betoog schrijven

• newEditor
• Nederlands
• Middelbare school
• vmbo lwoo, vwo
• Leerjaar 2

Starten met het betoog: feiten, meningen en tekstsoorten

Wat weet je al over het schrijven van een betoog?

Leerdoel van deze les

Aan het einde van de les kun je uitleggen wat een betoog is, het schrijfdoel benoemen en feit, mening en standpunt herkennen.

Wat is een betoog?

Een betoog is een tekst waarin je een standpunt inneemt en dat standpunt ondersteunt met argumenten.

Schrijfdoel: overtuigen

Het doel van een betoog is de lezer overtuigen van jouw standpunt door duidelijke argumenten te geven.

Drie basisbegrippen

Mening

Feit

Een mening is wat iemand vindt of denkt, niet controleerbaar.

Een feit is iets dat controleerbaar waar of onwaar is.

Voorbeeld: Feit en mening

Nederland heeft twaalf provincies.

Nederland is het mooiste land van Europa.

Feitvoorbeeld

Meningvoorbeeld

Startopdracht

Wat is volgens jou het verschil tussen een feit en een mening? Noteer één voorbeeld van elk.

Wat is een standpunt?

Een standpunt is de hoofdgedachte van je betoog: wat jij vindt over het onderwerp.

Voorbeelden van standpunten

‘Social media hebben een negatieve invloed op jongeren.’ Dit is een standpunt waarmee je het betoog kunt openen.

Wat is het doel van argumentatie?

A

Een discussie vermijden.

B

Iemand overtuigen van een idee.

C

Feiten verbergen.

D

Slechts meningen delen.

Oefening: feit of mening

Lees de volgende zinnen. Geef bij elke zin aan of het een feit of mening is.

Het klimaat verandert voortdurend. Is dit een feit of mening?

A

Onzekerheid

B

Mening

C

Veronderstelling

D

Feit

Ik vind dat sporten heel belangrijk is. Is dit een feit of mening?

A

Mening

B

Stelling

C

Feit

D

Waarheid

Water kookt bij 100 graden Celsius. Is dit een feit of mening?

A

Perspectief

B

Mening

C

Feit

D

Geloof

Ik denk dat pizza het beste eten is. Is dit een feit of mening?

A

Mening

B

Feit

C

Waarneming

D

Stelling

De aarde draait om de zon. Is dit een feit of mening?

A

Suggestie

B

Mening

C

Hypothese

D

Feit

Quiz: tekstsoorten

Welke tekstsoort hoort bij de volgende tekst? Kies uit: betoog, beschouwing, uiteenzetting, informatief, amuserend.

Wat is een voorbeeld van informeren?

A

Een betoog

B

Een encyclopedie

C

Een nieuwsartikel

D

Een instructiehandleiding

Welke tekstsoort is bedoeld om te overtuigen?

A

Een betoog

B

Een informatieve tekst

C

Een beschouwing

Wat is een voorbeeld van instrueren?

A

Een gebruikershandleiding

B

Een recept

C

Een roman

D

Een opinieartikel

Welke tekstsoort biedt meerdere perspectieven?

A

Een instructie

B

Een nieuwsbericht

C

Een beschouwing

Wat is een kenmerk van een betoog?

A

Ondersteunende argumenten

B

Persoonlijke meningen

C

Duidelijke standpunt

D

Enkele feiten

Reflectie: wat heb je geleerd?

Samenvatting les 1

Je weet nu wat een betoog is, het doel ervan en hoe je feit, mening en standpunt herkent.

Vooruitblik: volgende les

Volgende les: het kiezen van een onderwerp voor je betoog en het formuleren van een duidelijk standpunt.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.