Nieuwe Thema 5: Werken in Nederland

Nieuwe Thema 5:
Werken in Nederland

1 / 107
volgende
Slide 1: Slide
newEditorKNMISK

In deze les zitten 107 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 90 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Nieuwe Thema 5:
Werken in Nederland

Taak 1: Werk vinden

de vacature

solliciteren

de arbeidsmarkt

de eis

verantwoordelijk

de maatschappij

tijdelijk

de kennis

het netwerk




Woorden

niet voor altijd

iemand die je kent

iets dat je moet (hebben)

een open plaats voor een baan

alle mensen van een land samen

alle mensen die je kent

een baan proberen te krijgen

alle banen in Nederland

het is jouw taak/werk

de vacature

solliciteren

de arbeidsmarkt

de eis

verantwoordelijk

de maatschappij

tijdelijk

de kennis

het netwerk




Wat zijn de ... voor deze baan?

Is er een goede ... voor docent Engels?

Mijn baas is ... voor alle medewerkers.

Ik ga ... bij een restaurant.

vacature

solliciteren

eisen

verantwoordelijk

Bij KNM leer je over de Nederlandse ...

Deze baan is niet voor altijd, maar voor ...

Ik heb een groot ... in Alkmaar.

Mijn ... werkt bij Zara.

kennis

netwerk

tijdelijk

maatschappij

Waar heb jij gesolliciteerd?

Inburgeraars

Mensen die in Nederland inburgeren moeten examens doen. Ze moeten:

  • Nederlands leren

  • kennis hebben over de maatschappij

  • MAP (module arbeidsmarkt en participatie)


Wat betekent inburgeren eigenlijk?

Praktijkopdrachten

Vaak worden inburgeraars ook gevraagd om praktijkopdrachten te doen als stages, werk of vrijwilligerswerk.



Heb jij stage/werk/vrijwilligerswerk gedaan? Wat?

Inkomen

In Nederland moet je veel geld hebben. Sommige mensen hebben partners die veel geld verdienen, maar de meeste mensen moeten zelf werken.


Soms kun je een uitkering krijgen maar daarvoor zijn de eisen heel streng. Je bent zelf verantwoordelijk voor je inkomen.

Maak: opdracht 2 / pagina 105

Hoe kun je een baan vinden?

Je netwerk

Hoe vind jij een baan?

In Nederland gaat dit vaak via vrienden, familie, kennissen,
oude collega's en buren.
Dit heet je netwerk.

Hoe kun je jouw netwerk opbouwen?

Uitzendbureau's

Je kunt ook werk vinden via een uitzendbureau. Dit is een marktplaats voor tijdelijk werk.

Je kunt je inschrijven via de website van het uitzendbureau.
Zij zoeken dan werk voor je.

De sollicitatie

Een sollicitatie = zeggen dat je een bepaalde baan wilt. Hoe doe je dit? Je kijkt op internet en zoekt een vacature. Je vult een formulier in op de website van het bedrijf.


Je stuurt ook twee dingen op.
1. je CV

  1. een sollicitatiebrief

Wat moet er niet op je CV?

A

je adres

B

je opleidingen

C

je hobby's

D

Al deze dingen kunnen op je CV

Wat moet er op je CV staan?

Sollicitatiebrief

Je schrijft dus ook een brief.

Waarom schrijf je deze brief?


Er zijn veel mensen die bij een bedrijf willen werken. Het bedrijf wil weten waarom jij de beste kandidaat bent. Pas op fouten!

Het gesprek

Denkt het bedrijf dat jij goed bent? Dan nodigen ze je uit voor een sollicitatiegesprek.


Tijdens het gesprek krijg je veel vragen. Waarom wil je hier werken? Wat is je zwakke punt?


Vraag zelf ook. Bijvoorbeeld over de arbeidsvoorwaarden.

Wat leer je bij MAP?

A

Alles over wonen in Nederland

B

Alles over werken in Nederland

C

Alles over de Nederlandse taal

Wie is verantwoordelijk voor jouw inkomen?

A

Ik zelf

B

De gemeente

C

Mijn partner

Wat schrijf je in een sollicitatiebrief?

A

Waarom je ergens wilt werken.

B

Wat voor werk je wilt doen.

C

Wat je ervaring is.

Wanneer gebruik je een uitzendbureau?

A

Als je een uitkering wilt.

B

Als je een baan voor altijd zoekt.

C

Als je een tijdelijke baan zoekt.

Maak: opdracht 4 / pagina 107

Wat zijn belangrijke eigenschappen voor een baan?

Spreken: sollicitatie

Student B:

Student A:

Je solliciteert. Je wilt graag werken bij het bedrijf van B. Dit is een baan als verpleegkundige.


Je denkt na over wat je kunt zeggen over jezelf. Student B gaat je een paar vragen stellen. Schrijf op papier waarom je de baan wilt en waarom je een goede kandidaat bent.

Je bent manager in een ziekenhuis. Je hebt een nieuwe verpleegkundige nodig. Je zoekt een goede kandidaat.


Bedenk minstens vijf vragen. Schrijf ze op papier. Je gaat deze stellen aan student A.

Taak 2: welk werk past?

de ervaring

zelfstandig

het karakter

de sector

gemotiveerd

de mogelijkheid

de competentie

beschikbaar

Taak 2: wat is wat?

de ervaring

zelfstandig

het karakter

de sector

gemotiveerd

de mogelijkheid

de competentie

beschikbaar

iets kan

hoe je bent

je wilt iets graag

je kunt iets

iets is er

zonder hulp

eerder gedaan

een type werk

Taak 2: wat is wat?

de ervaring

zelfstandig

het karakter

de sector

gemotiveerd

de mogelijkheid

de competentie

beschikbaar

iets kan

hoe je bent

je wilt iets graag

je kunt iets

iets is er

zonder hulp

eerder gedaan

een type werk

Wat hoort in welke zin?

In welke ... wil jij werken?

Ik ben ... op maandag, dinsdag en vrijdag.

Sanne is heel ... om te beginnen!

Heb jij ... met dit werk?

gemotiveerd

ervaring

beschikbaar

sector

Ik wil hier werken. Is dat een ...?

A

competentie

B

beschikbaar

C

mogelijkheid

Zij heeft een heel lief ...

A

karakter

B

ervaring

C

beschikbaar

Op welke dagen ben je ...?

A

beschikbaar

B

zelfstandig

C

mogelijkheid

Ali is heel ... om deze studie te doen.

A

zelfstandig

B

gemotiveerd

C

sector

Ervaring

Als je een baan zoekt, vragen werkgevers naar je ervaring. Waarom denk je?


Hoe krijg je ervaring tijdens een opleiding?

Ervaring

Als je een baan zoekt, vragen werkgevers naar je ervaring. Waarom denk je? Zelfstandigheid!


Hoe krijg je ervaring tijdens een opleiding?

  • stage

  • bijbaan

  • vrijwilligerswerk

Competenties

Als je werkt, ontwikkel je jezelf.

Dat betekent dat je groeit en leert.

Dan krijg je nieuwe competenties.


Dat kan fysiek zijn of mentaal.

Je kunt sterk worden of een taal spreken, bijvoorbeeld.



Competenties

Welke competenties heb jij bij Digitale Vaardigheden geleerd?


Waarom vraagt een werkgever soms naar je hobby's?

Motivatie

Als je motivatie hebt dan werk je harder en is je werk ook leuker. Je bent heel veel tijd op je werk!


Kies daarom een sector die je leuk vindt. Dat is belangrijker dan geld.


Op je sollicitatie vraagt een werkgever naar je motivatie. Je stuurt ook een motivatiebrief.

Beschikbaar

Wanneer heb jij tijd om te werken?

Wanneer ben je beschikbaar?

Wil je fulltime werken?

Wil je deeltijd/parttime werken?

Dit wil je werkgever graag weten.


Wanneer kiezen mensen voor deeltijd, denk je?

Mogelijkheden

Waar zijn de meeste banen beschikbaar, denk je?


Wat doe je als je een baan vindt die ver weg is?

Maak oefening 5: pagina 109

Taak 3: woorden

b

m

b

v

o

o

r

Taak 3: woorden

de beoordeling

de minimumloon

bepaalde tijd

de voorwaarde

de omstandigheid(-heden)

de opzegtermijn

de registratie

Wat moet waar?

Sam maakt een .... van zijn werkuren.

Een MBO3-diploma is een .... voor dit werk.

Simon heeft een contract voor ....

Door .... kan ik niet komen.

voorwaarde

omstandigheden

registratie

bepaalde tijd

Arbeidscontracten

We hebben verschillende contracten:
bepaalde tijd = tijdelijk

vast = voor altijd


Na 3 tijdelijke contracten krijg je automatisch een vast contract.


Zwartwerken is verboden!
Dan ben je ook niet verzekerd op je werk.

Wat staat er in een contract?

Alle informatie over je werk:

  • salaris

  • wanneer begin je en stop je?

  • vakantie

  • reiskosten

  • zelfstandig of begeleid

  • arbeidsomstandigheden
    (regels over veiligheid en gezondheid)

cao (niet coa!)

Collectieve arbeidsovereenkomst


Jouw sector heeft vaak een cao. Dat is een boekje met arbeidsvoorwaarden: afspraken die alle werkgevers/werkenemers van jouw sector moeten volgen.


Bijvoorbeeld: minimumloon en opzegtermijn.

Wat is wat?

  • salaris

  • werkuren

  • vakantiedagen

  • auto/reiskosten

  • dertiende maand

arbeidsomstandigheden (situatie)

arbeidsvoorwaarden (basis)

  • veiligheid op het werk (helm)

  • goede bureaustoel

  • fijne werksfeer

  • geen discriminatie

  • temperatuur op je werk

Beoordeling

Jouw werkgever wil weten hoe jij je werk doet. Gaat het goed?

Hoe doet een werkgever dat, denk je?

Beoordeling

Jouw werkgever wil weten hoe jij je werk doet. Gaat het goed?

Hoe doet een werkgever dat, denk je?


  • registratie op de computer

  • beoordelingsgesprek

  • gesprek met jouw collega's

Een contract voor bepaalde tijd is voor ...

A

tijdelijk

B

altijd

Een contract tussen een werkgever en een werknemer =

A

arbeidsovereenkomst

B

arbeidsvoorwaarden

C

arbeidsomstandigheden

Regels over veiligheid en gezondheid op je werk =

A

arbeidsovereenkomst

B

arbeidsvoorwaarden

C

arbeidsomstandigheden

Afspraken tussen de werknemers en werkgevers van een sector =

A

arbeidsovereenkomst

B

arbeidsvoorwaarden

C

arbeidsomstandigheden

Je werkgever praat met je over hoe het gaat op je werk =

A

minimumloon

B

opzegtermijn

C

beoordelingsgesprek

Maak opdracht 7: pagina 112

Opdracht: vacature

Ga naar: www.indeed.nl

Zoek een vacature voor bijvoorbeeld: chauffeur, kok, verpleegkundige of monteur.


Schrijf op:

  • hoeveel kun je verdienen?

  • voor hoeveel uur is de baan?

  • wat moet je kunnen?

Taak 3: woorden 2

de v

het p

a

de l

de l

de m

de o

de p

Taak 3: woorden 2

de vakbond

het pensioen

arbeidsongeschikt

de loondienst

de loonstrook

de medezeggenschapsraad (MR)

de ondernemingsraad (OR)

de personeelsvereniging (PV)

Niet goed voor iets zijn.

Werken voor een baas.

Geld dat je krijgt als je oud bent.

Een groep mensen die samen beslist.

Een club die leuke dingen doet.

loondienst

pensioen

ongeschikt

raad

vereniging

Meebeslissen

Veel bedrijven hebben een ondernemingsraad (OR). Dat zijn werknemers die meebeslissen over belangrijke dingen. Meer dan 50 werknemers? Verplicht OR!


Een medezeggenschapsraad (MR) = op een school zitten hier docenten en ouders in, en elke school moet dit hebben.

Personeelsvereniging

Een vereniging is een club. Een personeelsvereniging (PV) is een club van medewerkers. Ze organiseren samen leuke dingen.


Heb jij weleens iets leuks gedaan met je werk?

Vakbond

Je kunt lid worden van en vakbond. Dit is een organisatie die werknemers helpt.


Elke sector heeft een eigen vakbond. De grootste is de FNV. Die werkt met veel sectoren. Zij vechten voor een goede cao voor jou. Ze helpen ook als je een conflict hebt met je werkgever.

Belasting

Je loonstrook/salarisstrook is een document met informatie over je loon. Je moet deze vijf jaar bewaren. Iedereen die werkt voor iemand is in loondienst.


bruto = met premies en belasting

netto = naar jouw rekening


1X per jaar: jaaropgave

Premies

  • pensioen

  • werkloosheid

  • langdurige zorg

  • arbeidsongeschiktheid

  • levensverzekering

  • zorgverzekering


De laatste is afhankelijk van je inkomen. Zo worden de kosten eerlijker verdeeld.

Belasting

Je kunt ook voor jezelf werken.
Dan ben je ondernemer. Als je geen personeel hebt: ZZP'er


Zelfstandig Zonder Personeel

Ik wil liever ...

1

werken voor iemand.

2

mijn eigen bedrijf starten.

3

ik weet het nog niet.

Eigen bedrijf

Wat moet je doen om een eigen bedrijf te starten?
Je moet je inschrijven bij de KVK - Kamer van Koophandel.


Zij geven ook gratis cursussen over hoe je een bedrijf kunt starten. Zij kunnen je helpen een plan te maken: een ondernemersplan.

Zieke ZZP'er

Maar wat als je ziek wordt? Jij bent je eigen baas - jij moet voor jezelf zorgen. Je kan een AOV nemen: arbeidsongeschiktheidsverzekering


Dat is een verzekering voor als je ziek wordt en geen baas hebt. Ondernemer zijn is een risico, maar je kunt ook veel geld verdienen.

Waar vind je een medezeggenschapsraad?

A

Op je werk.

B

Bij de gemeente.

C

Op school.

Wat doet een personeelsvereniging?

A

Belangrijke beslissingen maken.

B

Leuke dingen met werknemers.

C

Praten over nieuwe vacatures.

Je hebt een conflict met je werkgever.

Wie kan je helpen?

A

de vakbond

B

de CAO

C

de ZZP'er

Wanneer ga je naar de Kamer Van Koophandel?

A

Als je geld wilt lenen.

B

Als je een bedrijf wilt starten.

C

Als je een baan zoekt.

Maak opdracht 8 & 9: pagina 114

Kahoot

Taak 4: woorden

het o

de z

de d

de b

a

o

het s

p

Taak 4: woorden

het ontslag

de ziektewet

de depressie

de bijstand

aanvragen

overleggen

het spaargeld

psychisch

Taak 4: woorden

het ontslag

de ziektewet

de depressie

de bijstand

aanvragen

overleggen

het spaargeld

psychisch

je verliest je baan

Je krijgt geld als je ziek bent

je voelt je elke dag psychisch slecht

je krijgt geld als je niet genoeg verdient om van te leven

officieel vragen om iets te krijgen

praten over iets

geld dat jij op je rekening hebt

in je hoofd/mentaal

Sleepvraag

Tim krijgt ... want hij verdient heel weinig.

Ik wil hier niet meer werken. Ik neem ...

Sam heeft een ... Hij voelt zich elke dag slecht.

Maria zit in de ... Ze kan niet werken want ze is elke dag ziek.

ontslag

ziektewet

depressie

bijstand

Sleepvraag

Als je geen baan hebt kun je een uitkering ...

Als je een ... probleem hebt, ga je naar de psycholoog.

Zullen we ... over ons plan voor maandag?

Sam heeft tienduizend euro ...

aanvragen

spaargeld

psychisch

overleggen

Lezen

We gaan eerst tien minuten lezen in taak 4. Tien minuten stilte!

Ben je klaar? Lees verder.

10

minute

00

second

Werkloos

Als je geen werk hebt, ben je werkloos. Wanneer krijg je een uitkering?

  • je bent een half jaar in dienst geweest

  • je bent ontslagen en je hebt niet zelf ontslag genomen

Ziektewet

Ben je ziek? Dan krijg je ook betaald. Dat heet de ziektewet.


Ben je arbeidsongeschikt (je kunt niet werken)? Dan kun je een WIA-uitkering krijgen. Dat kan als je lichamelijk ziek bent, maar ook als je psychisch ziek bent.

UWV

Krijg je ontslag?
Ben je arbeidsongeschikt?

Neem meteen contact op met het UWV. Die helpen jou met:

  • nieuw werk zoeken

  • een uitkering aanvragen


Je kunt een week voordat je werkloos wordt een uitkering aanvragen.

Bijstand

Heb je echt geen geld en geen werk en geen uitkering? Dan is er nog de bijstand. Dit bepaalt de gemeente.


Heb je spaargeld?
Verdient je partner goed?
Dan krijg je geen bijstand.


Wil je een opleiding doen? Check met het UWV of dit kan.

Plichten

Heb je een uitkering? Het UWV wil:

  • dat je werk zoekt

  • dat je banen accepteert

  • dat je veranderingen doorgeeft zoals een nieuw adres of baan


Schrijf je jou in bij het KVK? Dan stopt je uitkering.

Voeg hier je vraag toe

A

Answer A

B

Answer B

C

Answer C

Voeg hier je vraag toe

A

Answer A

B

Answer B

C

Answer C

Voeg hier je vraag toe

A

Answer A

B

Answer B

C

Answer C

Voeg hier je vraag toe

A

Answer A

B

Answer B

C

Answer C

Maak opdracht 11 & 12

Even herhalen!

  1. Wat is het verschil tussen bruto en netto loon?

  2. Wat doet een vakbond?

  3. Wat zijn arbeidsomstandigheden?

  4. Wanneer ga je naar de KVK?

  5. Wat stuur je op als je reageert op een vacature?

Taak 5

de leidinggevende

discrimineren

de vertrouwenspersoon

de aangifte

het meldpunt


Lezen

We gaan eerst tien minuten lezen in taak 4. Vijf minuten stilte!

Ben je klaar? Lees verder.

5

minute

00

second

Contact

Je werkt met collega's en een leidinggevende. Goed contact is belangrijk. Maar wat doe je als het contact niet goed is?


Discriminatie

Soms is er discriminatie. Bijvoorbeeld:

  • een vrouw en een man doen hetzelfde werk maar hij krijgt meer betaald

  • een moslim wil bidden in de pauze. De leidinggevende zegt: "Doe dat maar thuis".

  • Mensen maken grappen over je om je religie/huidskleur/seksuele voorkeur/afkomst.

Verboden

Discriminatie is illegaal in Nederland. Wat kun je doen?

  • praat met de persoon zelf
    (als dat kan/als je dat durft)

  • praat met de leidinggevende

  • luistert hij/zij niet? praat met een vertrouwenspersoon

  • praat met organisaties als de vakbond

  • doe aangifte bij de politie

Heb jij je weleens gediscrimineerd gevoeld?

1

ja

2

nee

Meldpunt racisme

We hebben een landelijk meldpunt voor racisme. Word je gediscrimineerd? Hier kun je dit melden.


Waarom is dit belangrijk, denk je?

Kijk op deze website:


discriminatie.nl

Maak opdracht 13 & 14 op pagina 119

Opdracht: sollicitatie


Je gaat solliciteren bij een bedrijf.

Welke vragen zullen ze stellen? Wat denk je?

Maak samen een lijstje.


10

minute

00

second

Interview

Je krijgt nu vragen van de docent.

Denk over je antwoorden. Wat kun je zeggen?


Daarna doen we in tweetallen een gesprek.

  1. Vertel eens iets over jezelf.

  2. Waarom wil je bij ons werken?

  3. Wat zijn je sterke punten?

  4. Wat zijn je zwakke punten?

  5. Waarom ben je bij jouw vorige baan weggegaan?

  6. Kun jij een situatie beschrijven waarin je een probleem hebt opgelost?

  7. Hoe ga je om met stress en druk?

  8. Waarom moeten wij jou aannemen?

  9. Wat zijn je salariswensen?

  10. Heb jij nog vragen voor ons?

Opdracht: gesprek

Kies drie vragen.

Dit kunnen vragen zijn van jezelf,

of vragen van de docent.

Stel deze vragen aan een klasgenoot.

Schrijf de antwoorden op.

10

minute

00

second

Type een antwoord dat jij goed vond.

Maak de toets op de NT2-website.