Ontmasker de Drogredenen: Kritisch Denken in Argumentatie

Ontmasker de Drogredenen: Kritisch denken in argumentatie

Leerdoel

1 / 24
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

In deze les zitten 24 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 80 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Ontmasker de Drogredenen: Kritisch denken in argumentatie

Leerdoel

Leerdoelen

Aan het einde van de les kun je verschillende drogredenen herkennen en uitleggen, en weet je hoe je sterke argumenten kunt opbouwen.

Wat weet je al van drogredenen en discussieregels?

Wat zijn drogredenen?

Drogredenen zijn fouten in de redenering die een argument zwakker maken. Ze kunnen misleidend zijn.


Ook het overtreden van "discussieregels" kunnen drogredenen zijn.


Voor de toets na de kerstvakantie moet je ze kunnen herkennen en je moet ze ook kunnen weerleggen. Ook tijdens de discussierondes zul je alert moeten zijn op drogredenen.


Je kunt ze namelijk soms ook als truc gebruiken als je "tegenstander" niet alert genoeg is.

Onjuist beroep op oorzaak-gevolg

Veronderstelt een oorzaak-gevolgrelatie die er niet is. Bijvoorbeeld: 'Omdat ik geen ontbijt at, regende het'.


Het was veel te onrustig in de klas; daardoor zal ik wel weer een onvoldoende hebben gehaald.


Twee zaken gebeuren na elkaar, maar dat betekent niet dat er ook een oorzakelijk verband is:


Uiteindelijk is hij gezakt op één tiende tekort bij zijn examen aardrijkskunde.

Onjuist beroep op kenmerk

Een irrelevant kenmerk wordt als bewijs gebruikt. Bijvoorbeeld: 'Hij is rijk, dus hij moet wel slim zijn'.


Ze is een geweldige fotograaf, want ze maakt altijd haarscherpe foto's.

Onjuiste beroep op voor- en nadelen

Alleen de voordelen of nadelen worden genoemd, niet beide kanten. Bijvoorbeeld: 'Deze auto is goedkoop, dus de beste keuze'.


Overdrijven van voor- en nadelen: Een hond is een reusachtig trouw huisdier, hij bewaakt je huis en ach, hij blaft af en toe en moet af en toe uit.


Vals dilemma: Of we laten iedereen die in Europa wil komen wonen toe of we sluiten onze grenzen voor alle niet-Europeanen.


Of: Als je geen deel van de oplossing bent, ben je onderdeel van het probleem.

Onjuist beroep op voorbeeld

Een enkel voorbeeld wordt als representatief beschouwd. Bijvoorbeeld: 'Mijn opa rookte en werd 90, dus roken is niet schadelijk'.


Freddy Valk heeft weer een onvoldoende gehaald. Die Valken zijn ook geen studiehoofden.


Overhaaste generalisatie: je trekt een conclusie vanwege één voorbeeld.

Onjuiste beroep op vergelijking

Vergelijkingen die niet opgaan. Bijvoorbeeld: 'Een kind opvoeden is net als een hond trainen'.


Ik vind het gevaarlijk om jou alleen te laten beslissen. Kleine kinderen laat je ook niet alleen oversteken.

Mussert of Moskou!

A

Dit is geen drogreden

B

Onjuist beroep op oorzaak-gevolg

C

Onjuist beroep op kenmerk

D

Vals dilemma

Onjuist beroep op autoriteit

Vertrouwen op een onbevoegde bron. Bijvoorbeeld: 'De buurman zegt dat dat merk het beste is'.


Morgen wordt het slecht weer. Mijn opa, die het aan zijn likdoorns kan voelen, heeft het zelf gezegd.

Onjuist beroep op traditie

Iets is goed omdat het altijd zo is gedaan. Bijvoorbeeld: 'We doen dit al jaren zo, dus het is goed'.

Discussieregel: Persoonlijke aanval (ook wel: ad hominem (letterlijk: op de persoon)

Aanvallen van de persoon in plaats van het standpunt. Bijvoorbeeld: 'Jij weet niks, want je bent een kind'.



Logisch dat je het niet met mij eens bent; je bent ook zo bekrompen in dat soort zaken!

Als je elke dag te laat naar bed gaat, zul je waarschijnlijk vermoeid raken en moeite hebben met concentreren op school. Daarom is het beter om op tijd te gaan slapen.

A

Vals dilemma

B

Onjuist beroep op voorbeeld

C

Dat is geen drogreden

D

Onjuist beroep op autoriteit

Discussieregel: Ontduiken van bewijslast

Verwacht dat de ander zijn standpunt bewijst zonder eigen bewijs te leveren.


Ik mag thuiskomen wanneer ik wil. Moet ik daar nog een reden voor geven?

Discussieregel: Vertekenen van standpunt

Een standpunt van een ander verkeerd weergeven om het makkelijker aan te vallen.


Standpunt: de variëteit in visstand neemt af.


Och, die paar vissen meer of minder, niemand die het ziet (verkleining van standpunt).

Discussieregel: Bespelen van het publiek

Emoties van het publiek bespelen in plaats van rationele argumenten geven.


Hoe kunt u mij een onvoldoende geven? Ik heb zo hard voor de toets geleerd!

Jullie zijn allemaal slim genoeg om mijn standpunt te begrijpen.

A

Bespelen van publiek

B

Ontduiken van de bewijslast

C

Onjuist beroep op vergelijking

D

Onjuist beroep op autoriteit

Discussieregel: Cirkelredenering

Het argument herhaalt de conclusie zonder bewijs. Bijvoorbeeld: 'Het is waar omdat ik het zeg'.


Het is een saai boek, want ik vind er niets aan!

Jij mag helemaal niets vinden van het milieu, want jij leeft zelf helemaal niet groen.

A

Bespelen van het publiek

B

Vals dilemma

C

Cirkelredenering

D

Persoonlijke aanval

Voor de opdracht:

Opdracht 4 =


A: toegeving = hoe geeft hij ruimte voor een ander (zoiets als: "je hebt ergens een punt, maar....")


B: argument toegeving = welk argument heeft 'ie voor de toegeving?


Als je niet voor mij bent, ben je tegen mij.

A

Vals dilemma

B

Onjuist beroep op kenmerk

C

Onjuist beroep op voorbeeld

D

Onjuist beroep op autoriteit

Jij bent ook niet perfect, dus je hebt geen recht om te oordelen.

A

Onjuist beroep op autoriteit

B

Persoonlijke aanval

C

Vertekenen van een standpunt

D

Cirkelredenering

Ik hoef niet te gymmen. Ik ga namelijk al met de fiets naar school.

A

Onjuist beroep op vergelijking

B

Onjuist beroep op autoriteit

C

Ontduiken van de bewijslast

D

Vertekenen van standpunt