Stolling

Bloed

Bloedproducten

Stolling

1 / 69
volgende
Slide 1: Slide
newEditorBaso natuurwetenschappenBeroepsopleiding

In deze les zitten 69 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 120 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Bloed

Bloedproducten

Stolling

Inhoud

  • Bloed

  • Bloedproducten

  • Stollingscascade

  1. Primair

  2. Secundair

  • Stollingsafwijkingen en behandeling

  • Medicatie

  1. Antistolling

  2. Prostolling

Hoeveel liter bloed heeft volwassene?

A

Man 5.6, vrouw 4.5

B

Man 6.6, vrouw 5.5

C

Man 8.6, vrouw 7.6

D

Man 10, vrouw 9

Bloed

  • 7% van ons lichaamsgewicht

  • Transportweg voor voedingsstoffen en afvalstoffen

  • Homeostase van het lichaam (pH en temperatuur)





Wat zijn de vaste bestanddelen van bloed?

Plasma

  • Transport voedingsstoffen, hormonen, afvalstoffen

  • Vocht en eiwitten (stollingsfactoren, fibrinogeen, albumine)


500cc

Bloedproducten

Wanneer werd de eerste bloedtransfusie gedocumenteerd?

1667, met bloed van een lam --> beiden dood

Mens naar mens --> ging soms goed



1900 werden de bloedgroepen ontdekt

Erythrocyten

  • Hb <4.5 mmol of symptomatische anemie

  • Hb <6.0 mmol/l bijv bij ACS


  • Verhogen van het zuurstofdragend vermogen

  • 0.5-0.7 mmol/l stijging


150 euro

Trombocyten 

  • 5 donoreenheden

  • Actieve bloeding of preventief

  • Trombocytopenie of -pathie

  • Verstoorde aanmaak, verhoogd verbruik

en/of verhoogde afbraak


530 euro

Fresh Frozen Plasma

  • Omniplasma


  • Albumine, immunoglobuline en stollingsfactoren


  • Massaal transfusieprotocol


145 euro

Casuïstiek

Dhr. Pietersen, 69 jaar, opgenomen op de afdeling met rectaal bloedverlies. Vorige week week scopie gehad waarbij 3 poliepen zijn verwijderd. Gisteren via SEH opgenomen met rectaal bloedverlies, scopie gehad en een bloedvat gecoaguleerd.

Dhr. belt in de avonddienst vanaf het toilet.

Wat ga je doen?

Controles

A vrij
B AH 28p/min, geen bijgeluiden, saturatie 98%

C HF 140p/min, tensie 80/40, bleek en klam

D alert, angstig

E temp 36,2


Hypovolemische shock

Hypovolemische shock

Tensie -->

Vaatweerstand -->

Preload -->

Cardiac output -->

Afterload -->

Hypovolemische shock

Tensie --> Verlaagd                                            

Vaatweerstand --> Verhoogd

Preload --> Verlaagd

Cardiac output --> Verlaagd

Afterload --> Verhoogd

Classificatie

  1. Verlies van volume

  2. Verlies van erytrocyten

  3. Verlies van trombocyten

  4. Verlies van stollingsfactoren

Massaal transfusie protocol

  • Actieve bloeding en tensie <90mmHg of forse daling tensie en slechte respons op resuscitatie

  • ABCDE opvang, O2 toedienen, 2 grote infusen, CAD, NPO

  • Lab afname

  • Hypothermie voorkomen

  • Gebruik van antistolling?





Fibrinogeen

Wat weet je over de lethal triad of death?

Lethal Triad of Death

Transfusie reacties

Septisch --> hemolytische reactie of sepsis


Allergisch of anafylactisch


Pulmonaal

--> TRALI: <6 uur resp. insuf door

antistoffen in donor tegen ontvanger

--> TACO: overvulling


Primaire hemostase

Primaire 

hemostase



Stap 1: Trombocytenactivatie


--> Collageen


Ook door:

Adrenaline, ADP en trombine


Tromboxaan A2 in trombocyten wordt gemaakt




Primaire 

hemostase


Stap 2: Trombocytenadhesie


Von Willebrand Factor


Bruggen maken tussen collageen en de

GP-IB-receptor


= Aantrekkingskracht tussen twee ongelijke

soorten moleculen

Primaire 

hemostase


Stap 3: Trombocyten aggregatie

(samenklontering)


Adhesie --> verdere activatie trombocyten

o.a. onder invloed van tromboxaan A2


Lange tentakels en Flip Flop


Tijdelijke korst is gemaakt.





Secundaire hemostase

V

II

VII

X

IX

XII

VII

XI

Intrinsieke route

Extrinsieke route

Collageen en geactiveerde trombocyten

XII

XIIa

XI

XIa

Tissue Factor bindt aan VII waardoor VII actief wordt

Trombine Activatable Fibrinolysis inhibitor

Plasmine kan fibrine niet meer afbreken

Calcium

Vitamine K

Casuïstiek

Mevr. Lindeman, 38 jaar komt naar de SEH ivm collaps ECI. Vanmorgen tijdens het douchen gecollabeerd.

Voelt zich al langere tijd wat vermoeid, dyspneu bij inspanning en sinds vandaag ook in rust. Mevr. hoest sinds een week met flinke regelmaat en vanmorgen zat daar een spoortje bloed bij.

A Vrij

B Tachypneu 30p/min, geen bijgeluiden, saturatie 91%, PODB, zit vast aan de AH

C Sinustachycardie 135p/min, tensie 125/70, perifeer koel, centraal warm

D Alert, EMV maximaal

E temp 36,8


Wat zijn je DD's?

Bloedgas

pH:         7.47

pCO2:    33mmHg/4.4 kPa

HCO3:   23

O2:         90 %

pO2:       66.75mmHg/8.9 kPa

Bloedgas

pH:         7.47

pCO2:    33mmHg/4.4 kPa

HCO3:   23

O2:         90 %                                          D-dimeer >5000

pO2:       66.75mmHg/8.9 kPa

Sinustachycardie

Hoge P in II


Diepe S in I neg T in III en Q in III


RBTB

CT-scan


Wat is geen specifiek symptoom van longembolieën?

A

Dyspneu

B

Pijn tussen de schouderbladen

C

Misselijkheid

D

Hoesten

Symptomen longemboliën

  • Dyspneu. Snelle oppervlakkige ademhaling

  • Pijn op de borst (vastzittend aan de ademhaling)

  • Pijn tussen de schouderbladen (hoog in de rug)

  • Hoesten (soms met bloed)

  • Tachycard

  • Wordt regelmatig gezien met collaps


Behandeling longembolieën

Medicatie:

  • DOAC of fraxiparine (maligniteit of medische voorgeschiedenis)

  • Op indicatie O2 toedienen


Bij hemodynamische instabiliteit (Ruiter embolie)

  • Fibrinolytica zoals alteplase of urokinase



Opname in ziekenhuis?





Afwijkingen in de stolling

  • Longembolie

  • Trombose

  • Erfelijke stollingsziekten

          Factordeficiëntie: zeldzaam

          Hemofilie A: tekort aan factor VIII

          Hemofilie B: tekort aan factor IX

          Ziekte van Von Willebrand: meest voorkomende 

          erfelijke bloedingsafwijking. 1% van

          de bevolking van Nederland


Welk onderdeel van bloed zit er voornamelijk in een veneuze trombus

A

Leucocyten

B

Trombocyten

C

Erythrocyten en fibrinedraden

D

Macrofagen

Arteriële of veneuze trombus?

Veneuze trombus

Fibrinerijk met erythrocyten


"Rode trombus"


Behandeling:

DOAC/Heparine/Vit K antagonist

Arteriële trombus (TIA/CVA/ACS)

Veel trombocyten, weinig fibrine


"Witte trombus"


Behandeling:

Trombocytenaggregatie remmer

Arteriële of veneuze trombus?

Trombosebeen

Symptomen:

  • Dik

  • Rood

  • Glanzend

  • Zwaar en/of pijnlijk been

Oorzaken:

Immobiliteit

Recente operatie

Kanker

Roken

Anticonceptiepil

Erfelijke factoren

Behandeling?

Medicatie

  • Primaire hemostase

  • Secundaire hemostase

  • Fibrinolyse

Welk medicament is een trombocytenaggregatieremmer?

A

Heparine

B

Clopidogrel

C

Tranexaminezuur

D

Paracetamol

Trombocytenaggegratieremmers

Tromboxaan A2 --> activatie trombocyten

Ascal: remt TXA2. Irreversibel 7-10 dagen

Clopidogrel: remt receptor, koppeling tussen trombocyten kan niet goed gemaakt worden. (irreversibel)

Ticagrelor: reversibel, 15 uur

Couperen met trombocyten

Vitamine K-antagonisten

Couperen met

  • Vitamine K

  • Beriplex/Cofact (II, VII, IX, X)

Werking in bloed te meten via:

INR

ApTT

DOAC

Apixaban: Factor Xa


Rivaroxaban:

Factor Xa

Dabigatran:

Factor IIa

Couperen:

Ondexxya

Couperen:

Praxbind

Heparine:

Binding aan AT-III

Werking wordt versneld en versterkt

Laag moleculairgewicht heparine:

Antifactor IIa/Xa

Couperen: Protamine

Waar wordt protamine uit gemaakt?

A

Baleinen van de walvis

B

Ontlasting van de haring

C

Sperma van de zalm

D

Urine van paling

Trombolytica/Fibrinolytica

Indicatie:

iCVA, LE, ACS

Niet specifiek meetbaar in lab

Couperen:

FFP, fibrinogeen of tranexaminezuur

Urokinase

Alteplase

Streptokinase

Pro-stolling

Cofact

Novoseven

Calcium

Transfusie van trombocyten en/of plasma

Medicatie (pro-stolling)

Tranexaminezuur

Remmer 

plasminogeen en in

hoge dosering ook 

plasmine.



Cofact/Beriplex


Protamine


Trombocyten

Vitamine K

en Cofact/Beriplex

Sintrom

Clopidogrel

Heparine

Ascal

Fraxiparine

Dabigatran

Rivaroxaban

Labwaarden

aPTT: Intrinsieke en gemeenschappelijke route.

-->Heparine

pT: protrombinetijd: Extrinsieke en gemeenschappelijke route.

--> vit K antagonisten

INR:

Hoeveel langer duurt het voordat de patiënt stolt

Fibrinogeen:

<2.0g/l: bloed stolt te langzaam. Bijv. bij bloeding of leverafwijkingen

>4.0 geeft geen problemen

anti-Xa: mate waarin de remmende factor antitrombine aanwezig is. (hoe sterk is de werking van heparine/LMWH)

D-dimeer: afbraakproduct van fibrinolyse

Trombocyten

Casuïstiek

Mevr. Mensink, 75 jaar, opgenomen met pneumosepsis. Dyspneu sinds enkele dagen, koorts tot 40,1, delirant bij sepsis. Mevr. krijgt 5LO2 via zuurstofbril, i.v. vocht (1,5L/24 uur) en antibiotica.

  

Het is 2 uur in de nacht, mevr. is erg onrustig en 

bij de ronde tref je mevr. op de grond aan. 

Verward, in de plas bloed, ontstaan door een 

hoofdwond

Wat ga je doen?


ABCDE

A: Vrij, cwk onduidelijk

B: Tachypneu, saturatie 91%, geen bijgeluiden

C: Tensie: 105/80, AF 145p/min, cap refill <2sec, normaal van kleur

D: Verward, EMV 13-14, pupillen pearl, glucose 5,1

E: Temp 38,5, bloedende hoofdwond

Wat wil je nog meer weten?


Voorgeschiedenis/AMPLE

A: Nitrofurantoïne

M: Metoprolol, Simvastatine, Sintrom, Vitamine D.

P: HT, HC, obesitas, AF

L: Gisteren avond

E: Gevallen, verward Wat wil je onderzoeken?


Labwaarden:

Hb: 8,1 (reëel?)

Trombo’s: 450

CRP: 340

PT of INR: 3,6

CT-scan



Wat zal de medicamenteuze behandeling worden?

A

Trombocyten

B

Protamine

C

Vitamine K en Beriplex/cofact

D

Calcium

Couperen met

  • Vitamine K

  • Beriplex/Cofact (II, VII, IX, X)

Werking in bloed te meten via:

INR

ApTT

Behandeling