Het Verkoopgesprek
Het Verkoopgesprek
Deze les blijft dicht bij de horecapraktijk uit het materiaal: gastgericht verkopen, adviseren en een passend aanbod doen zonder opdringerig te zijn.
Lesdoel
Ik kan de stappen van een verkoop- of verhuurgesprek beschrijven en uitleggen hoe je vragen beantwoordt en alternatieven aanbiedt aan gasten.
Deze slide heeft geen instructies
Waar denk je aan bij een Verkoopgesprek
Schrijf 3 woorden op een blaadje
Vergelijk deze met die van je buurman/vrouw
voer het gesprek hierover met elkaar
Deze slide heeft geen instructies
Commercieel en gastgericht
Commercieel werken betekent:
verkopen op een gastvriendelijke manier
rekening houden met wensen van de gast
zorgen voor omzet, zonder opdringerig te zijn
advies geven waar de gast echt iets aan heeft
Een goed gesprek helpt dus zowel de gast als het bedrijf.
Leg uit dat commercieel handelen in de horeca niet alleen om meer verkopen gaat, maar om passend verkopen. Koppel dit aan tevreden gasten en herhaalbezoek.
Wat is een verkoopgesprek?
In de horeca ben je niet alleen iemand die bestellingen opneemt.
Je voert eerst een gesprek om te ontdekken:
Wat de gast wil
Wat bij de gast past
Welk aanbod passend is
Noem dat hetzelfde principe ook geldt voor verhuur: eerst wensen begrijpen, daarna pas een passend voorstel doen.
De 3 stappen van het gesprek
Een verkoop- of verhuurgesprek bestaat uit drie stappen:
Inzicht krijgen in de wensen van de gast
Een aanbod doen
De koop of boeking sluiten
Deze volgorde is belangrijk: eerst begrijpen, dan adviseren, dan afronden.
Maak duidelijk dat stap 2 en 3 minder goed werken als stap 1 zwak is uitgevoerd.
Jouw houding maakt verschil
Een gast neemt sneller iets van je aan als jij:
Vriendelijk en enthousiast bent
Oogcontact maakt
Zelfvertrouwen uitstraalt
Past bij de stijl van het bedrijf
Gebruik voorbeelden van non-verbaal gedrag: niet friemelen, niet wegkijken, rustig spreken. Koppel aan representatief zijn voor het bedrijf.
Voorwaarden voor goed adviseren
Om goed te verkopen of verhuren heb je nodig:
interesse in mensen
productkennis van gerechten, dranken of aanbod
commercieel inzicht
gedrag dat past bij de bedrijfsformule
Zonder kennis of aandacht voor de gast wordt advies minder geloofwaardig.
Benadruk dat productkennis ook inhoudt: samenstelling, bereidingswijze, combinaties en soms bereidingstijd kennen.
Wat komt als eerste in een verkoop- of verhuurgesprek?
Wensen ontdekken
Boeking sluiten
Bijverkoop doen
Aanbod geven
Toetst de vaste volgorde uit de eerste uitleg: eerst begrijpen, daarna adviseren, dan afronden.
Vul de juiste woorden in
Commercieel werken in de horeca betekent gastvriendelijk verkopen en rekening houden met de wensen van de gast. Een goed gesprek geeft advies waar de gast echt iets aan heeft. Daarvoor heb je ook productkennis nodig.
De kernwoorden komen letterlijk uit de eerste subtopic: commercieel én gastgericht werken.
AIDA: van aandacht naar actie
Veel verkoopgesprekken verlopen volgens de AIDA-formule:
Attention → aandacht trekken
Interest → belangstelling opwekken
Desire → kooplust aanwakkeren
Action → koop sluiten
AIDA laat zien hoe een gast stap voor stap tot een keuze komt.
Verbind AIDA aan de grotere context van verkopen: het helpt begrijpen hoe je van eerste aandacht naar een bestelling of boeking komt.
Attention en Interest
Eerst moet de gast jouw aanbod opmerken.
Daarna ontstaat belangstelling door bijvoorbeeld:
een aantrekkelijke presentatie
een duidelijke menukaart of website
sfeer en uitstraling
een korte, passende toelichting
Gebruik voorbeelden uit het materiaal: social media, gevel, menubord, uitstraling van het restaurant.
Desire en Action
Bij desire maak je het aanbod aantrekkelijk.
Bij action kiest de gast echt.
Voorbeelden:
een 4-gangenmenu in plaats van 3 gangen
een wijnarrangement bij het diner
een extra product bij koffie of dessert
Leg uit dat kooplust aanwakkeren niet hetzelfde is als pushen. Het gaat om aantrekkelijk en passend presenteren.
Waarvoor staat de A in AIDA?
Action
Aanbod
Attention
Analyse
Controleert of studenten AIDA niet verwarren met Nederlandse termen uit het gesprek.
Welke AIDA-stap vind jij het duidelijkst?
Attention
Interest
Desire
Action
Deze slide heeft geen instructies
Vul de juiste woorden in
Volgens de AIDA-formule trek je eerst de aandacht van de gast. Daarna wek je belangstelling op. Vervolgens maak je het aanbod aantrekkelijk bij desire en laat je de gast echt kiezen bij action.
De Nederlandse betekenis en de Engelse AIDA-termen worden hier aan elkaar gekoppeld.
Stap 1: wensen van de gast
De eerste stap is begrijpen wat de gast zoekt.
Dat doe je door:
Vragen te stellen (open vragen stellen)
Goed te luisteren
De gast te observeren
Informatie te analyseren
een conclusie te trekken
Benadruk dat deze stap de basis is voor een passend aanbod. Zonder dit ga je al snel te algemeen of verkeerd adviseren.
Welke vraag is een open vraag?
Komt u morgen?
Wilt u friet of rijst?
Waar houdt u van?
Is het voor twee?
De foute opties zijn gesloten of alternatieve vragen. Zo check je of studenten het verschil echt zien.
Vul de juiste woorden in
Bij stap 1 stel je vragen, luister je goed en observeer je de gast. Daarna analyseer je de informatie en trek je een conclusie.
Checkt de logische volgorde binnen stap 1: informatie ophalen en pas daarna concluderen.
Welke signalen van een gast helpen bij passend advies?
Bespreek dat goede antwoorden ingaan op: signalen zien, niet gokken, prijsgevoeligheid herkennen, tempo van de gast inschatten en advies daarop aanpassen.
Stap 2: een passend aanbod doen
Als je weet wat de gast wil, doe je een aanbod dat daarbij aansluit.
Een passend aanbod:
sluit aan op wensen en situatie
is duidelijk en kort uitgelegd
geeft de gast het gevoel zelf te kiezen
Gebruik eventueel een parallel naar verhuur: ook daar bied je iets aan op basis van behoeften, budget en voorkeuren.
Advies geven zonder te pushen
Goed advies klinkt uitnodigend.
Beter:
Mag ik u een suggestie doen?
Als u van kip houdt, kan ik dit aanraden.
Minder goed:
U moet dit proberen
Benadruk het verschil tussen adviseren en opdringen. De gast moet regie houden over de keuze.
Alternatieven aanbieden
Een alternatief is handig als:
een gast twijfelt
een product niet passend is
er meerdere goede opties zijn
Voorbeeld:
Ik kan u de caesar salad aanbevelen, maar we hebben ook kipfilet met cashewnoten en rijst.
Leg uit dat alternatieven rust geven: de gast merkt dat je meedenkt in plaats van alleen één product wilt verkopen.
Vragen van gasten beantwoorden
Bij vragen van gasten is het belangrijk dat je:
correct antwoord geeft
kort en duidelijk blijft
laat merken dat je verstand van zaken hebt
eerlijk bent over mogelijkheden
Productkennis maakt je advies overtuigend.
Noem voorbeelden van relevante kennis: ingrediënten, bereidingswijze, combinaties, bereidingstijd.
Passend aanbod per type gast
Niet iedere gast wil hetzelfde.
Denk aan verschil tussen:
een zakengast
een gezin met jonge kinderen
een vaste gast
een nieuwe gast
Een goed aanbod past bij de persoon tegenover je.
Laat zien dat doelgroepkennis een onderdeel is van commercieel inzicht.
Welke zin klinkt het minst opdringerig?
U moet dit nemen.
Dit is gewoon de beste.
Mag ik u iets aanraden?
U kiest beter dit.
Toetst het verschil tussen adviseren en pushen.
Vul de juiste woorden in
Een passend aanbod sluit aan op de wensen van de gast. Als een gast twijfelt, kun je een alternatief aanbieden. Bij vragen geef je een correct antwoord en blijf je kort en duidelijk.
Sluit aan bij de kern van stap 2: passend aanbod, alternatief bieden en vragen goed beantwoorden.
Bij welke gast let je extra op een passend aanbod?
Zakengast
Gezin
Vaste gast
Nieuwe gast
Deze slide heeft geen instructies
Stap 3: de koop sluiten
In deze stap rond je de keuze netjes af.
Je vraagt nog naar details, zoals:
bereiding
bijgerechten
saus of andere opties
Daarna bevestig je de bestelling of boeking.
Verwijs naar voorbeelden uit het materiaal: biefstuk medium of well done, keuze uit friet of aardappeltjes, sauskeuze.
Keuzes concreet maken
Bij het afsluiten help je de gast met duidelijke keuzes.
Bijvoorbeeld:
Wilt u frietjes of gebakken aardappeltjes?
Welke saus wilt u erbij?
Hoe wilt u het gerecht bereid hebben?
Zo wordt de bestelling compleet.
Benadruk dat dit soort alternatieve vragen vooral nuttig zijn in de afrondende fase, niet als eerste verkenning van wensen.
Bevestigen en afronden
Een nette afronding bestaat uit:
de bestelling herhalen
controleren of alles klopt
de gast bedanken
Zo voorkom je misverstanden en voelt de gast zich serieus genomen.
Koppel dit aan terugkaatsende vragen: samenvatten en bevestigen horen ook bij professioneel afsluiten.
Bijverkoop: extra verkopen
Na de keuze kun je soms nog bijverkoop doen.
Dat betekent:
een extra product voorstellen
iets meer verkopen
een duurdere optie aanbieden
Alleen als het past bij de gast en de situatie.
Maak duidelijk dat bijverkoop pas kansrijk is als de basisbestelling goed is verlopen.
Drie vormen van bijverkoop
Duurdere keuze
Van niets naar iets
Bijvoorbeeld een glas wijn bij een gerecht.
Van iets naar iets meer
Bijvoorbeeld nog iets te drinken of bijschenken.
Van iets naar iets duurders
Bijvoorbeeld een luxere drank of uitgebreidere optie.
Bijverkoop werkt alleen goed als het voorstel logisch en passend is.
Vormen
In het bronmateriaal worden twee vormen als upselling genoemd; op de slide houden we de driedeling functioneel en eenvoudig voor studenten.
Bijverkoop zonder irritatie
Goede bijverkoop vraagt om tact.
geef een nette suggestie
toon betrokkenheid
wees niet opdringerig
accepteer een nee
Een gast waardeert meedenken, maar niet aandringen.
Gebruik de voorbeeldzin uit het materiaal: liever 'Mag ik u een suggestie doen?' dan een sturende formulering.
Wat doe je direct na de keuze van de gast?
Nieuwe wensen vragen
Bestelling bevestigen
AIDA uitleggen
Open vraag stellen
Na de keuze volgen details en bevestiging. De andere opties horen eerder in het gesprek.
Vul de juiste woorden in
In stap 3 rond je de keuze af. Je vraagt naar details zoals saus of bereiding. Daarna bevestig je de bestelling. Soms doe je nog bijverkoop, maar alleen als het past bij de gast.
Verbindt afronden en bijverkoop in de juiste volgorde.
Hoe doe je bijverkoop zonder irritatie?
Bespreek dat goede antwoorden noemen: netjes voorstellen, logisch laten aansluiten op de bestelling, niet aandringen en een nee accepteren.
Aan de slag!
Ga aan de slag met de opdrachten uit gastvrij serveren:
4.9 commercieel inzicht:
· 4.19-4.20-4.21
· 4.22-4.23-4.24-4.25
· 4.26-4.27-4.28
· 4.29
Deze slide heeft geen instructies
Wat uit deze les ga jij meteen gebruiken?
Reflectievraag zonder fout antwoord. Laat studenten één concreet inzicht noemen, bijvoorbeeld volgorde van stappen, open vragen stellen of alternatieven aanbieden.
Welk onderdeel van het gesprek vind jij nog lastig?
Reflectievraag zonder fout antwoord. Gebruik de reacties om te zien welke onderdelen extra oefening nodig hebben.
Lesdoel
Ik kan de stappen van een verkoop- of verhuurgesprek beschrijven en uitleggen hoe je vragen beantwoordt en alternatieven aanbiedt aan gasten.
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
commercieel inzicht - gastgericht verkopen met aandacht voor omzet, kosten en kansen
verkoopgesprek - gesprek waarin je wensen ontdekt, aanbod doet en afrondt
AIDA-formule - model met de fasen attention, interest, desire en action
attention - aandacht van de gast trekken
interest - belangstelling van de gast opwekken
desire - kooplust of verlangen naar het aanbod
action - het moment waarop de gast echt kiest of koopt
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
open vraag - vraag waarop de gast vrij en uitgebreid kan antwoorden
gerichte vraag - vraag waarmee je precieze informatie krijgt
terugkaatsende vraag - vraag waarmee je controleert of je de gast goed begrepen hebt
SOS-formule - manier van luisteren: sprekersgericht, ontdekkend, standpunt pas later
passend aanbod - voorstel dat aansluit bij de wensen van de gast
alternatief - andere mogelijkheid die ook goed bij de gast past
bijverkoop - een extra of uitgebreidere verkoop naast de eerste keuze
Deze slide heeft geen instructies