Boeken uitzoeken in de bieb
Boeken uitzoeken in de bieb
Lesduur is: 45 minOnderdelen in deze les
Boeken uitzoeken in de bieb
Open kort en praktisch: deze les gaat over slim een fictieboek kiezen in de bibliotheek. Houd tempo hoog; de klas noteert alleen de kernwoorden en stappen.
Huiswerk: Noteer in je Plenda
Donderdag 3 september
Ne: m. 1.2 A en B
Vrijdag 4 september
Ne: m. 1.2 C
l. 1.2 E
Deze slide heeft geen instructies
Lesdoel
Ik kan uitleggen hoe ik in de bibliotheek een passend fictieboek uitkies.
Nodig:
Schrift
Pen
Deze slide heeft geen instructies
Waar let jij als eerste op als je een boek kiest?
Gebruik dit als korte activering. Verwachte woorden: kaft, titel, genre, dikte, schrijver, spannend, plaatje. Koppel daarna terug naar het lesdoel: slim kiezen doe je niet alleen op gevoel.
Etiketten op een bibliotheekboek
Op een bibliotheekboek zitten meestal twee etiketten:
streepjescode
rugetiket
Die etiketten helpen je om snel informatie over het boek te vinden.
Benadruk dat dit geen losse versiering is: etiketten zijn bedoeld om boeken te lenen én om snel te zien wat voor boek je voor je hebt.
Wat staat op het rugetiket?
Op het rugetiket lees je vaak:
een pictogram van het genre
de letter van het niveau
de eerste vier letters van de schrijver
soms het Makkelijk Lezen-vignet
Noem kort dat leerlingen deze onderdelen echt kunnen gebruiken bij het zoeken in de kast.
Waarom zijn etiketten handig?
Met één blik kun je al veel zien:
genre van het boek
leesniveau
schrijver
soms of het boek makkelijker leest
Zo kun je sneller kiezen.
Koppel dit aan het doel van de les: je hoeft niet elk boek helemaal te onderzoeken als je eerst slim naar de buitenkant kijkt.
Niveaus van jeugdboeken
Jeugdboeken zijn verdeeld in vier niveaus:
A = 6–9 jaar
B = 9–12 jaar
C = 12 jaar en ouder
D = 15 jaar en ouder
Zeg erbij dat deze niveaus helpen bij kiezen, maar niet alles bepalen.
Wat zegt het niveau wel?
Het niveau geeft een handige aanwijzing:
voor welke leeftijd het boek is bedoeld
ongeveer hoe lastig het boek is
of het waarschijnlijk bij jou past
Gebruik het niveau dus als hulpmiddel.
Deze slide heeft geen instructies
Wat zijn J-boeken?
Er zijn ook J-boeken.
die staan bij de non-fictie
het zijn informatieve boeken voor de jeugd
In deze les gaat het vooral om fictieboeken.
Maak hier kort het verschil duidelijk: fictie = verzonnen verhaal, non-fictie = informatief.
Drie keer kijken
Voordat je een boek leent of koopt, kijk je naar:
de voorkant
de achterkant
de binnenkant
Zo kom je in korte tijd veel over het boek te weten.
Dit is de hoofdstrategie van de les. Laat leerlingen deze drie stappen letterlijk noteren.
De voorkant
De uitgever besteedt veel aandacht aan de kaft.
vaak een kleurrijke foto of tekening
de afbeelding zegt vaak iets over de inhoud
soms zie je de hoofdpersoon in een spannende situatie
Gebruik 'uitgever' alleen kort; de kern is dat de kaft bedoeld is om aandacht te trekken.
Alleen de voorkant is niet genoeg
Een mooie voorkant betekent niet automatisch dat het boek bij jou past.
De kaft kan aantrekkelijk zijn, maar de inhoud kan toch minder goed aansluiten bij wat jij wilt lezen.
Benadruk het verschil tussen eerste indruk en echte keuze.
De achterkant
Op de achterkant staat meestal een achterflaptekst.
Die tekst is geen samenvatting. Hij is bedoeld om je nieuwsgierig te maken naar het verhaal.
Laat het woord 'achterflaptekst' noteren; dat is een belangrijke vakterm.
Wat vertelt de achterflaptekst?
In de achterflaptekst lees je vaak iets over:
de hoofdpersoon
de omstandigheden waarin die leeft
een probleem in het verhaal
soms een vraag die spannend maakt
Je kunt als voorbeeld noemen dat zo'n tekst vaak eindigt met een vraag, zonder extra voorbeelden op de slide te zetten.
De binnenkant
Aan de binnenkant van de kaft zit vaak een kaartje.
Daarop vind je:
een korte beschrijving van de inhoud
vanaf welke leeftijd het boek geschikt is
of het een A-, B- of C-boek is
Deze slide heeft geen instructies
Lees ook een stukje
Lees een klein stukje van het verhaal, bijvoorbeeld de eerste bladzijde.
Zo krijg je een indruk van:
de manier van schrijven
de sfeer van het verhaal
Noem erbij dat je niet het einde moet lezen, vooral niet bij een spannend boek.
In het kort: zo kies je slim
Etiket bekijken → genre, niveau, schrijver
Voorkant bekijken → eerste indruk van het verhaal
Achterkant lezen → nieuwsgierig makende tekst
Binnenkant bekijken → beschrijving en niveau
Eerste bladzijde lezen → schrijfstijl en sfeer
Dit is de samenvattende slide voor het schrift. Laat leerlingen deze stappen overschrijven.
Begrippen
fictie - verzonnen verhalen
streepjescode - code die wordt gescand als je een boek leent
rugetiket - etiket op de zijkant van het boek
genre - soort verhaal, bijvoorbeeld spannend of grappig
niveau - aanduiding van leeftijd en leesmoeilijkheid
Makkelijk Lezen-vignet - teken dat laat zien dat een boek makkelijker leest
achterflaptekst - korte tekst op de achterkant die nieuwsgierig maakt
Deze slide heeft geen instructies
Begrippen
uitgever - bedrijf dat een boek uitgeeft
hoofdpersoon - belangrijkste persoon in het verhaal
inhoud - waar het boek over gaat
sfeer - gevoel dat een verhaal oproept
non-fictie - informatieve, niet-verzonnen teksten
J-boeken - informatieve boeken voor de jeugd
Deze slide heeft geen instructies
