Hoe werken hormonen?
Hormonen kunnen lichaamsprocessen activeren of afremmen, direct of indirect. Indirecte hormonen stimuleren andere klieren om hormonen aan te maken.
Text
Text
Hoe werken hormonen?
Hormonen kunnen lichaamsprocessen activeren of afremmen, direct of indirect. Indirecte hormonen stimuleren andere klieren om hormonen aan te maken.
Text
Text
Soorten klieren in je lichaam
Je hebt exocriene klieren (bijv. zweetklier), endocriene klieren (bijv. schildklier) en endo-exocriene klieren (bijv. alvleesklier).
Verschillende klieren en hun functies
Endocrien
Exocrien
Geven hormonen direct aan het bloed af (geen afvoerbuis); bijv. schildklier, hypofyse.
Scheiden stoffen af via een buisje naar buiten (bijv. speekselklier, zweetklier).
Weefselhormonen
Weefselhormonen zoals histamine en acetylcholine ontstaan door prikkels in de huid en beïnvloeden de doorbloeding van de huid.
De hypofyse: regisseur van hormonen
De hypofyse is een kleine klier in je hersenen en stuurt veel andere klieren in het lichaam aan om hormonen te produceren.
Schildklier: regelt je stofwisseling
De schildklier ligt in je hals en maakt thyroxine dat je stofwisseling, groei en ontwikkeling regelt.
Schildklier: hyperfunctie versus hypofunctie
Hypofunctie: weinig thyroxine, langzame stofwisseling, vermoeidheid, oedeem, dikke en strakke huid.
Traag werkend
Te snel werkend
Hyperfunctie: veel thyroxine, versnelde stofwisseling, nervositeit, vermagering, rode, slappe huid.
De bijnieren
De bijnieren liggen op de nieren en bestaan uit schors en merg. Ze maken verschillende hormonen aan, zoals cortisol, adrenaline en noradrenaline.
Bijnierschors: cortisol
De schors maakt cortisol aan, een stresshormoon dat ontstekingen remt maar bij langdurige productie de huid sneller doet verouderen.
Bijniermerg: adrenaline en noradrenaline
Deze hormonen zorgen voor reacties bij stress, zoals een versnelde hartslag en meer energie. Noradrenaline vernauwt bloedvaten in de huid.
Alvleesklier: twee functies
De alvleesklier produceert zowel spijsverteringsenzymen (exocrien) als de hormonen insuline en glucagon (endocrien) voor de suikerstofwisseling.
Insuline en glucagon
Glucagon
Verlaagt de hoeveelheid glucose in het bloed door opslag en verbranding in cellen.
Verhoogt het glucosegehalte door glycogeen in lever om te zetten naar glucose.
Insuline
Geslachtsklieren: oestrogenen
Oestrogenen zorgen voor een stevige huid en verminderen talgproductie. Tekort leidt tot snellere huidveroudering.
Geslachtsklieren: androgenen
Androgenen (o.a. testosteron) stimuleren talgproductie, spieropbouw en (over)beharing. Te veel leidt tot vettere huid of acne.
Hormonen en de huid
Huidproblemen zoals acne, roodheid en snelle veroudering kunnen veroorzaakt worden door een verstoring in de hormoonbalans.
Samenvatting
Hormonen sturen huidfuncties aan; balans is belangrijk voor een gezonde huid.
Hypofyse, schildklier, bijnieren, alvleesklier, geslachtsklieren.
Invloed op huid
Belangrijkste hormoonklieren
Reflectievraag
Kun je een voorbeeld geven van een situatie waarin jouw huid reageert op hormonen? Denk aan puberteit, stress of menstruatie.