Geestelijke stromingen JKS 2425 Les01.pptx

• newEditor
• Godsdienst
• Basisschool
• Groep 1-3

GEESTELIJKE STROMINGENPositie en doelen

JKS 2024 2025 | Les 1 van 2 | B.Havenaar

[e-mail]

INHOUD GEESTELIJKE STROMINGEN

• Drie bijeenkomsten

• Structuur en inhoud van het vak

• Betekenis voor de leerling

• Betekenis voor jezelf

• Toepassing in de klas

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

WAT MOET JE DOEN m.b.t. GEESTELIJKE STROMINGEN!?

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

Pabo specifieke leeruitkomst

Doel: Samen met de kinderen

• Activiteiten en ervaringen opdoen om begrip te hebben voor elkaars levensbeschouwing.

• Grotere les (project-/themamiddag) met meerdere ‘kernactiviteiten dit kunnen relateren aan vakinhouden en de pijlers van geestelijke stromingen.

• Vakintegratie is mogelijk, GS/AK/Burgerschap/Sova/Communicatie. Identiteit en vakdidactiek blijft zichtbaar.

Empathie

Open stellen

Informeren

Zingeving

Moraliteit

Betekenis geven

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

Kennisbasis

Kennisdomeinen

Domein 1 Belang van het vak

Domein 2 Structuur van het vak

Domein 3 Leerlingen en het vak

Kennisbases en profilering

(vanaf blz. 46)

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

Kennisbasis Samenvatting

1. Kennismaking met diverse levensbeschouwingen

Leerlingen maken kennis met en krijgen respect voor verschillende religies en levensbeschouwingen zoals het christendom, islam, hindoeïsme, boeddhisme, jodendom, humanisme, en andere. Ze leren over de belangrijkste gebruiken, rituelen, feestdagen, symbolen, en verhalen die bij deze levensbeschouwingen horen.

1. Vergroten van respect en begrip

Leerlingen ontwikkelen respect voor anderen, ongeacht hun levensbeschouwing. Ze leren om verschillen en overeenkomsten tussen levensbeschouwingen te herkennen en te waarderen, en ontwikkelen een open houding tegenover diversiteit in opvattingen en gebruiken.

1. Reflectie op eigen levensbeschouwing

Leerlingen worden gestimuleerd om na te denken over hun eigen overtuigingen, waarden en normen. Ze leren hoe hun eigen levensbeschouwing zich verhoudt tot die van anderen, en hoe ze hun eigen identiteit kunnen ontwikkelen binnen een diverse samenleving.

1. Ethiek en moraal

Leerlingen leren over ethische vraagstukken en morele dilemma’s, en hoe verschillende levensbeschouwingen hiermee omgaan. Ze worden gestimuleerd om na te denken over wat goed en kwaad is, en hoe ze morele keuzes kunnen maken.

1. Bijdragen aan een inclusieve samenleving

Leerlingen ontwikkelen vaardigheden om op een positieve manier deel te nemen aan een multiculturele en multireligieuze samenleving. Ze leren hoe ze kunnen bijdragen aan een sfeer van wederzijds respect en begrip.

Kennisbases en profilering

(vanaf blz. 46)

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

Kerndoelen

KERNDOELEN SLO Kerndoel 38

De leerlingen leren hoofdzaken over geestelijke stromingen die in de Nederlandse multiculturele samenleving een belangrijke rol spelen, en ze leren respectvol om te gaan met seksualiteit en met diversiteit binnen de samenleving, waaronder seksuele diversiteit.

Inhoudslijnen oriëntatie op jezelf en de wereld

Inhoudslijnen oriëntatie op jezelf en de wereld

Handreiking doelen vorming

Elke inhoudslijn bevat items voor fase 1, fase 2 en fase 3. Daarmee wordt de basisonderwijsperiode ingedeeld in drie fasen en niet zoals in Tule in vier (groep 1/2, 3/4, 5/6, 7/8). De fasen kun je vergelijken met onderbouw, middenbouw en bovenbouw.

INHOUDSLIJNEN PO Oriëntatie op de wereld en jezelf

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

• GEESTELIJKE STROMINGENINHOUD

WERELDRELIGIES GEESTELIJKE STROMINGEN

1. Christendom (Katholiek, Protestant, Orthodox)

2. Islam

3. Jodendom

4. Boeddhisme

5. Hindoeïsme

6. Humanisme

Eigentijdse levensbeschouwing met didactiek Dialoog School

Test je eigen levensbeschouwing

GELOOFSONTWIKKELING GEESTELIJKE STROMINGEN

James W. Fowler(12 oktober 1940 – 16 oktober 2015)

GELOOFSONTWIKKELING GEESTELIJKE STROMINGEN

1. Primitief geloof (Primal Faith) (0-2 jaar)

2. Intuïtief-projectief geloof (Intuitive-Projective Faith) (2-7 jaar)

3. Mythisch-letterlijk geloof (Mythic-Literal Faith) (7-12 jaar)

4. Conventioneel geloof (Synthetic-Conventional Faith) (vanaf ongeveer 12 jaar)

5. Individueel-reflectief geloof (Individuative-Reflective Faith) (jongvolwassenheid)

6. Conjunctief geloof (Conjunctive Faith) (middelbare leeftijd)

7. Universeel geloof (Universalizing Faith) (weinig mensen bereiken deze fase)

MORELE ONTWIKKELING GEESTELIJKE STROMINGEN

Lawrence Kohlberg (Bronxville, 25 oktober 1927 – 19 januari 1987)

KAMPVUUR en VERHALEN

“Verhalen openen een wereld waarin veel te ontdekken en te beleven valt. Sommige dingen zijn niet precies uit te leggen, maar je kunt er wél over vertellen”.

VERHALEN VERTELLEN

• Gericht op de ander (moraal – boodschap – levensvragen).

• Gericht op de wereld om de school heen en de pedagogische opdracht.

• Gericht op bewustwording van jouw eigen overtuigingen die jouw handelen sturen en jouw visie op de pedagogische taak.

• Van jezelf (wie ben ik wil ik zijn als leraar, waarom kies ik voor dit beroep?)

MORELE ONTWIKKELING GEESTELIJKE STROMINGEN

1. Preconventioneel niveau

• Stadium 1: Oriëntatie op straf en gehoorzaamheid

• Stadium 2: Instrumenteel-relativistische oriëntatie

2. Conventioneel niveau

• Stadium 3: Interpersoonlijke oriëntatie of 'Good Boy-Nice Girl'

• Stadium 4: Oriëntatie op wet en orde

3. Postconventioneel niveau

• Stadium 5: Sociaal contract of legale oriëntatie

• Stadium 6: Universele ethische principes

Vertellen van verhalen met een diepere betekenis

• OPZET LES 1 Vorige keer:

1. De KIKKER VERHALEN

   1. A. Criteria goede verhalenB. Criteria/ soorten levensbeschouwelijke verhalen

   2. Levensvragen

   3. Didactiek: voeren (levensbeschouwelijk) gesprek m.b.v. een verhaal a.d.h.v. 4 fasen.

GEESTELIJKE STROMINGEN

• met de leefwereld van de leerlingen

• met de andere vakgebieden op de basisschool

• met de actualiteit in de samenleving

MORAAL VERHALEN

Zoek een verhaal wat je aanspreekt en leg uit

Bedenk in tweetallen vragen voor een levensbeschouwelijk gesprek

“Een dode mus op het schoolplein”

VERHALEN met een DIEPERE BETEKENIS

• Les 2: een levensbeschouwelijk / Bijbelverhaal verhaal

• Bezoek aan dominee Leeffers // protestantse gemeente Maas- en Beekdal

• DOEL:

• Ontdekken van het (levensbeschouwelijke/Bijbel) VERHALEN.

• Een mening formuleren en transfer naar jezelf als leerkracht maken.

Voorbeelden

Geestelijke stromingen

Met eigen wetten (regels)met eigen voorspellingen (prophesies)MET EIGEN VERHALEN

Kinderen maken een eigen bijbel

Identiteitscirkels

MOGELIJKE THEMA’S

• onderbouw: spijt krijgen, fouten herstellen, gehoorzamen, thuis komen.

• middenbouw: niet geaccepteerd worden, buitengesloten worden,

• bovenbouw: oog voor zwakken, nieuwe kans geven, kritiek geven, uitleggen wat een parabel is.

Site ‘Thomas’.

Enkele didactische tips:

1. Bedenk een pakkende inleiding.

2. Vertel (i.p.v. lees voor)

3. Bedenk SPEL werkvormen (bv themahoek) waarbij alle leerlingen iets moeten spelen

4. Stel vragen over wat de kinderen zouden doen: - in het verhaal “Hoe had jij dan gereageerd? Hoe vind jij het als iemand jou ziet?”- in het heden “Verstop jij je ook wel eens? Waarom?”

Voorbeeld van een les met een Bijbelverhaal

• KIJKOPDRACHT:Welke didactische aanwijzingen geeft de Leerkracht/ zie je de Lkr. gebruiken?

POSITIE GEESTELIJKE STROMINGEN

Pabo specifieke leeruitkomst

Doel: Samen met de kinderen

• Activiteiten en ervaringen opdoen om begrip te hebben voor elkaars levensbeschouwing.

• Grotere les (project-/themamiddag) met meerdere ‘kernactiviteiten dit kunnen relateren aan vakinhouden en de pijlers van geestelijke stromingen.

• Vakintegratie is mogelijk, GS/AK/Burgerschap/Sova/Communicatie. Identiteit en vakdidactiek blijft zichtbaar.

Empathie

Open stellen

Informeren

Zingeving

Moraliteit

Betekenis geven

Welke mogelijkheden zie jij voor vakintegratie?

CRITERIA VOOR GOEDE VERHALEN

• bieden identificatiemogelijkheden met (hoofd)personen.

• brengen een proces op gang waarbij je betrokken bent.

• doen een appèl op droom- en fantasiewereld.

• zijn grensverleggend/ verruimen de eigen concrete ervaring.

• zijn niet bedoeld om te overtuigen.

• En..........

CRITERIAVOOR GOEDE LEVENSBESCHOUWELIJKE VERHALEN

• voldoen aan de criteria die ook gelden voor andere goede verhalen.

• zijn 'beeldend'/ hebben een dubbele bodem, een diepere betekenis.

• brengen fundamentele menselijke bestaanservaringen (levensvragen) ter sprake en bieden antwoord.

• bieden hoop, perspectief: in de put, uit de put. Zij bieden uitzicht op verbetering van de huidige situatie.

• bieden aanknopingspunten om elementen uit godsdienstige (bv. christendom) en/of levensbeschouwelijke tradities te verduidelijken.

LEVENSVRAGENGodsdiensten en Levensbeschouwingen geven antwoorden op levensvragen: vragen over zin en doel van het leven (fundamenteel menselijke bestaanservaringen).Zes categorieën levensvragen: