M2 havo 4 herhaling en oefenvragen TW3 2025-2026

Vraag & aanbod

Herhaling & oefenvragen module 2

4 havo ECO

1 / 65
volgende
Slide 1: Slide
newEditorEconomieMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 4

In deze les zitten 65 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 150 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Vraag & aanbod

Herhaling & oefenvragen module 2

4 havo ECO

Formules

Totale omzet of opbrengst => TO=pxq


Om de totale winst (TW) te berekenen doe je het volgende:

A

TO - TK

B

TK - TO

C

TO = TK

D

TO / TK

Break even afzet

De afzet waarbij je quitte speelt

De opbrengsten zijn gelijk aan de kosten

De winst is € 0

Break even afzet en omzet

Verkoopprijs = €250

Variabele kosten p.p = €50

Constante kosten € 7000


Bereken de break-even afzet 

en break even omzet


Break even afzet 

Verkoopprijs = €250

Variabele kosten p.p = €50

Constante kosten € 7000

Bereken de break-even afzet:

Constante kosten

(prijs - variabele kosten per stuk)

€ 7.000

                (250 - 50) =  35 stuks

Break even omzet


Bereken de break-even afzet:

 35 stuks X € 250 = € 8.750

TK = qˆ2 + 500. De gemiddelde totale kosten bij 10 stuks zijn:

A

€10

B

€50

C

€60

D

€600

TK = 5qˆ2+500. De gemiddelde variabele kosten bij 20 stuks zijn:

A

€25

B

€100

C

€125

D

€400

TK = 0.5qˆ2+500. Bij 50 stuks zijn de vaste kosten per product.

A

€10

B

€25

C

€500

D

€1.250

Maximale winst wordt behaald bij:

A

50 stuks

B

100 stuks

C

200 stuks

D

150 stuks

Welk oppervlak geeft maximale winst weer?

A

A + B

B

A + B + C

C

B + C

D

C

Een ondernemer heeft te maken met een gegeven prijs. Als MO>MK zal bij uitbreiding van de productie met een eenheid

A

De winst dalen.

B

De omzet stijgen en de winst dalen.

C

De omzet stijgen en de winst stijgen

D

De omzet stijgen en de prijs stijgen

Voor een ondernemer geldt het volgende : p=110 TVK=10q TCK=1.000 De productiecapaciteit bedraagt 100 stuks. Als deze ondernemer streeft naar maximale winst, dan geldt

A

GTK= 10 omzet= €11.000 winst= €10.000

B

GTK =20 omzet = €11.000 winst = €9.000

C

GTK = 20 omzet=€10.000 winst=€10.000

D

GTK=20 omzet=€11.000 winst=€10.000

maximale omzet als:

A

MO=0

B

MO=MK

C

GO=GTK

D

MK=GTK

De prijselasticiteit van het aanbod (Ea)

  • Wat gebeurt er met het aanbod als de prijs van het product verandert?

  • Formule: gevolg gedeeld door oorzaak. Dus:  Ea= de procentuele verandering van het aanbod gedeeld door de procentuele verandering van de prijs

  • Het verband tussen de prijs van een product en de aangeboden  hoeveelheid is positief.  Immers: als de prijs stijgt wil het bedrijf meer aanbieden


Ea kan elastisch (Ea > 1) of inelastisch (Ea < 1) zijn.


Behalve de prijs zijn ook andere factoren van invloed op het aanbod. Bijvoorbeeld:

  • hogere of lagere loonkosten

  • hogere of lagere inkoopkosten

Als de prijs verandert verschuift de aanbodlijn niet. Als een andere factor verandert verschuift de aanbodlijn wel.

Verschuiving aanbodlijn

Bij elke prijs is er hier meer aanbod. Dat kan komen doordat er meer aanbieders zijn gekomen of doordat de bestaande aanbieders bij elke prijs meer zijn gaan aanbieden (doordat de kostpijs is gedaald)

De aanbodlijn was niet verschoven als de prijs van het product gestegen of gedaald was!

samengevat 1 van 3

  • Als de prijs verandert, en verder blijft alles hetzelfde, dan verschuif je langs de vraaglijn. 

  • Bij een verschuiving van de vraaglijn, verandert de vraag bij dezelfde prijs. 

  • Prijselasticiteit zegt iets over de mate waarin de vraag verandert bij een verandering van de prijs. (ceteris-paribusvoorwaarde!)

Hoe sterk reageert de vraag

elastische vraag

Ev groter dan 1 of kleiner dan -1. %ΔQv>%ΔP

inelastische vraag

De Ev ligt tussen de -1 of de 1. 

%ΔQv<%ΔP

volkomen inelastische vraag

De Ev = 0. De vraag verandert niet bij een prijswijziging. 

inelastische vraag en omzet

Ev = -0,5=> inelastisch.

De vraag zal relatief minder hard stijgen dan de prijs daalt.  Totale omzet zal dalen. 

Voorbeeld: P=10 => P=9. Prijs daalt met 10%

Qv=10 => Qv=10,5.  Qv stijgt met 5%. 

Ev = 5/-10 = -0,5,  inelastisch. 

Omzet oud: €10 * 10 = €100 Omzet nieuw: €9 * 10,5 = €94,5


Samengevat (2 van 3)

  • Ev > 1, elastische vraag, omzet stijgt bij prijsdaling

  • Ev = 0, volkomen inelastisch, omzet blijft gelijk bij prijsdaling

  • 0 > Ev >1, inelastische vraag, omzet daalt bij prijsdaling

  • en omgekeerd bij prijsstijging


  • Primaire goederen: inelastische vraag

  • Luxe goederen: elastische vraag

Complementair en substitutie 

De kruiselingse prijselasticiteit van complementaire goederen is negatief. Als de prijs van koffie duurder wordt, zal de vraag naar suiker en melk dalen. 


De kruiselingse prijselasticiteit van substitutiegoederen is positief. Als de prijs van koffie duurder wordt, zal de vraag naar thee stijgen. 

Wat is Ev als P wijzigt van 2 euro naar 1,80 euro. Qv = -1,5P + 15

A

-0,30

B

-0,25

C

-0,20

D

-0,15

uitwerking

Bij P = 2 geldt dat Qv = 12 (zie vorige vraag). 

Als P wordt verlaagd naar 1,80 geldt: -1,5 x 1,80 + 15 = 12,3

Prijsdaling: (1,80 - 2)/2 * 100% = -10%

Afzetstijging: (12,3 - 12)/12 * 100% = +2,5%

Ev = 2,5/-10 =-0,25

Is de vraag elastisch of inelastisch? Komt dit doordat suiker een primair of een luxe goed is?

A

inelastisch, primair

B

elastisch, primair

C

inelastisch, luxe

D

elastisch, luxe

Bij P = 5 wordt er 600 kilo aardbeien verkocht. P stijgt naar 5,5. Ev = -3. Hoeveel kilo aardbeien worden er verkocht?

A

520 kilo

B

430 kilo

C

420 kilo

D

410 kilo

uitwerking

P stijgt van 5 naar 5,5 euro. 

Wijziging P = (5,5 - 5)/5 * 100% = +10%

Ev = -3

Dus

-3 = X/10% dus X = -3 x 10% = -30%

Dus er gaat 30% van de 600 kilo aardbeien af. Dus 0,7 * 600

oftewel Q = 420 kilo. 

Inkomenselasticiteit

De inkomenselasticiteit wordt weer op dezelfde manier berekend:


Ey = verandering hoeveelheid/verandering inkomen


De verandering inkomen is hier de oorzaak (onder de streep), de verandering hoeveelheid is hier het gevolg (boven de streep). 

Primair en luxe goederen

primair goed

Noodzakelijk voor je levensonderhoud, lage inkomenselasticiteit. 

Inkomensinelastisch, ook bij een inkomensdaling blijf je het kopen. Voorbeeld: brood. 


luxe goed

nice to have, hoge inkomenselasticiteit. Inkomenselastisch, bij een inkomensdaling zul je snel minder kopen. Voorbeeld: luxe auto. 

Inferieure goederen

inferieur goed

Goederen met een negatieve inkomenselasticiteit: als je meer gaat verdienen, koop je minder. Voorbeeld: merkloze spijkerbroeken, (schuur)toiletpapier



drempel en verzadigingsinkomen

drempel inkomen

Luxe goederen hebben een drempelinkomen: je koopt het goed pas als je een bepaald inkomen hebt bereikt. 


verzadigingsinkomen

Primaire goederen hebben een verzadigingsinkomen. Vanaf dat inkomen geef je niet meer uit aan primaire goederen. 

samenvatting 

  • Ey van primaire goederen is inelastisch

  • Ey van luxe goederen is elastisch

  • Ey van inferieure goederen is negatief 


A

A = primaire, B = inferieur, C = luxe

B

A = inferieur, B = luxe, C = primair

C

A = luxe, B = luxe, C= inferieur

D


Inkomen stijgt met 5%, de vraag stijgt met 7%. Hoeveel is de inkomenselasticiteit?

A

0,71

B

0,98

C

1,02

D

1,4

uitwerking

Ey = 7%/5% = 1,4

Qv = -50P + 0,02Y + 80 P = 8, Y = 25.000. Wat is de inkomenselasticiteit als Y wijzigt naar 24.000?

A

2,75

B

3,12

C

2,6

D

4,8

Uitwerking

Qv = -50P + 0,02Y + 80, P = 8, Y = 25.000

Qv = (-50 x 8) + (0,02 x 25.000) + 80 = -400 + 500 + 80 = 180

Y daalt van 25.000 naar 24.000. De nieuwe Qv wordt dan: 

(-50 x 8) + (0,02 x 24.000) + 80 = -400 + 480 + 80 = 160

Wijziging Y = (24000 - 25000)/25000 * 100% = -4%

Wijziging Q = (160-180)/180 * 100% = -11%

Ey = -11/-4 = 2,75

Statusgoederen zijn goederen waarvan de vraag stijgt als de prijs stijgt. Bijvoorbeeld kunst.

A

Ev van statusgoederen is negatief.

B

Ey van statusgoederen is negatief.

C

Ey van status goederen is positief.

D

Ev van statusgoederen is positief.

Markt in evenwicht

  • Consumentensurplus

  • Producentensurplus



Welke kleur heeft consumenten surplus?

A

Groen

B

Blauw

C

Rood

D

Geel

Hoe groot is het producenten surplus?

A

64

B

14

C

16

D

112

Wat bepaalt de evenwichtsprijs?

A

Dit is afhankelijk van de inflatie

B

Dit wordt door de overheid bepaald

C

Vraag en Aanbod

D


Qa = 1,5P – 7 Qv = -P + 18 Bereken de evenwichtsprijs en -hoeveelheid

A

P = 10 q = 18

B

P = 10 q = 8

C

P = 12,50 q = 11,75

D


qa = 4P - 120 qv = -2P +240 Bereken de evenwichtshoeveelheid

A

q = 120

B

q = 120 stuks

C

q = 240 stuks

D

q = # 12

Bereken bij p =2 Qv en Qa

A

Qv > Qa dus een vraagoverschot

B

Qv>Qa dus een aanbodoverschot

C

Qv < Qa dus een vraagoverschot

D

Qv < Qa dus een aanbodoverschot

De prijs van een product is € 2,-. De evenwichtsprijs is € 2,20.

A

Er is sprake van een aanbodoverschot

B

Er is geen sprake van een overschot

C

Er is geen sprake van een tekort

D

Er is sprake van een vraagoverschot

Wanneer is er sprake van een verschuiving OP de vraaglijn?

A

Als de behoeften van de consument verandert

B

Als de prijs van het product verandert

C

Als de prijs van andere producten verandert

D


Wat is het gevolg voor de evenwichtsprijs wanneer de aanbodlijn naar rechts verschuift.

A

de evenwichtsprijs daalt.

B

de evenwichtsprijs stijgt.

C


D


Door het coronavirus daalt het inkomen van veel mensen. Ze hebben niet veel geld meer over voor een nieuwe auto. Hierdoor:

A

Vindt er een verschuiving plaats naar rechts op de vraaglijn

B

Vindt er een verschuiving plaats naar links op de vraaglijn

C

Vindt er een verschuiving plaats naar rechts van de hele vraaglijn

D

Vindt er een verschuiving plaats naar links van de hele vraaglijn

Wat kan een reden zijn voor deze verschuiving van de vraaglijn?

A

Afname van het aantal consumenten

B

Verslechtering kwaliteit concurrerende producten

C

Toename besteedbaar inkomen

D

Toename productiviteit

Gegeven is dat bedrijf Pelz een product 'Pelz' maakt en dit verkoopt voor € 150. De totale constante kosten bedragen € 40.000 per maand en de variabele kosten zijn € 25 per stuk. Bereken de break-evenafzet

A

150

B

320

C

220

D

230