert met oog voor veiligheid van mens en dier.
Succescriteria 2.5 Je legt uit hoe je veilig en diervriendelijk handelt tijdens stressvolle en risicovolle omstandigheden in de omgang met dieren.
Succescriteria 2.6 Je legt uit hoe je stress beperkt bij het omgaan met dieren.
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
2
Hanteren vs Fixeren
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
3
Definitie
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
4
2-10-2025
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
5
Fixeren Paarden
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
6
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
7
Fixeren Runderen
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
8
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
9
Fixeren Varkens
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
10
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
11
Fixeren Pluimvee
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
12
13
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
2-10-2025
Stress-signalen
Stressvolle momenten:
Geboortes / werpen
Spenen (jongen bij de moeder weg halen)
Zowel voor de jongen als voor het moederdier)
Verplaatsen (van stal naar stal en op vervoer)
Wisselingen in de groep
Verandering van voer
Verandering van verzorger
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
14
Algemene stress-signalen
Verandering eetgedrag: Verminderde voeropname of juist overmatig eten.
Gedragsveranderingen: Dieren kunnen schrikachtig, agressief of juist apathisch worden. Ze kunnen ook vaker vluchten of verstarren.
Lichamelijke symptomen: Hijgen, zweten, verhoogde hartslag, overmatig gapen en ademhaling zijn fysieke reacties op stress. Bij kippen kan versnelde ademhaling optreden, omdat ze niet kunnen zweten. Ziekte.
Veranderingen in productie: Bij melkkoeien kan de melkproductie dalen, bij varkens kan de groei vertragen, en bij leghennen kan de eierproductie afnemen.
Oog- en oorbewegingen: Actief ogen- en orenspel, zichtbaar oogwit, en gespannen nek kunnen wijzen op stress.
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
15
Paard - stalondeugden
Stalgebreken
Top 8 stalgebreken
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
16
Kribbebijten / Luchtzuigen
Stampen
Weven
Rusteloos
Kribbebijten / Luchtzuigen
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
17
2-10-2025
Stampen
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
18
Weven
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
19
Rusteloos
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
20
Stalondeugden bij paarden proberen te verhelpen
Voldoende weide gang (beweging en frisse lucht)
Hooi ten alle tijden beschikbaar hebben (goed voermanagement)
Sociale interactie met soortgenoten
Controleren op maagzweren
Luchtzuigband? – het middel misschien nog wel schadelijker is dan de kwaal? Oorzaak niet aangepakt
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
21
Rundvee
Tongspelen en Tongrollen
Oorzaken:
Stress en Verveling
Voedingstekorten
Omgevingsfactoren (problemen in de huisvesting)
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
22
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
23
Varkens
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
24
Oor- en Staartbijten
Stangbijten
Rust versus onrust
Belang van observeren - Signaaldieren
Huisvesting
Pluimvee
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
25
Stress lijdt tot verminderde immuniteit, groei of productie
Verenpikken tot Kannibalisme
Cannibalism in Poultry
Veilig en diervriendelijk handelen
Rustige houding, dieren rustig benaderen, geen abrupte bewegingen
Adequaat handelen, doorpakken
Goede voorbereiding, moment zo kort mogelijk houden
Looproute maken (zorgen dat de dieren maar één route kunnen lopen en geen vervelende obstakels tegen komen) (dieren kunnen ook worden opgedreven met een drijfschot (varkens) of honden (schapen))
Dieren de mogelijkheid geven om de nieuwe omgeving te verkennen.
Groepsdieren ook als groep verplaatsten mits dit mogelijk is.
Dieren niet zomaar zonder toezicht/begeleiding laten bij het verplaatsen.
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
26
27
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
2-10-2025
Wat vond je van deze les?
Ga aan de slag:
…. met de modulen “Schaap” en “Geit” op Animalis online:
Les Verzorging
Les Gezondheid
2-10-2025
OE Landbouwhuisdieren - Stress-signalen
28