Nederlands | periode 4 | les 5
woordenschat
Nederlands | periode 4 | les 5
woordenschat
In deze les
Lesdoelen
Overzicht periode 4
15 minuten lezen
Uitleg en oefeningen
Actieve werkvorm
Afsluiting
Lesdoelen
Aan het eind van de les...
... kan je de volgende woorden herkennen en begrijpen als je ze tegenkomt in een (examen) tekst of in de praktijk op stage/werk:
voorzieningen, draaglast, draagkracht, stimuleren, collectief, competenties, instanties, bemensing, bijdrage leveren, context, misstanden, rendabel, realiseren, faciliteren, inspraak
Overzicht van periode 4
Les 1: Introductie periode - me-mij-mijn-je-jou-jouw, zij-hun-hen
Les 2: Onderwerp en hoofdgedachte
Les 3: Verbanden en signaalwoorden
Les 4: Werkwoordspelling
Les 5: Woordenschat
Les 6: Leesexamen oefenen deel 1
Les 7: Leesexamen oefenen deel 2
Les 8: Eindopdracht gelezen boek
15 minuten lezen
Lees in je eigen leesboek of e-reader.
minute
second
Voorzieningen
Dingen of diensten die beschikbaar zijn om mensen te helpen.
Voorbeeld:
De gemeente biedt voorzieningen aan zoals schuldhulpverlening en buurthuizen.
Draaglast
Alles wat iemand aan problemen, stress of verantwoordelijkheden moet dragen.
Voorbeeld:
De draaglast van een alleenstaande moeder kan hoog zijn door geldproblemen en opvoeding.
Draagkracht
Hoeveel iemand lichamelijk of mentaal aankan.
Voorbeeld:
De sociaal werker kijkt of de draagkracht van de cliënt nog voldoende is.
Stimuleren
Iemand aanmoedigen om iets te doen of ontwikkelen.
Voorbeeld:
De begeleider stimuleert jongeren om weer naar school te gaan.
Collectief
Samen met een groep of voor een groep.
Voorbeeld:
De bewoners organiseren collectief een buurtfeest.
hulp of diensten die beschikbaar zijn voor mensen.
alles wat iemand aan problemen, zorgen of verantwoordelijkheden moet dragen
wat iemand lichamelijk of mentaal aankan
iemand aanmoedigen om iets te doen of te ontwikkelen
samen als groep
voorzieningen
draaglast
draagkracht
stimuleren
collectief
De bewoners van een woonvoorziening bespreken samen hoe de gezamenlijke ruimte ingericht wordt en nemen daar als groep een besluit over.
voorzieningen
draaglast
stimuleren
collectief
De gemeente biedt gratis schuldhulpverlening, een voedselbank en een buurthuis aan voor inwoners die ondersteuning nodig hebben.
voorzieningen
stimuleren
draaglast
draagkracht
Een jongerenwerker moedigt een meisje aan om lid te worden van een sportclub, zodat ze meer zelfvertrouwen krijgt en nieuwe mensen leert kennen.
draaglast
draagkracht
stimuleren
Een alleenstaande vader werkt fulltime, zorgt voor twee kinderen en maakt zich zorgen over geld. Hij heeft moeite om alle verantwoordelijkheden vol te houden.
draaglast
draagkracht
Wat is draagkracht?
Alles wat iemand aan problemen en verantwoordelijkheden moet dragen.
Hoeveel iemand lichamelijk en mentaal aankan.
De hulp of dienst die iemand kan aanvragen bij een instantie.
De steun die een groep mensen geeft aan een plan.
Competenties
Kennis, vaardigheden en eigenschappen die iemand nodig heeft.
Voorbeeld:
Luisteren en samenwerken zijn belangrijke competenties voor een sociaal werker.
Instanties
Organisaties die mensen helpen of regels uitvoeren.
Voorbeeld:
De cliënt heeft contact met verschillende instanties, zoals de gemeente en Veilig Thuis.
Bemensing
Het aantal medewerkers dat ergens werkt of nodig is.
Voorbeeld:
Door te weinig bemensing liep de wachttijd op.
Bijdrage leveren
Meehelpen of iets toevoegen aan een situatie of oplossing.
Voorbeeld:
Vrijwilligers leveren een belangrijke bijdrage aan de wijk.
Context
De situatie of omgeving waarin iets gebeurt.
Voorbeeld:
Om het gedrag van een cliënt te begrijpen, moet je naar de context kijken.
vaardigheden
organisaties
personeel
meehelpen
situatie
competenties
instanties
bemensing
bijdrage leveren
context
Invuloefening
Vrijwilligers kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het organiseren van activiteiten voor ouderen.
Om het gedrag van de jongere goed te begrijpen, keek de sociaal werker ook naar de context van zijn thuissituatie.
Tijdens het sollicitatiegesprek vroeg de werkgever welke competenties de student had ontwikkeld tijdens zijn stage.
Door een tekort aan bemensing moesten sommige medewerkers extra diensten draaien.
De cliënt kreeg hulp van verschillende instanties, zoals de gemeente, het UWV en de woningcorporatie.
Misstanden
Situaties die niet eerlijk, veilig of goed zijn.
Voorbeeld:
De inspectie onderzocht misstanden in een opvanglocatie.
Rendabel
Iets dat genoeg oplevert of nuttig is in verhouding tot de kosten.
Voorbeeld:
Het project bleek niet rendabel en werd stopgezet.
Realiseren
Iets uitvoeren of werkelijkheid maken.
Voorbeeld:
De gemeente wil meer opvangplekken realiseren voor jongeren.
Faciliteren
Mogelijk maken of ondersteunen.
Voorbeeld:
De jongerenwerker faciliteert een bijeenkomst voor buurtbewoners.
Inspraak
Mee mogen praten of invloed hebben op beslissingen.
Voorbeeld:
Buurtbewoners kregen inspraak over de nieuwe opvanglocatie.
Situaties die niet eerlijk, veilig of goed zijn.
Genoeg opleveren; winstgevend of nuttig.
Uitvoeren of werkelijkheid maken.
Mogelijk maken of ondersteunen.
Mee mogen praten over een besluit.
misstanden
rendabel
realiseren
faciliteren
inspraak
Invuloefening
Tijdens een controle ontdekte de inspectie dat bewoners onvoldoende zorg kregen en in onveilige omstandigheden leefden. = misstanden
De gemeente wil binnen twee jaar honderd extra woningen bouwen voor starters. = realiseren
Voordat de gemeente een nieuw buurthuis bouwt, mogen buurtbewoners hun mening geven over de plannen. = inspraak
De welzijnsorganisatie stelt gratis een ruimte beschikbaar zodat jongeren elkaar kunnen ontmoeten en activiteiten kunnen organiseren. = faciliteren
Na een jaar bleek dat het project meer geld kostte dan het opleverde. Daarom besloot de organisatie ermee te stoppen. = rendabel
Actieve werkvorm
In twee of drietallen
Er staan 15 bakken in het lokaal.
Ieder met een woord erop.
Je ontvangt 15 kaarten met betekenis en voorbeeld.
Lees de tekst erop, bedenk bij welk woord hij hoort, schrijf de letter achter het cijfer op je antwoordstrook.
Maak vervolgens een prop van de kaart en gooi hem in de juiste bak.
Actieve werkvorm - puntentelling
Schrijf op je antwoordstrook de juiste letters bij de cijfers.
Let op de puntentelling!
In de juiste bak = + 1
In de verkeerde bak = -1
Naast de bak = 0
We lopen alle bakken om beurten bij langs.
Houd op je antwoordstrook je punten bij.
voorzieningen = E
Betekenis:
Hulp, diensten, hulpmiddelen of regelingen die door een organisatie of overheid beschikbaar worden gesteld om mensen te ondersteunen. Ze zijn bedoeld om ervoor te zorgen dat mensen kunnen deelnemen aan de samenleving en de hulp krijgen die zij nodig hebben.
Voorbeeld:
Een oudere man kan niet meer zelfstandig traplopen en krijgt via de gemeente een traplift en hulp bij het schoonmaken van zijn huis.
draaglast = N
Betekenis:
Alle problemen, zorgen, taken en verantwoordelijkheden die iemand op zijn schouders heeft. Hoe meer problemen of verplichtingen iemand heeft, hoe groter de druk die hij of zij ervaart.
Voorbeeld:
Een alleenstaande moeder werkt fulltime, zorgt voor haar kinderen, heeft schulden en maakt zich zorgen over haar gezondheid.
draagkracht = C
Betekenis:
De hoeveelheid spanning, stress, verantwoordelijkheden en problemen die iemand lichamelijk en mentaal aankan zonder overbelast te raken. Dit verschilt per persoon en kan veranderen door omstandigheden.
Voorbeeld:
Na enkele maanden begeleiding, voldoende slaap en steun van familie lukt het een cliënt weer beter om met moeilijke situaties om te gaan.
stimuleren = G
Betekenis:
Iemand aanmoedigen, motiveren of ondersteunen om iets te doen, te leren of zich verder te ontwikkelen. Het doel is om iemand in beweging te krijgen of zelfvertrouwen te geven.
Voorbeeld:
Een begeleider moedigt een jongere aan om weer naar school te gaan en helpt hem bij het zetten van kleine stappen richting zijn doel.
collectief = K
Betekenis:
Samen met anderen als groep. Het gaat om iets dat niet door één persoon wordt gedaan of besloten, maar door meerdere mensen gezamenlijk.
Voorbeeld:
De bewoners van een woonvoorziening bespreken samen de huisregels en beslissen gezamenlijk welke afspraken voortaan gelden.
competenties = A
Betekenis:
De combinatie van kennis, vaardigheden, houding en eigenschappen die iemand nodig heeft om een taak goed uit te voeren. Het gaat niet alleen om wat iemand weet, maar ook om wat iemand kan en hoe iemand zich gedraagt.
Voorbeeld:
Tijdens haar stage laat een student zien dat zij goed kan luisteren, samenwerken en gesprekken voeren met cliënten.
instanties = D
Betekenis:
Organisaties die mensen ondersteunen, diensten aanbieden of verantwoordelijk zijn voor het uitvoeren van wetten en regels. Burgers kunnen hier terecht voor hulp, advies of regelingen.
Voorbeeld:
Een cliënt heeft contact met de gemeente, het UWV en een woningcorporatie om zijn problemen op verschillende gebieden aan te pakken.
bemensing = H
Betekenis:
Het aantal medewerkers dat beschikbaar is om werkzaamheden uit te voeren. Wanneer er te weinig personeel aanwezig is, kunnen werkzaamheden vertraging oplopen.
Voorbeeld:
Door ziekte van meerdere collega's moesten cliënten langer wachten voordat zij geholpen konden worden.
bijdrage leveren = O
Betekenis:
Meehelpen aan een doel, een oplossing of een activiteit. Het betekent dat iemand iets doet waardoor een situatie verbetert of een doel dichterbij komt.
Voorbeeld:
Vrijwilligers organiseren activiteiten voor ouderen en zorgen ervoor dat deelnemers zich minder eenzaam voelen.
context = I
Betekenis:
Alle omstandigheden en achtergronden die helpen om een situatie, gebeurtenis of gedrag beter te begrijpen. Zonder deze informatie kun je vaak geen goed oordeel vormen.
Voorbeeld:
Een leerling komt regelmatig te laat op school. Pas later blijkt dat hij iedere ochtend eerst voor zijn jongere broertje moet zorgen.
misstanden = F
Betekenis:
Situaties waarin mensen slecht worden behandeld of waarin regels, normen of afspraken niet worden nageleefd. Vaak gaat het om onveilige, oneerlijke of ongewenste situaties.
Voorbeeld:
Bij een controle bleek dat bewoners onvoldoende zorg kregen en dat er niet werd voldaan aan de veiligheidsregels.
rendabel = L
Betekenis:
Iets dat voldoende oplevert in verhouding tot de tijd, moeite of kosten die erin worden gestoken. Het resultaat is groter dan of gelijk aan de investering.
Voorbeeld:
Er kwamen maar weinig deelnemers naar de activiteit, terwijl de organisatie veel geld had uitgegeven aan materialen en personeel.
realiseren = M
Betekenis:
Een plan, idee of doel daadwerkelijk uitvoeren zodat het werkelijkheid wordt. Het gaat om het omzetten van plannen naar concrete resultaten.
Voorbeeld:
De gemeente wil de komende jaren honderden nieuwe woningen bouwen voor starters en gezinnen.
faciliteren = B
Betekenis:
Ervoor zorgen dat anderen iets kunnen doen door middelen, ondersteuning, ruimte of mogelijkheden beschikbaar te stellen. Je voert het niet zelf uit, maar maakt het wel mogelijk.
Voorbeeld:
Een organisatie stelt een vergaderruimte, computers en materialen beschikbaar zodat buurtbewoners een cursus kunnen organiseren.
inspraak = J
Betekenis:
De mogelijkheid om mee te denken, je mening te geven en invloed uit te oefenen op beslissingen die gevolgen voor je hebben.
Voorbeeld:
Voordat de plannen definitief werden vastgesteld, mochten bewoners hun ideeën en bezwaren delen tijdens een informatieavond.
Actieve werkvorm - puntentelling
Hoeveel punten hebben jullie gehaald?
Afsluiting
Volgende les:
Neem weer je leesboek mee!
Leesexamen oefenen deel 1