Zinsontleding

• Nederlands
• MBO
• Studiejaar 1

Grammatica

Zinsontleding

Doel

Aan het eind van de les kun je de 5 zinsdelen herkennen.

  Aan het einde van de les kun je de 5 zinsdelen benoemen.

Inhoud

• Persoonsvorm
• Werkwoordelijk gezegde
• Onderwerp
• Lijdend voorwerp
• Meewerkend voorwerp

Wat weet je nog over zinsontleding?

Wat is de persoonsvorm en hoe vind ik de persoonsvorm?

Hoe vind je de persoonvorm? 

• De zin vragend te maken.
  Het eerste woord is de persoonsvorm.

Hij mag geen bier drinken voor schooltijd.   PV=  

• De zin in een andere tijd te zetten.  = tijdproef! 
  Het werkwoord dat verandert, is de persoonsvorm.

De jongen valt van zijn fiets.  PV= 

Wat is de persoonsvorm in deze zin?

De buurvrouw fietst elke dag naar het werk

1. elke dag
2. De buurvrouw
3. naar het werk
4. fiets

Wat is het werkwoordelijk gezegde?

Werkwoordelijk gezegde

Het werkwoordelijk gezegde = alle werkwoorden in een zin. 

Wat is het wwg?

Martin weet de weg niet te vinden.

1. Martin
2. de weg
3. weet te vinden
4. weet vinden

Het onderwerp

Het onderwerp vind je door te vragen: 

WIE (OF WAT) + WERKWOORDELIJK GEZEGDE 

De hond eet zijn brokjes op.

Wat is het onderwerp?

Hoe laat komt tante op bezoek?

1. Hoe laat
2. tante
3. komt
4. op bezoek

Lijdend voorwerp

Het lijdend voorwerp vind je door te vragen: 

WAT (OF WIE) + WERKWOORDELIJK GEZEGDE + ONDERWERP

Let op: 

• Niet elke zin heeft een lijdend voorwerp: geen goed antwoord op de vraag? Geen lijdend voorwerp!
  
• Lijdend voorwerp begint nooit met een voorzetsel!

Het lijdend voorwerp

Het lijdend voorwerp is de persoon die iets overkomt in de zin.

Wat is het lijdend voorwerp?

Deze klas kan het spel niet vinden.

1. Deze klas
2. kan
3. het spel
4. vinden

Wat kan GEEN lijdend voorwerp zijn?

1. De kat met het gebroken pootje
2. de pan met tomatensoep
3. in de tuin van de buren
4. wij

Meewerkend voorwerp

Wat is het meewerkend voorwerp?

Zij heeft het ons toch verteld.

1. zij
2. heeft
3. ons
4. toch

Zinsontleding

pv/wg

o

lv

MW

 Mijn oude  smartphone 

 heb

 ik

aan mijn broertje

gegeven.

Zinsontleding

pv/wg

o

lv

Mijn broer 

heeft

gisteren

100 euro

gewonnen.

Zinsontleding

pv/wg

o

lv

Gisteren 

bracht

ik

mijn broertje

naar de ijsbaan.

Zinsontleding

pv/gez

ow

lv

Nick

heeft

vanmorgen

nieuwe oordopjes

gekocht.

Zinsontleding

pv/wg

o

lv

MW

 Mijn broer 

 heeft

 het bruidspaar

een mooi cadeau

gegeven.

Kies 5 zinnen uit de tekst en ontleed de zinnen.

Terugblik

Wat heb je geleerd? 

Wat ging er goed? 

Wat vond je lastig en moet je nog oefenen?