6 Vwo Economie par. 16.2b

• Economie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 6

16.5a
Actieven 2025?

1. 10.727 - 270
2. 7.187 - 270

16.5, cijfers 2016

Beroepsbevolking 0,63 x 10.470.000 = 6.596.000

Actieven, werkenden die premies betalen

6.596.000 - 533.000 = 6.063.000

Inactieven, recht op uitkering

WW uitkering 533.000

Arbeidsongeschiktheidsuitkering 0,114 x 6.596.000 = 752.000

Totaal 1.285.000

 

16.5b

1. kleiner, er zijn meer mensen nodig voor dezelfde hoeveelheid werk
2. kleiner, er zijn minder mensen nodig voor dezelfde hoeveelheid werk
3. groter, er zijn meer mensen nodig voor dezelfde hoeveelheid werk
4. groter, er zijn minder mensen nodig voor dezelfde hoeveelheid werk

16.5d
De stijging van de participatiegraad zorgt voor ...(1) inkomsten voor de collectieve sector en de daling van de werkloosheid zorgt voor ...(2) uitgaven

1. 1 minder 2 minder
2. 1 minder 2 meer
3. 1 meer 2 minder
4. 1 meer 2 meer

Nadelen werkloosheid

Persoonlijk; geen / lager inkomen, nutteloos gevoel

Sociaal: onrust

Economisch:

- vicieuze cirkel werkloosheid

- begrotingstekort collectieve sector

- lagere lonen

Par. 16.2

Leerdoelen:

- Het kennen van de verschillende oorzaken van werkloosheid

- Het kunnen analyseren van mogelijke bestrijding van deze werkloosheid

Oorzaken werkloosheid

Conjuncturele Werkloosheid <---------> Structurele Werkloosheid

Vraagzijde                                                                Aanbodzijde

     Bestedingen                                                         Productiestructuur

Oorzaken werkloosheid

1> Conjuncturele werkloosheid

2> Structurele werkloosheid

- kwantitatief structureel

- kwalitatief structureel

- seizoens

- frictie

Conjunctuur:

Bestedingen

Vraag naar producten

en als gevolg daarvan vraag naar werknemers

Wat is er tijdens een laagconjunctuur niet laag

1. consumentenvertrouwen
2. werkloosheid
3. bestedingen
4. vraag op de arbeidsmarkt

Bestrijding Conjuncturele werkloosheid

Overheidsbeleid ten tijde van conjuncturele werkloosheid door lage bestedingen:

Bestedingen omhoog krijgen

Anticyclisch begrotingsbeleid

Belastingen verlagen

Overheidsbestedingen verhogen

Tijdens laagconjunctuur belastingen verlagen en overheidsbestedingen verhogen levert een financieringstekort op voor de overheid

Ten tijde van hoogconjunctuur in theorie ook anticyclisch begrotingsbeleid: 

belastingen verhogen en overheidsbestedingen verlagen

Bestrijding Structurele werkloosheid

Kwantitatief:

Beheersing arbeidskosten ( per product )

- beperkte loonstijgingen ( premiestijgingen )

- subsidies op technologische innovaties ( hogere arbeidsproductiviteit )

Lagere loonkosten per product

Hogere loonkosten per product

Lonen stijgen met 3%

Arbeidsproductiviteit stijgt met 4%

Lonen dalen met 5%

Arbeidsproductiviteit daalt met 10%

Lonen stijgen met 3%

Arbeidsproductiviteit daalt met 4%

Lonen dalen met 3%

Arbeidsproductiviteit stijgt met 4%

Bestrijding Structurele werkloosheid

Kwalitatief:

- Scholing ( juiste studiekeuze, omscholing )

- Mobiliteit verhogen

Bestrijding Structurele werkloosheid

Seizoens:

- vakantiespreiding

Frictie:

- Efficiente arbeidsbemiddeling

Als de rente stijgt gaan mensen besluiten om ...(1) te sparen en om ...(2) te lenen

1. 1 minder 2 minder
2. 1 minder 2 meer
3. 1 meer 2 minder
4. 1 meer 2 meer

Centrale Bank

Ook de ECB / DNB heeft via de rente invloed op de bestedingen:

Lage rente --->

Minder sparen / Meer lenen --->

Hogere bestedingen --->

Hogere productie --->

Meer vraag naar arbeid

Door frictiewerkloosheid en continue veranderingen in de productiestructuur zal er altijd enige werkloosheid zijn:

Natuurlijke werkloosheid

Opdracht 

Opdracht 

1> 8.000.000 x 40.000 = 320 miljard

1.200 miljard x 0,25 = 300 miljard

Dus W* = 300 miljard

2> Overbesteding, 340 > 300

3> Nee, bestedingen zijn hoog genoeg voor de productiecapaciteit

4> Ja, W* is kleiner dan wat arbeiders maximaal kunnen produceren

5> 320 - 300 = 20 miljard

20 miljard / 40.000 = 500.000 arbeidsjaren

Groepsopdracht examenopgave:

6 groepen van 3

Deze periode 1 groep op 1 oktober

Hw.

Opgaven 16.8 en 16.12