Weer & Klimaat
Weer & Klimaat
Programma
Binnenkomst + absentie (5 min)
Check vorige les + topo check (5 min)
Nakijken paragraaf 1 (12 min)
Leerdoelen (3 min)
Uitleg: vormen van landbouw (5 min)
Lezen (5 min)
Uitleg: waterbalans en vormen van irrigatie (10 min)
Aan het werk (10 min)
Afsluiting (5 min)
Weten we het nog?
Zijn de volgende stellingen juist of onjuist?
Noteer het antwoord op je wisbordje.
Praat niet en kijk niet bij je buren!
Stellingen:
In Nederland valt in de winter meer neerslag dan in de zomer.
In het noorden van Spanje valt veel nuttige neerslag doordat vochtige lucht vanaf zee tegen de bergen botst.
In het zuiden van de VS (bijv. Florida) is het vaak warm en vochtig door de ligging op lage breedte.
In het westen van de VS (bijv. Californië) is het klimaat overal hetzelfde.
De gemiddelde temperatuur in Spanje ligt het hele jaar door hoger dan in Nederland.
Topocheck
Nakijken
Wat: bladzijde 20 + 21, vraag 1 + 2 + 3bc + 4ab + 5abcd
Hoe: klassikaal + om de beurt beantwoord iemand een vraag
Tijd: 12 minuten
minute
second
Leerdoelen
Aan het einde van deze les kun je
1. het verschil tussen akkerbouw, veeteelt en tuinbouw uitleggen;
2. uitleggen wat er bedoeld wordt met het begrip 'waterbalans';
3. uitleggen wat er bedoeld wordt met de begrippen 'irrigatie' en 'drainage';
4. voorbeelden van irrigatie noemen en beargumenteren wanneer je welke vorm het beste kunt gebruiken.
Verschillende vormen van landbouw
Akkerbouw: boeren verbouwen gewassen op het land, zoals aardappelen, tarwe of mais.
Veeteelt: boeren houden dieren voor vlees, melk of eieren, zoals koeien, kippen of varkens.
Tuinbouw: boeren telen groenten, fruit en bloemen in glazen of plastic kassen.
Lezen
Wat: lezen bladzijde 26 en 27
Hoe:
In stilte voor jezelf
Klaar?
Noteer na het lezen minimaal 1 vraag/ ding dat je moeilijk vond of niet goed hebt begrepen.
Noteer na het lezen tenminste 1 ding dat je makkelijk vond of heel goed hebt begrepen.
Echt klaar?
Bespreek de moeilijke en goed begrepen dingen met de leden van je groepje.
minute
second
Waterbalans
Eenvoudige versie ->
Waterbalans = water in - water uit
Waterbalans = neerslag - verdamping
Uitgebreidere versie ->
Neerslag +
Water uit rivieren +
Grondwater
______________ -
Water voor consumptie +
Verdamping +
Uitstroom
Waterbalans en irrigatie
De waterbalans is belangrijk voor de landbouw.
Is de waterbalans positief, dan valt er voldoende neerslag en is irrigatie niet nodig.
(Misschien is drainage wel nodig: er valt dan te veel neerslag waardoor de grond te nat is. Het teveel aan water pompen we dan weg!)
Is de waterbalans negatief, dan valt er niet genoeg neerslag en is irrigatie wel nodig.
Er is dan keuze uit:
1. Beregening of cirkelirrigatie -> de sproeier wordt aangezet.
2. Kanaal of geulirrigatie -> water wordt uit kanaaltjes of slootjes gehaald.
3. Druppelirrigatie -> met slangetjes krijgen gewassen precies genoeg water.
Irrigatie is dus nodig als er te weinig neerslag is gevallen. We vullen het tekort kunstmatig aan.
Drie vormen van irrigatie
Kanalen/ geulirrigatie/ oppervlakte irrigatie
Beregening/ cirkelirrigatie
Druppelirrigatie
In Nederland is de waterbalans meestal positief. Als we kiezen voor irrigatie is dat daarom meeste beregening.
In Spanje is de waterbalans in grote delen van het land negatief. Daar wordt gekozen voor druppelirrigatie.
Als de waterbalans lang negatief is, kan er een watertekort ontstaan.
Maar... planten en bomen kunnen net als mensen en dieren niet zonder water...
In Spanje komt daardoor steeds meer landdegradatie voor ->
Door een watertekort zijn bomen en planten dood gegaan.
De grond wordt niet langer vastgehouden en spoelt en waait weg.
De kwaliteit van de grond wordt hierdoor steeds lager.
Voedsel verbouwen kan niet meer.
Je ziet er alleen nog herders met hun schapen.
Landdegradatie
Leerdoelen
Aan het einde van deze les kun je
1. het verschil tussen akkerbouw, veeteelt en tuinbouw uitleggen;
2. uitleggen wat er bedoeld wordt met het begrip 'waterbalans';
3. uitleggen wat er bedoeld wordt met de begrippen 'irrigatie' en 'drainage';
4. voorbeelden van irrigatie noemen en beargumenteren wanneer je welke vorm het beste kunt gebruiken.
Aan het werk- groep 1
Wat:
- Werkboek blz. 28 en 29
- Vraag 1 + 2 + 3 + 5cde
Hoe: alleen
Hulp: paragraaf 1.1
Klaar?
Bespreek je antwoorden met je groepje.
Aan het werk- groep 2
Wat:
- Werkboek blz. 28 en 29
- Vraag 1 ac+ 2 + 3ab + 5ce
Hoe: in duo's
Hulp: paragraaf 1.1 + duo + groep + docent
Klaar?
Bespreek je antwoorden met je groepje.
minute
second
Afsluiting: hebben we (juist) geleerd?
Leerdoelen:
Duimpje omhoog, midden of naar beneden
Ik kan:
1. het verschil tussen akkerbouw, veeteelt en tuinbouw uitleggen;
2. uitleggen wat er bedoeld wordt met het begrip 'waterbalans';
3. uitleggen wat er bedoeld wordt met de begrippen 'irrigatie' en 'drainage';
4. voorbeelden van irrigatie noemen en beargumenteren wanneer je welke vorm het beste kunt gebruiken.
Check: hebben we (juist) geleerd?
Beantwoord de 6 stellingen op de volgende slide.
Invuloefening
De waterbalans in Nederland is Begin met typen...
2. Dat betekent dat er in Nederland Begin met typen...neerslag valt dan dat er verdampt.
3. Als er te veel water valt dan halen wij dit uit de grond. Dit heet Begin met typen...
4. Als er te weinig water valt dan vullen we dit aan. Dit heeft Begin met typen...
5. Als het weer helemaal tegenzit verbouwen wij voedsel in Begin met typen...
6. Landbouwproducten die in Nederland goed willen groeien zijn Begin met typen... (noem er tenminste 3!)cteer een woord om je eerste invulwoord te maken
Hoe heb ik deze les meegedaan?
Huiswerk
Leren topografie VS