5HBOB Persoonlijkheidsstoornissen



T

        Persoonlijkheidsstoornissen

1 / 36
volgende
Slide 1: Slide
newEditorVerpleging en verzorgingMBOStudiejaar 1,2

In deze les zitten 36 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les



T

        Persoonlijkheidsstoornissen

Wat is persoonlijkheid?

Persoonlijkheid

Staat voor je geheel van eigenschappen die bepaalt hoe je reageert in verschillende situaties.

Karakter en temperament zijn hierbij belangrijke onderdelen.


Temperament door erfelijke aanleg

Karakter wordt gevormd door temperament i.c.m. sociale en materiële omgeving vanaf kind zijn.

Welke persoonlijkheidsstoornissen kennen jullie?

DSM-V

Er bestaan volgens het psychiatrisch handboek DSM-V vijf soorten persoonlijkheidsstoornissen. 

  • het antisociale / psychopathische type

  • het vermijdende type

  • het borderline type

  • het obsessief-compulsieve type

  • het schizofrene type


Welke persoonlijkheidsstoornis behoort tot DSM-V?

A

het schizofrene type

B

het borderline type

C

het antisociale type

D

het depressieve type

Wat is een kenmerk van persoonlijkheidsstoornissen?

A

optimistische wereldvisie

B

gebrekkige vaardigheden

C

verhoogde creativiteit

D

gebrekkige identiteit

Hoe wordt de diagnose van persoonlijkheidsstoornissen gesteld?

A

met een vragenlijst

B

door bloedonderzoek

C

met een 5-puntsschaal

DM V

De DSM-V geeft als definitie van een persoonlijkheidsstoornis dat er een gebrekkige identiteit is en ook gebrekkige vaardigheden voor het interpersoonlijk functioneren.

Diagnose wordt gesteld in een 5- puntsschaal:

0 = geen beperkingen

1  = geringe beperkingen

2 = duidelijke beperkingen

3 = ernstige beperkingen

4 = zeer ernstige beperkingen

Wat is een kenmerk van een persoonlijkheidsstoornis?

A

Tijdelijke veranderingen in gedrag

B

Geen invloed van gebeurtenissen

C

Duurzaam en star patroon van gedrag

D

Flexibel en aanpasbaar gedrag

Hoe wordt de diagnose van een persoonlijkheidsstoornis gesteld?

A

Met een 5-puntsschaal

B

Met een vragenlijst van 10 punten

C

Via een schriftelijke test

D

Door observatie van vrienden

Wat kan blijvende veranderingen in de hersenen veroorzaken?

A

Positieve sociale interacties

B

Blootstelling aan traumatische stress

C

Gezonde voeding

D

Regelmatige lichaamsbeweging

Persoonlijkheidsontwikkeling

Fysiologie = mensen veranderen naarmate ze ouder worden, voortdurende blootstelling aan traumatische stress zorgt voor blijvende veranderingen van de prikkeloverdracht in de hersenen = verhoogd stressgevoel

Gebeurtenissen in leven of omgeving = mensen veranderen onder invloed van gebeurtenissen, door deze ervaringen maken mensen een wereldbeeld

Kenmerken van een persoonlijkheidsstoornis

  • duurzaam en star patroon van niet-functioneel denken

  • duurzaam en star patroon van niet-functioneel voelen en/of beleven

  • duurzaam en star patroon van onaangepast gedrag en impulsen

Text

Cluster A, B en C 

Er bestaan volgens het psychiatrisch handboek DSM-IV elf soorten persoonlijkheidsstoornissen. Deze zijn onderverdeeld in 3 clusters.


Cluster A

  • Paranoïde persoonlijkheidsstoornis

  • Schizoïde persoonlijkheidsstoornis

  • Schizotypische persoonlijkheidsstoornis



Kenmerken:

  • Weinig contact

  • Beperking sociale relaties

  • Leven geïsoleerd

  • Hulp vermijdend.

  • Wantrouwen

  • Merkwaardige gedachten


Cluster B



  • Borderline persoonlijkheidsstoornis

  • Antisociale persoonlijkheidsstoornis

  • Narcistische persoonlijkheidsstoornis

  • theatrale persoonlijkheidsstoornis

Kenmerken

  • Dramatisch en onvoorspelbaar gedrag

  • Weinig beheersing impulsen en emoties.

  • Snelle behoeftebevrediging

  • Slecht in het onderhouden van (stabiele) relaties.

  • Verstorend effect op omgeving

  • Weinig zelfinzicht / verwijtend naar anderen

Cluster C



  • Afhankelijke persoonlijkheidsstoornis

  • Vermijdende persoonlijkheidsstoornis

  • Dwangmatige (obsessief-compulsieve) persoonlijkheidsst.



Kenmerken

  • Sociale vermijding

  • Dwangmatig handelen

  • Onzelfstandigheid.

  • Beter aanpassen maatschappij dan cluster A en B


Wat is een kenmerk van Cluster A?

A

Weinig contact

B

Leven geïsoleerd

C

Sociale vermijding

D

Dramatisch gedrag

Welke stoornis valt onder Cluster B?

A

Afhankelijke persoonlijkheidsstoornis

B

Borderline persoonlijkheidsstoornis

C

Narcistische persoonlijkheidsstoornis

D

Schizoïde persoonlijkheidsstoornis

Wat beschrijft een kenmerk van Cluster C?

A

Dwangmatig handelen

B

Merkwaardige gedachten

C

Slechte impulsenbeheersing

D

Onzelfstandigheid

Wat beïnvloedt persoonlijkheidsontwikkeling?

A

Levenservaringen

B

Blootstelling aan trauma

C

Genetische factoren

D

Opleidingsniveau

Wat is een kenmerk van Cluster B?

A

Hulp vermijdend

B

Beperking sociale relaties

C

Dramatische emoties

D

Slecht in stabiele relaties

Afhankelijke

Je kan het leven niet alleen aan


Weinig vertrouwen/ geen beslissingen kunnen nemen


verlangen naar steun: relaties aangaan met mensen die misbruik van hen maken (uitbuiting/ geweld e.a.)

Vermijdende

                              sociale situaties vermijden

                              angst afkeuring / minderwaardig voelen/ onzeker


  

                              Combinatie  psychotherapie (liefst groep)

                              tijdens jongvolwassenheid

Dwangmatige

Sterke drang om alles onder controle te houden


perfect/ ordelijk/ foutloos/zonder emotie/ moeite delegeren


Koppig & behoefte aan routine

Symptomen van een persoonlijkheidsstoornis kunnen zijn: 

Het gevoel dat je waardeloos bent 

Wantrouwen richting andere mensen 

Moeizame relaties 

Moeite hebben met het uiten van gevoelens of gevoelens juist te snel uiten 

Impulsief reageren 

Heel perfectionistisch zijn 

Teruggetrokken en angstig zijn 

Moeite hebben om zelfstandig te functioneren 

Stemmingswisselingen 

Behandelingen

Vormen van behandeling zijn psychotherapie, schemagerichte therapie en diverse trainingen met als doel het accepteren en leren omgaan met de stoornis.

Wat is een kenmerk van afhankelijkheid?

A

Weinig vertrouwen in anderen

B

Sterke behoefte aan controle

C

Moeite met beslissingen nemen

D

Impulsief reageren

Wat is een mogelijke behandeling?

A

Schemagerichte therapie

B

Psychotherapie

C

Medicijnen alleen

D

Geen behandeling nodig

Wat ervaren veel mensen met deze stoornis?

A

Altijd gelukkig zijn

B

Volledige controle over emoties

C

Gevoel van waardeloosheid

D

Angst voor afkeuring

Wat is een symptoom van de stoornis?

A

Perfectie in alles

B

Moeite met relaties

C

Altijd sociaal zijn

D

Stemmingswisselingen

Houding verpleegkundige

  • Zelfverzekerd  / Niet autoritair / Neutrale houding

  • Structurerend / Eenduidigheid / Afspraken nakomen

  • Nabijheid met afstand

  • Zo min mogelijke beperkingen / Autonomie behouden / Zelfregie / Keuzevrijheid.