Welkom en ga rustig zitten
Pak je schrift/pen of
je Chromebook
Schrijf op wat je nog weet van het boek: Het morcelli principe
Welkom en ga rustig zitten
Pak je schrift/pen of
je Chromebook
Schrijf op wat je nog weet van het boek: Het morcelli principe
Waar ging het boek over?
Ik kies met het rad iemand om te vertellen.
Luister netjes naar je klasgenoot.
Aan het eind van de les kun je:
het werkwoordelijk gezegde (wg),
het onderwerp (o) en
het lijdend voorwerp (lv)
in een zin vinden.
En hebben we een stuk gelezen in het leesboek
Belangrijkste rollen
Wie of wat voert de actie uit?
Hoofdrol: persoonsvorm
Het werkwoord dat aangeeft wat er gebeurt. Kenmerk: zijn of doen?
Hoofdrol: onderwerp
Bijrol: lijdend voorwerp
Bijrol: meewerkend voorwerp
Wie/ wat overkomt het?
Vraag: wie/wat + wg + o?
Wie werkt er mee aan de actie?
Vraag: Aan/voor wie + wg + o + lv
Wat is het werkwoordelijk gezegde?
Alle werkwoorden samen in een zin vormen het werkwoordelijk gezegde (wg) en het gaat om het volledige werkwoord. Daarom leren we ook wat splitsbare werkwoorden zijn.
Een voorbeeld: Julia eet
Julia | eet | een broodje. Wg: eet
Timo | maakt | zijn huiswerk | af. Wg: maakt af
Splitsbare werkwoorden
Sommige werkwoorden horen uit elkaar, maar vormen samen het werkwoordelijk gezegde. Bijvoorbeelden:
Ik neem deel aan de wedstrijd. → deelnemen
Zij maakt schoon in de keuken. → schoonmaken
Hij belt op na het eten. → opbellen
Wij staan om zeven uur op. → opstaan
De docent legt de leerstof uit. → uitleggen
Jij schrijft op wat belangrijk is. → opschrijven
Doen jullie mee aan het spel? → meedoen
De bus komt aan om tien uur. → aankomen
Ik haal mijn vriend op van school. → ophalen
Zij ziet haar fout in. → inzien
Hoe vind je het onderwerp?
Stel de vraag: wie/wat + wg?
Of doe de onderwerpproef:
Verander het onderwerp van enkelvoud
naar meervoud of andersom
VB: De leerlingen vertelden het grapje.
Wie vertelden? De leerlingen!
Let op de gebiedende wijs!
Soms is er geen onderwerp in een zin met een bevel.
Voorbeeld: Kom mee!
Het lijdend voorwerp
Vraag: wie/wat + wg + o? Bijvoorbeeld: Thomas heeft zijn huiswerk gemaakt (lv = zijn huiswerk).
Wat is het? Welke rol?
Het lijdend voorwerp is degene of datgene waar iets mee gebeurt door het onderwerp.
Zo vind je het:
Extra tip: een lijdend voorwerp begint nooit met een voorzetsel.
Alles op een rijtje
Werkwoordelijk gezegde:
alle complete werkwoorden in de zin
Onderwerp:
wie/wat + wg?
Lijdend voorwerp:
wie/wat + wg + o?
Oefening: werkblad maken
Maak het werkblad
Klaar, steek je vinger op. Ik kom langs met de kleurplaten, als je er eentje wilt.
Het morcelli principe
Wie was Wicky?
Wie is Adam?
Waarom was hij bij de gevangenis?
Wie is ...
Wat denk je dat er gaat gebeuren?
Wat zit er in de sporttas van de buurman van Adam's opa?
Zelfstandige werkgroep
Wie lijkt dat leuk?
Je moet het verdienen om daarin te mogen.
Wat zijn de vereisten?
Huiswerk altijd op tijd af
Spullen elke les voor elkaar
Goede cijfers
Wie bepaalt het? De docent
- Test volgende week dinsdag -
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.