Les 1 Eerst begrijpen


LESSONUP-SERIE • LES 1

Plattegrond h4d


1 / 35
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

In deze les zitten 35 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 40 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les


LESSONUP-SERIE • LES 1

Plattegrond h4d



LESSONUP-SERIE • LES 1

Plattegrond h4e



LESSONUP-SERIE • LES 1

Programma

  • Afmaken oefentoets spelling/ nakijken

  • dictee

  • Uitdelen syllabus gedichten analyse (TW1, 20x)

  • Les 1: Van eerste indruk naar parafrase

Havo 4 • Gedichten analyseren



LESSONUP-SERIE • LES 1

Gedicht

Havo 4 • Gedichten analyseren



LESSONUP-SERIE • LES 1

Eerst begrijpen

Van eerste indruk naar parafrase

Havo 4 • Gedichten analyseren



LEERDOEL

Dit kun je aan het einde


02

Ik kan…

1

1

de spreker, situatie en sfeer onderzoeken

2

2

een parafrase schrijven zonder al te interpreteren

3

3

een eerste indruk met tekstwoorden onderbouwen


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer vind jij een tekst een gedicht?

Noem één kenmerk en één voorbeeld.

Rijm, Korte regels, Zinnen onder elkaar, Liefde en verdriet, Gevoelens,

Moeilijke woorden, Boodschap, Mooi klinken, Nadenken, Onduidelijk, Saai,

Niet te begrijpen, Betekenissen verzinnen, Geen interesse


OPEN VRAAG

Gedicht analyse


03


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Rijm

Woorden die hetzelfde klinken aan het einde. Bijvoorbeeld, "maan" en "staan" rijmen.

Één kenmerk en één voorbeeld.



OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Beeldspraak:

Een manier van schrijven waarbij je een beeld gebruikt om iets duidelijk te maken. Bijvoorbeeld: "De wereld is een toneel".

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Betekenis

Wat een woord of zin wil zeggen. Bijvoorbeeld, "liefde" betekent een sterk gevoel van genegenheid.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Gevoel

Emoties die een gedicht oproept. Bijvoorbeeld, een gedicht kan je blij of verdrietig maken.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Herhaling

Het steeds opnieuw gebruiken van woorden of zinnen in een gedicht om iets te benadrukken.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Interpretatie

Hoe je een gedicht begrijpt of uitlegt. Iedereen kan een andere betekenis zien in hetzelfde gedicht.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Klank

Hoe de woorden in een gedicht klinken. Dit kan bijdragen aan de sfeer van het gedicht.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Ritme

Het patroon van geluid in een gedicht, zoals de afwisseling van beklemtoonde en onbeklemtoonde lettergrepen.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Sfeer

De algemene stemming of het gevoel dat een gedicht oproept. Bijvoorbeeld, een gedicht kan een vrolijke of sombere sfeer hebben.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Strofen

Groepen van regels in een gedicht, vergelijkbaar met alinea's in een tekst.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Taalgebruik

De manier waarop taal wordt gebruikt in een gedicht, zoals de stijl en keuze van woorden.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Vorm

De structuur van een gedicht, bijvoorbeeld het aantal regels en strofen.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Witregels

Lege regels in een gedicht die worden gebruikt om strofen te scheiden of om nadruk te leggen.

Één kenmerk en één voorbeeld.


OPEN VRAAG

Gedicht


03

Wanneer is een tekst een gedicht?

Woordkeuze

De specifieke woorden die een dichter kiest om een gevoel of idee uit te drukken.

Één kenmerk en één voorbeeld.


LEESTEKST

Na de bel


04

De gang slikt onze stemmen in.

Een stoel blijft scheef naar buiten kijken.

Op het bord wacht nog één woord.

Niemand durft het uit te vegen.

Oefentekst


OPEN VRAAG

Eerste indruk


05

Welk gevoel roept het gedicht op?

  1. Stil

  2. Spannend

  3. Raar

  4. Een beetje eng

  5. Ongemakkelijk

  6. Verdrietig

  7. Verlaten

  8. Geheimzinnig

  9. Alsof er iets is gebeurd

  10. Nieuwsgierig naar het woord

  11. Waarom veegt niemand het weg?

  12. Ik snap niet helemaal wat er aan de hand is

Kies één sfeerwoord en citeer twee woorden die daarbij passen.


UITLEG

De spreker is niet automatisch de dichter


06

Wat weet je zeker?

“Ik wacht bij het raam.”

Er is een ik-figuur die wacht.

Wat vul je niet zomaar in?

Wie die persoon is, hoe oud die is en waarom die wacht.


Schrijf daarom: de spreker of de ik-figuur.


UITLEG

De situatie in vier vragen


07


  1. WAAR speelt het?

  2. WANNEER speelt het?

  3. WAT gebeurt er?

  4. WAT VERANDERT tussen begin en einde?


MEERKEUZE

Wat is een sterke sfeerbeschrijving?


08

Welke formulering is het sterkst?

Het gedicht is verdrietig

A

Ik voel iets raars.

B

De woorden 'leeg', 'stil' en 'niemand' zorgen voor een eenzame sfeer

C

De dichter is verdrietig.

D


ANTWOORD

Waarom antwoord C?


09


Een sfeerwoord alleen is te vaag. Antwoord C noemt de sfeer én bewijst die met woorden uit de tekst. We weten bovendien niet automatisch wat de dichter zelf voelde.


UITLEG

Parafrase en interpretatie zijn niet hetzelfde


10

Parafrase

Wat gebeurt er concreet?


Na de les blijft een woord op het bord staan. Niemand wist het uit.

Interpretatie

Wat zou dat kunnen betekenen?


De groep voelt mogelijk schuld of angst na een conflict.


OPEN VRAAG

Samen parafraseren


11

Schrijf een parafrase van “Na de bel” in maximaal 35 woorden.

Blijf bij wat er concreet in de tekst staat.


ANTWOORD

Mogelijke parafrase


12

Na een les of gebeurtenis is de gang leeg en stil. Een stoel staat scheef en op het bord staat nog een woord. De aanwezigen willen of durven dat woord niet uit te wissen.


OPEN VRAAG

Twee interpretaties


13

Bedenk twee mogelijke betekenissen van 'één woord'

(Op het bord wacht nog één woord.).

Leg bij iedere mogelijkheid uit welk woord uit het gedicht jouw idee ondersteunt.

EXIT-TICKET

Wat is het verschil tussen een parafrase en een interpretatie?

Schrijf op in je schrift.


OPEN VRAAG

Wat heb ik deze les geleerd?


13

Na deze les kan ik:


  • uitleggen wat het verschil is tussen de dichter en de spreker;

  • de situatie in een gedicht beschrijven: waar, wanneer en wat er gebeurt;

  • de sfeer van een gedicht benoemen en onderbouwen met woorden uit de tekst;

  • een eerste indruk geven zonder zomaar dingen in te vullen;

  • een gedicht in eigen woorden navertellen;

  • het verschil uitleggen tussen een parafrase en een interpretatie.