Een les voorbereiden (Onderwijsassistent mbo niveau 4, les 4)

T U S S E N D E T A F E L S

O N D E R W I J S A S S I S T E N T   ·   N I V E A U 4

Een les voorbereiden

Juf Petra vraagt je morgen een groepje te begeleiden. Wat weet je dan al, wat moet je nog vragen en wat leg je klaar? Je leert je voorbereiden op een leeractiviteit, in overleg met de leraar.

Les 4  ·  Bereidt leeractiviteiten voor

1 / 17
volgende
Slide 1: Slide
newEditorZorg en welzijnMBOStudiejaar 1-3

In deze les zitten 17 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 37 min
Dit is niet oké

Introductie

Studenten Onderwijsassistent leren wat ze met de leraar afstemmen voor ze een groepje begeleiden, maken een korte voorbereiding met doel, leerlingen, materiaal en tijd en bedenken een plan B. Mbo niveau 4, werkproces P3-K1-W2, ongeveer 40 minuten.

Instructies

Werkbladen

Onderdelen in deze les

T U S S E N D E T A F E L S

O N D E R W I J S A S S I S T E N T   ·   N I V E A U 4

Een les voorbereiden

Juf Petra vraagt je morgen een groepje te begeleiden. Wat weet je dan al, wat moet je nog vragen en wat leg je klaar? Je leert je voorbereiden op een leeractiviteit, in overleg met de leraar.

Les 4  ·  Bereidt leeractiviteiten voor

Over deze les: les 4 van de serie Tussen de tafels, beroepslessen voor de opleiding Onderwijsassistent (mbo niveau 4), ongeveer 40 minuten. Studenten leren wat ze met de leraar afstemmen voordat ze een groepje begeleiden, hoe ze doelmatig en planmatig voorbereiden en hoe ze een plan B maken.

Koppeling: kwalificatiedossier Pedagogisch Werk (crebo 23285, wijziging 2021), kwalificatie Onderwijsassistent (crebo 25698), profieldeel P3, kerntaak P3-K1 Uitvoeren van leeractiviteiten in overleg met de leraar, werkproces P3-K1-W2 Bereidt de uitvoering van leeractiviteiten voor. Leerresultaat uit de body of knowledge van het dossier: bereidt leeractiviteiten voor in overleg met de leraar of het lerarenteam.

Foto: Bmclayto, CC BY-SA 4.0 Image credit: Bmclayto, CC BY-SA 4.0 Image credit: LessonUp

L E E R D O E L E N

LES 4

Na deze les:

1

Je kan benoemen wat je met de leraar afstemt voordat je een leeractiviteit begeleidt.

2

Je kan een korte voorbereiding maken met doel, leerlingen, materiaal en tijd.

3

Je kan bedenken wat je doet als een activiteit anders loopt dan gepland.

Leerdoelen: lees ze kort voor. Aan het eind van de les kiezen studenten welk doel ze nog lastig vinden.

S T A R T V R A A G

LES 4

Juf Petra vraagt of je morgen een groepje begeleidt bij een schrijfopdracht. Wat vraag je als eerste?

1

Hoe laat ik moet beginnen

2

Wat de leerlingen aan het eind moeten kunnen

3

Of ik mijn eigen pen mee moet nemen

4

Hoe lang ik de pauze heb

Startvraag: laat studenten kiezen zonder uitleg vooraf en vraag een paar studenten waarom. Sterk is de tweede keuze: zonder doel weet je niet wat je moet voorbereiden en waar je op let. De andere vragen zijn praktisch en komen straks ook, maar na het doel. Kom aan het eind van de les terug op deze vraag.

K E R N B E G R I P

LES 4

K E R N B E G R I P

Planmatig werken

Werken volgens een plan. Je weet wat het doel is, welke stappen je zet, hoeveel tijd je hebt en wat je nodig hebt.

Kernbegrip: planmatig werken staat in het kwalificatiedossier bij de voorbereidende werkzaamheden van de onderwijsassistent. Het gaat niet om een lang plan op papier, maar om vooraf nadenken. Een korte voorbereiding van vijf minuten voorkomt veel zoeken en haastig improviseren tijdens de les. Het plan blijft in overleg met de leraar: die bepaalt het doel en de leerstof.

V I E R V R A G E N

LES 4

Vier vragen voordat je begint

  • Wat is het doel?

  • Welke leerlingen doen mee?

  • Welk materiaal heb ik nodig?

  • Hoeveel tijd heb ik?

De antwoorden vraag je aan de leraar.

Uitleg: deze vier vragen vormen je minimale voorbereiding. Doel: wat moeten de leerlingen na afloop kunnen. Leerlingen: wie zitten er in het groepje en wat weet je al van hen. Materiaal: wat ligt waar en wat mag je gebruiken. Tijd: wanneer begin je en wanneer moet je klaar zijn. Vraag studenten welke vraag ze vaak vergeten op stage.

Extra voor snelle studenten: bedenk een vijfde vraag die je zou toevoegen.

V R A A G

LES 4

Welke vier onderwerpen bespreek je met de leraar voordat je een groepje begeleidt?

A

Doel, leerlingen, cijfers en rapport

B

Materiaal, tijd, cijfers en ouderavond

C

Doel, leerlingen, materiaal en tijd

D

Doel, materiaal, rapport en ouderavond

Antwoord: C. Dit zijn de vier vragen van de dia: samen geven ze je een bruikbare voorbereiding. Cijfers, rapport en ouderavond horen niet bij je voorbereiding op een groepje. Vraag studenten welk onderdeel ze op stage het vaakst vergeten.

R O N D G A N G

LES 4

B R U G K L A S N E D E R L A N D S , S C H R I J V E N

T A F E L 1

Fatima heeft haar schrift niet bij zich

T A F E L 2

Mees is al klaar en zit te wachten

T A F E L 3

Anouk snapt de opdracht niet en kijkt rond

Wat had je kunnen voorbereiden?

Bij welke tafel had een betere voorbereiding het probleem kunnen voorkomen? Wat had je dan van tevoren gedaan of gevraagd?

Casus: laat studenten per tafel bedenken wat een voorbereiding had kunnen oplossen. Mogelijke antwoorden: Fatima had een reserveschrift kunnen krijgen als je van tevoren materiaal had klaargelegd. Mees had een vervolgopdracht kunnen krijgen die je met juf Petra had afgesproken. Anouk had de opdracht in kleine stappen kunnen krijgen als je vooraf had gevraagd wat het doel is en hoe je het uitlegt. Bespreek dat sommige problemen niet te voorkomen zijn, maar dat voorbereiding de schade klein houdt.

Hulp voor wie vastloopt: stel jezelf de vraag: wat had ik van tevoren kunnen vragen of klaarleggen?

V O O R E N T I J D E N S

LES 4

Voorbereiden en uitvoeren

Voor de les

  • Doel vragen aan de leraar

  • Materiaal klaarleggen

  • Stappen doornemen

  • Tijdsverdeling maken

Tijdens de les

  • Op de klok letten

  • Je aan de afspraak houden

  • Opvallende dingen noteren

  • Na afloop terugmelden

Uitleg: voorbereiden is niet het eindpunt. Tijdens de les houd je je aan de afspraak met de leraar en let je op de klok. Wat opvalt noteer je kort, zodat je het na afloop kunt terugmelden, zoals je in les 2 en 3 leerde. De voorbereiding en de terugmelding horen bij elkaar.

Extra voor snelle studenten: bedenk hoe je je tijd verdeelt als je maar tien minuten hebt.

P L A N B

LES 4

Als het anders loopt

Niet elke les loopt zoals gepland. Bedenk vooraf wat je doet als:

  • een leerling eerder klaar is

  • de opdracht te moeilijk blijkt

  • de tijd te kort is

Bespreek dit met de leraar.

Uitleg: een plan B hoeft niet groot te zijn. Een extra opdracht voor wie eerder klaar is, een eenvoudiger beginstap voor wie vastloopt en een afspraak over wat je laat vallen als de tijd te kort is. Wat je mag aanpassen bepaalt de leraar, dus bespreek je plan B vooraf. Een plan B geeft rust: je hoeft tijdens de les niet te bedenken wat je doet.

V R A A G

LES 4

Je leerlingen zijn eerder klaar dan gepland. Wat past het best?

A

Je pakt de extra opdracht uit het overleg

B

Je bedenkt zelf een nieuw doel voor de rest van de les

C

Je laat ze vrij praten tot de bel gaat

D

Je stuurt ze terug naar hun eigen plek

Antwoord: A. Je plan B met de leraar bespreken is precies waarvoor het dient. Een nieuw doel bedenken (B) is aan de leraar. Vrij praten (C) en terugsturen (D) laten leertijd liggen.

V O L G O R D E

LES 4

Zet de vier vragen voor je begint in de goede volgorde.

1

Hoeveel tijd heb ik

2

Welk materiaal heb ik nodig

3

Wat is het doel van de activiteit

4

Welke leerlingen doen mee

Sorteren: de goede volgorde staat op het scherm, de studenten krijgen de items door elkaar. Het doel gaat voorop, want het bepaalt welke leerlingen, welk materiaal en hoeveel tijd je nodig hebt. Vraag waarom je niet met het materiaal begint: zonder doel pak je het verkeerde materiaal.

O P D R A C H T

LES 4

Maak een minivoorbereiding

1

De leraar vraagt je een kwartier spelling te oefenen met drie leerlingen.

2

Schrijf het doel, de leerlingen, het materiaal en de tijd op.

3

Bedenk één plan B voor de situatie dat een leerling eerder klaar is.

4

Schrijf één vraag op die je aan de leraar stelt.

7

minute

00

second

in tweetallen

Opdracht: ongeveer 7 minuten, in tweetallen. Voorbeeldantwoord: doel: de leerlingen schrijven tien woorden met ei en ij goed op. Leerlingen: Fatima, Mees en Anouk. Materiaal: woordenlijst en schrift. Tijd: drie minuten uitleg, tien minuten oefenen, twee minuten nakijken. Plan B: een extra lijst woorden met moeilijkere spelling. Vraag aan de leraar: welke woorden wil je dat ze kennen en waar ligt het materiaal.

Hulp voor wie vastloopt: begin met het doel en bouw de rest daarop.

Extra voor snelle studenten: bedenk hoe je merkt of het doel gehaald is.

V R A A G

LES 4

Waarom vraag je eerst naar het doel bij de leraar?

A

Omdat de leraar je anders niet zou vertrouwen

B

Omdat jij je voorbereidt op het doel van de leraar

C

Omdat je dan verder niet meer hoeft na te denken

D

Omdat het doel altijd vanzelf in het lesboek staat

Antwoord: B. De leraar bepaalt het doel en de leerstof. Jij bereidt je voor op wat de leraar bedoelt. Wantrouwen (A) speelt hier niet. Nadenken blijft nodig (C), ook met een duidelijk doel. Of het doel in het lesboek staat (D), kan verschillen, dus vraag het.

S T E L L I N G

LES 4

Een goede voorbereiding kost meer tijd dan ze oplevert.

1

Eens

2

Oneens

3

Ik twijfel

Stelling: laat studenten kiezen en uitleggen. Antwoord: oneens. Vijf minuten voorbereiden voorkomt zoeken, haast en onduidelijkheid tijdens de les. Sluit af met de startvraag: je vraagt als eerste wat de leerlingen aan het eind moeten kunnen, en daarna regel je materiaal, tijd en plan B.

T E R U G B L I K

LES 4

Welk leerdoel vind je nog het lastigst?

1

Benoemen wat je met de leraar afstemt voordat je een leeractiviteit begeleidt

2

Een korte voorbereiding maken met doel, leerlingen, materiaal en tijd

3

Bedenken wat je doet als een activiteit anders loopt dan gepland

4

Geen, alle drie lukken me

Terugblik: kies op basis van de uitslag wat je aan het begin van de volgende les herhaalt.

V O L G E N D E L E S

Instructie die past

Je staat klaar met je groepje. Volgende les leer je hoe je instructie aanpast aan wat een leerling nodig heeft.

Volgende les: les 5 van de serie, werkproces P3-K1-W3 Voert leeractiviteiten uit.

Klik hier

Image credit: LessonUp