Allessia
Anna
Banu
Benjamin
Bruno
Catoo
Ella
Hadar
Janne
Jason
Jente
Kiki
Lawrencia
Lois
Mahsaid
Nelle
Neve
Nienke
Ottilie
Rhea
Sami
Sushant
Yasmin
Yera
Younes
Allessia
Anna
Banu
Benjamin
Bruno
Catoo
Ella
Hadar
Janne
Jason
Jente
Kiki
Lawrencia
Lois
Mahsaid
Nelle
Neve
Nienke
Ottilie
Rhea
Sami
Sushant
Yasmin
Yera
Younes
Maatschappijleer
Les 3: wat is een rechtsstaat?
Vandaag
Huiswerk bespreken
Leerdoelen vandaag
Wat is een rechtsstaat?
Werkvorm prodemos
Lesafsluiting
Huiswerk
Welke waarden en normen zijn voor jou belangrijk?
Wat is het verschil tussen formele macht en informele macht?
Wat betekent sociale ongelijkheid in jouw eigen woorden?
Waarom is discriminatie slecht voor de sociale cohesie?
pp.12 tm 15
Leerdoelen vandaag
Ik kan uitleggen wat het voordeel is van leven in een rechtsstaat.
Ik kan de ontstaansgeschiedenis van rechtsstaten uitleggen
Ik kan uitleggen wat de kerntaken van de overheid in een rechtsstaat zijn: rechtshandhaving en rechtsbescherming.
Eerlijk
Oneerlijk
Stel dat de schoolleiding ineens bepaalt: “Alle leerlingen met een FOUR tas moeten van 8:30 tot 17:00 naar school.”
Hoe zou je dat vinden?
Een docent geeft zijn favoriete leerlingen altijd hogere cijfers, ook al maken ze meer fouten.
Moet dit kunnen? Zou iemand hier iets aan moeten veranderen?
Ja dat moet kunnen
Nee dat is super oneerlijk
Stel je plaatst een filmpje op TikTok waarin je kritiek hebt op de regering, en de volgende dag komt er iemand aan je deur die je telefoon inneemt en jou een boete geeft.
Hoe zou jij je daarover voelen?
Wanneer is de rechtsstaat ontstaan?
Wanneer is de rechtsstaat ontstaan?
Pruiken en revoluties
Het ontstaan van de rechtsstaat
Zonder het recht konden koningen en andere staatshoofden doen wat ze wilden. Na de verlichting kregen burgers meer kennis en werden ze kritischer. In Frankrijk leidde dit tot de Franse Revolutie (1789) waarna de ‘Verklaring van de Rechten van de Mens en van de Burger’ werden opgesteld.
Recht op vrijheid, recht op bezit, recht op veiligheid.
Mensen konden niet meer zomaar opgepakt worden omdat een koning daar zin in had.
Een rechtsstaat
Rechtstaat = een rechtssysteem waarin burgers door grondrechten worden beschermd tegen machtsmisbruik en willekeur.
Rechtsnormen: gedragsregels die door de overheid wettelijk zijn vastgelegd. Totaal van wettelijk vastgelegde regels heet het recht.
Grondrechten: staan vastgelegd in de grondwet
Het is belangrijk dat rechtsnormen zo veel mogelijk overeenkomen met ons gevoel van rechtvaardigheid.
Wat is rechtvaardigheid?
Taken van de overheid
Rechtshandhaving: de staat moet ervoor zorgen dat we ons aan de wet houden.
Hiervoor heeft de overheid een geweldsmonopolie. De overheid mag als enige geweld gebruiken om te kunnen handhaven.
Daarnaast zorgt de overheid voor rechtsbescherming: wetten beschermen ons tegen machtsmisbruik van de overheid
Basis van de rechtsstaat
Grondrechten zijn vastgelegd in de grondwet
Er is een verdeling van macht
Er geldt het legaliteitsbeginsel
De overheid mag alleen de vrijheid van burgers beperken als die beperkingen in wetten zijn vastgelegd..
De rechtsstaat in de praktijk I
Lees de stellingen op het werkblad en vul dit in. Je mag overleggen met je buur.
We bespreken de antwoorden zo klassikaal.
m
s
De rechtsstaat in de praktijk II
Maak werkblad 2.
Tel als je klaar bent hoe vaak je antwoord A, B of C hebt gegeven.
Kom daarna een antwoordblad halen bij mij.
We bespreken de antwoorden zo klassikaal.
m
s