Het beroep verzorgende IG (Verzorgende IG mbo niveau 3, les 1)

I N G O E D E H A N D E N

V E R Z O R G E N D E I G   ·   N I V E A U 3

Het beroep verzorgende IG

Je zorgt voor mensen die dat zelf niet of niet helemaal kunnen. Wat doe je precies als verzorgende IG, waar werk je, en welke afspraken horen bij jouw vak?

Les 1  ·  Biedt zorg en draagt bij aan kwaliteit

1 / 17
volgende
Slide 1: Slide
newEditorZorg en welzijnMBOStudiejaar 1-3

In deze les zitten 17 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 37 min
Dit is niet oké

Introductie

Studenten Verzorgende IG leren wat een verzorgende IG doet en waar die werkt, wat het verschil is met de verpleegkundige en wat de beroepscode en het beroepsgeheim van hen vragen. Mbo niveau 3, kerntaken B1-K1 en B1-K3, ongeveer 40 minuten.

Instructies

Werkbladen

Onderdelen in deze les

I N G O E D E H A N D E N

V E R Z O R G E N D E I G   ·   N I V E A U 3

Het beroep verzorgende IG

Je zorgt voor mensen die dat zelf niet of niet helemaal kunnen. Wat doe je precies als verzorgende IG, waar werk je, en welke afspraken horen bij jouw vak?

Les 1  ·  Biedt zorg en draagt bij aan kwaliteit

Over deze les: les 1 van de serie In goede handen, beroepslessen voor de opleiding Verzorgende IG (mbo niveau 3), ongeveer 40 minuten. Studenten leren wat een verzorgende IG doet en waar die werkt, wat het verschil is met de verpleegkundige, en wat de beroepscode en het beroepsgeheim van hen vragen.

Koppeling: kwalificatiedossier Verzorging en verpleging (crebo 23453, geldig vanaf 1 augustus 2026), kwalificatie Verzorgende IG (crebo 27144). Kerntaak B1-K1 Biedt zorg, ondersteuning en begeleiding en kerntaak B1-K3 Draagt bij aan kwaliteit van zorg. De body of knowledge noemt bij B1-K3 kennis van de beroepscode en bij B1-K1 het beroepsgeheim. Uit de verantwoordelijkheid bij B1-K1: de beginnend beroepsbeoefenaar voert de eigen werkzaamheden grotendeels zelfstandig uit en is verantwoordelijk voor het handelen binnen de grenzen van de eigen bevoegdheid en bekwaamheid. Bronnen: Wet BIG artikel 34 en het Besluit verzorgende in de individuele gezondheidszorg (beschermde opleidingstitel), Burgerlijk Wetboek boek 7 artikel 457 (beroepsgeheim, wetten.overheid.nl), Beroepscode van Verpleegkundigen en Verzorgenden 2015 (V&VN).

Foto: Direct Media (StockSnap), CC0 Image credit: Direct Media (StockSnap), CC0 Image credit: LessonUp

L E E R D O E L E N

LES 1

Na deze les:

1

Je kan uitleggen wat een verzorgende IG doet en waar die werkt.

2

Je kan het verschil uitleggen tussen een verzorgende IG en een verpleegkundige.

3

Je kan uitleggen wat de beroepscode en het beroepsgeheim van je vragen.

Leerdoelen: lees ze kort voor. Aan het eind van de les kiezen studenten welk doel ze nog lastig vinden.

S T A R T V R A A G

LES 1

Waarom kies jij voor het beroep verzorgende IG?

1

Ik wil mensen helpen

2

Ik vind het medische deel mooi

3

Er is altijd werk in de zorg

4

Ik weet het nog niet

Startvraag: er is geen goed of fout. Vraag een paar studenten om hun keuze toe te lichten, en wie al werk of stage in de zorg heeft. Alle redenen zijn welkom. In deze les ontdek je dat het beroep breder is dan de meeste mensen denken: zorgen, signaleren, afstemmen en verantwoordelijkheid nemen.

H E T B E R O E P

LES 1

Wat doe je als verzorgende IG?

IG staat voor individuele gezondheidszorg. Je zorgt voor mensen die dat zelf niet of niet helemaal kunnen: thuis, in het verpleeghuis, in de gehandicaptenzorg of in het ziekenhuis. Je werk bestaat uit drie kerntaken:

  • zorg bieden, ondersteunen en begeleiden

  • de zorg afstemmen met mantelzorgers en andere zorgverleners

  • bijdragen aan goede kwaliteit van zorg

Uitleg: dit zijn de drie kerntaken uit het kwalificatiedossier Verzorging en verpleging: B1-K1 Biedt zorg, ondersteuning en begeleiding, B1-K2 Stemt de zorg en ondersteuning af en B1-K3 Draagt bij aan kwaliteit van zorg. Bij de eerste kerntaak horen onder meer de zorgbehoefte in kaart brengen, het zorgplan opstellen of bijstellen, persoonlijke zorg geven en verpleegtechnische handelingen uitvoeren. Die komen in de volgende lessen één voor één aan bod. Je werkt in de thuiszorg, het verpleeghuis, de gehandicaptenzorg, een revalidatiecentrum, de ggz of het ziekenhuis. Vraag studenten bij elke kerntaak een voorbeeld te noemen uit hun stage.

Foto: Direct Media (StockSnap), CC0 Image credit: Direct Media (StockSnap), CC0

V R A A G

LES 1

Je bespreekt met de dochter van meneer Yildiz wie welke zorg geeft. Bij welke kerntaak hoort dat?

A

De zorg afstemmen met anderen

B

Zorg bieden en begeleiden

C

Bijdragen aan kwaliteit van zorg

D

Handelen in een acute situatie

Antwoord: A. Afspraken maken met een mantelzorger over wie wat doet, hoort bij de kerntaak de zorg afstemmen met mantelzorgers en andere zorgverleners. Zorg bieden en begeleiden is het werk bij de zorgvrager zelf. Bijdragen aan kwaliteit gaat over verbeteren en leren van je werk. Handelen in een acute situatie hoort bij de eerste kerntaak en is geen aparte kerntaak. Over samenwerken met mantelzorgers gaat les 10.

H E T B E R O E P

LES 1

Verzorgende IG of verpleegkundige?

Verzorgende IG

  • Mbo niveau 3

  • Beschermde titel: alleen met diploma

  • Staat niet in het BIG-register

  • Voorbehouden handelingen alleen in opdracht

Verpleegkundige

  • Mbo niveau 4 of hbo

  • Staat in het BIG-register

  • Valt onder het tuchtrecht

  • Doet meer voorbehouden handelingen

  • Coördineert vaker de zorg

Uitleg: de verzorgende IG is een beroep uit artikel 34 van de Wet BIG. Alleen wie het diploma heeft, mag de titel verzorgende IG voeren. Er is geen registratie in het BIG-register en geen tuchtrecht. De verpleegkundige staat wel in het BIG-register en kan bij een tuchtcollege terechtkomen. Een infuus inbrengen of bloed prikken uit een ader is bijvoorbeeld werk voor de verpleegkundige. De mbo-verpleegkundige heeft in het dossier een extra kerntaak: de zorg organiseren en coördineren. Over voorbehouden handelingen, bevoegd en bekwaam leer je meer in les 7.

R O L L E N

LES 1

Zeven rollen in je werk

Het kwalificatiedossier beschrijft je werk in rollen:

  • zorgverlener

  • gezondheidsbevorderaar

  • communicator

  • samenwerkingspartner

  • organisator

  • professional en kwaliteitsbevorderaar

  • reflectieve professional

Op één werkdag wissel je vaak van rol.

Uitleg: de rollen staan in het kwalificatiedossier achter elk werkproces. Leg een paar rollen uit met een voorbeeld. Zorgverlener: je helpt bij wassen en aankleden. Gezondheidsbevorderaar: je geeft advies over gezond eten of bewegen. Communicator: je voert een gesprek met een zorgvrager of naastbetrokkene. Samenwerkingspartner: je stemt af met de fysiotherapeut. Organisator: je handelt in een acute situatie of plant je werk. Reflectieve professional: je kijkt terug op je eigen werk en leert ervan.

Extra voor snelle studenten: welke rol vind jij het lastigst, en waarom?

V R A A G

LES 1

Je legt meneer Yildiz uit waarom elke dag een stukje wandelen goed voor hem is. Welke rol heb je dan?

A

Organisator

B

Samenwerkingspartner

C

Gezondheidsbevorderaar

D

Reflectieve professional

Antwoord: C. Je geeft advies over een gezonde leefstijl. Dat hoort bij de rol gezondheidsbevorderaar. Je bent hier ook communicator, want je voert een gesprek. De rol organisator past bij plannen en handelen in acute situaties, samenwerkingspartner bij afstemmen met anderen, reflectieve professional bij terugkijken op je eigen werk.

K E R N B E G R I P

LES 1

K E R N B E G R I P

Beroepscode

De afspraken van je beroepsgroep over goed en professioneel handelen. De beroepscode helpt je om in lastige situaties een goede keuze te maken. Ze is geen wet, maar wel de norm van je vak.

Kernbegrip: de Beroepscode van Verpleegkundigen en Verzorgenden is in 2015 gemaakt door de beroepsvereniging V&VN samen met vakbonden. Er wordt gewerkt aan een nieuwe versie, omdat technologie en de rol van naasten belangrijker zijn geworden. De code geeft geen kant-en-klare oplossingen, maar wel houvast. Je kunt een keuze ook achteraf langs de beroepscode leggen of die bespreken met een collega of in het team. Laat studenten de beroepscode opzoeken op de website van V&VN.

B E R O E P S G E H E I M

LES 1

M A G I K D I T D E L E N ?

1

Wie vraagt het? Werkt die persoon direct mee aan de zorg?

2

Zo ja: is de informatie nodig voor die zorg?

3

Zo nee: heeft de zorgvrager toestemming gegeven?

4

Deel alleen wat nodig is, waar niemand meeluistert.

Geen collega en geen toestemming?

Dan vertel je niets. Zeg vriendelijk dat je over zorgvragers niets mag vertellen. Verwijs naar de zorgvrager zelf.

Uitleg: het beroepsgeheim staat in de wet over de geneeskundige behandelingsovereenkomst, Burgerlijk Wetboek boek 7, artikel 457. Je geeft zonder toestemming van de zorgvrager geen informatie aan anderen. Mensen die direct meewerken aan de zorg, zoals collega's, de verpleegkundige en de arts, krijgen alleen wat nodig is voor hun werk. Ook familie is een ander: zonder toestemming vertel je ook hun niets, tenzij iemand de wettelijke vertegenwoordiger is. Soms mag of moet je wel iets delen, bijvoorbeeld bij een vermoeden van huiselijk geweld of kindermishandeling. Dan volg je de meldcode van je organisatie.

V R A A G

LES 1

In de supermarkt vraagt de buurvrouw van meneer Yildiz: 'Hoe gaat het nu met hem?' Wat doe je?

A

Je vertelt kort hoe het met hem gaat

B

Je vraagt eerst of zij familie van hem is

C

Je zegt dat hij een beetje ziek is

D

Je zegt dat je daar niets over vertelt

Antwoord: D. De buurvrouw werkt niet mee aan de zorg en meneer Yildiz heeft geen toestemming gegeven. Je vertelt dus niets, ook niet een klein beetje. Ook als ze familie is, mag je zonder toestemming niets vertellen. Je kunt vriendelijk zeggen: 'Daar mag ik niets over zeggen. U kunt het hem zelf vragen.'

C A S U S

LES 1

Gehandicaptenzorg, woongroep, mevrouw Bouzid (42 jaar)

Het is kerstfeest op de woongroep. Mevrouw Bouzid danst met student Daan. Ze lacht en zegt: 'Maak een foto van ons!'

Daan maakt een foto met zijn eigen telefoon. 'Leuk voor mijn Instagram,' zegt hij tegen jou. 'Ze vond het zelf ook leuk.'

Mag die foto online?

Bespreek met je buur: wat zegt de zakkaart hierover? Wat zeg je tegen Daan, en wat doet hij met de foto?

Opdracht: ongeveer 6 minuten, in tweetallen. Antwoord: nee. Een foto van een zorgvrager op je eigen sociale media laat zien wie er woont en zorg krijgt. Dat valt onder je beroepsgeheim en de privacyregels. 'Ze vond het leuk' is geen toestemming voor het internet: misschien overziet mevrouw Bouzid niet wat dat betekent. Daan verwijdert de foto van zijn telefoon. Wil de woongroep foto's maken, dan volg je het fotobeleid van de organisatie, met toestemming van de zorgvrager of haar vertegenwoordiger. Laat studenten benoemen dat je Daan hier collegiaal op aanspreekt: dat hoort bij de beroepscode.

Hulp voor wie vastloopt: loop de vier regels van de zakkaart langs. Werken de volgers van Daan mee aan de zorg?

W A T D E N K J I J ?

LES 1

Wat vind jij straks het moeilijkst aan het beroep verzorgende IG? Wat helpt jou om daarin te groeien?

Open vraag: er is geen goed of fout. Voorbeeldantwoord: 'Ik vind het lastig om nee te zeggen als iemand iets vraagt wat niet mag. Het helpt als ik de regels goed ken en mijn werkbegeleider om feedback vraag.' Wijs erop dat terugkijken op je eigen werk en leren van feedback bij de rol reflectieve professional hoort. Daar gaat les 12 over.

S T E L L I N G

LES 1

Een verzorgende IG doet vooral wat de verpleegkundige zegt.

1

Eens

2

Oneens

3

Ik twijfel

Stelling: laat studenten hun keuze uitleggen. Oneens: de verzorgende IG voert het werk grotendeels zelfstandig uit. Je brengt de zorgbehoefte in kaart, stelt het zorgplan mee op of bij en signaleert veranderingen. Je werkt wel samen met de verpleegkundige, en voorbehouden handelingen doe je alleen in opdracht. Je bent zelf verantwoordelijk voor wat je doet, binnen je eigen bevoegdheid en bekwaamheid. Sluit af met de startvraag: is je beeld van het beroep veranderd?

T E R U G B L I K

LES 1

Welk leerdoel vind je nog het lastigst?

1

Het beroep

2

VIG en verpleegkundige

3

Beroepscode en geheim

4

Ik kan ze allemaal

Terugblik: kies op basis van de uitslag wat je aan het begin van de volgende les herhaalt.

V O L G E N D E L E S

Zorgbehoefte in kaart brengen

Voordat je zorg geeft, wil je weten wat iemand nodig heeft. Volgende les oefen je met observeren, gericht vragen en rapporteren.

  • Je kan objectieve en subjectieve gegevens verzamelen door te observeren en gericht te vragen.

  • Je kan een gesprek voeren met luisteren, samenvatten en doorvragen.

Volgende les: les 2 van de serie, werkproces B1-K1-W1 Inventariseert de behoefte aan zorg en/of ondersteuning.

Klik hier

Image credit: LessonUp