Hormoonstelsel

• Schoonheidsverzorging
• MBO
• Studiejaar 2

Hormoonstelsel

CHNV: algemene theorie 

Doelstelling

• Student kan de onderdelen van het hormoonstelsel benoemen
• Student weet de werking van hormonen

Examenmatrijs Hormonen

Hormonen

Bezit kennis van de hormoonklieren waarbij de invloed relevant is voor de huid en

spieren

− Oestrogenen/androgenen gerelateerd aan talgproductie, acne en overbeharing.

− Thyroxine/schildklier, hypo- en hyperfunctie en bijbehorende klachten.

− Bij hypofunctie: toename gewicht door oedeem, toename spanning in de huid.

− Bij hyperfunctie: afname gewicht en toename transpiratie, roodheid,

verslapping van de huid.

− Bijnieren: cortisol, dit is een ontstekingsremmer en reageert op allergische

reacties, langwerkend stresshormoon.

− Adrenaline: de spierspanning neemt toe, kortwerkend stresshormoon.

− Alvleesklier: glucagon (verhogen van de bloedsuikerspiegel) en insuline

(verlagen van de bloedsuikerspiegel)

Vandaag

Uitleg hormoonstelsel

Opdrachten

Opdracht

• Lees van je boek blz. 35 t/m 39
• Onderstreep de belangrijke punten
• Maak een samenvatting en desnoods een Mindmap!

 Het hormoonstelsel

Hormoonstelsel

Endocriene klieren

• Produceren alleen hormonen
• rechtstreeks afgegeven aan het bloed
• Geen afvoerbuis
• Bijnieren
• Hypofyse
• Schildklier 

Endo-exocriene klieren

• Produceren ook andere stoffen
• Deze worden afgevoerd via andere delen van het lichaam via afvoerbuis 
• Alvleesklier
• Geslachtsklieren

Hypofyse

Ligging hypofyse

hypofyse

In de puberteit produceert de hypofyse hormonen.

Hypofyse

1. De hypofyse is een hormoonklier in de hersenen
   
2. Het maakt het groeihormoon
   
3. De hypofyse beïnvloedt andere hormoonklieren 

De schildklier

de schildklier

Maakt het schildklierhormoon.

• Regelt de stofwisseling: stimuleert de verbranding in de cellen.
  

Schildklier

Schildklier

De schildklier ligt in de hals, vóór het strottenhoofd, tegen de luchtpijp aan. 

De hypofyse gebruikt het hormoon TSH om de schildklieren aan te sturen. De schildklieren maken schildklierhormoon: groei en ontwikkeling, stofwisseling en verbranding

Te veel: rusteloosheid, vermagering

Te weinig: snel koud en vermoeidheid

Tekort aan Jodium

Schildklier kan niet genoeg hormonen meer maken

Gevolg : schildklier zwelt op

De bijnier

• De bijnier ligt boven de nier
  
• De bijnier maakt adrenaline
  
• Adrenaline = paniekhormoon
  

Zorgt voor:

=> snellere hartslag

=> snellere ademhaling

=> meer verbranding

bijnieren

Cortisol=

vermindering

ontstekings-

verschijnselen!

Bijnieren en hormonen

Buitenkant bijnier= bijnierschors en produceert 3 hormonen

1. aldosteron
2. cortisol
3. geslachtshormonen

Binnenkant bijnier = bijniermerg (zenuwweefsel) en produceert 

1. adrenaline
2. noradrenaline   

samen stresshormonen

Bijniermerg

• productie adrenaline wat zorgt voor vasodilatie = vaatverwijding
• productie noradrenaline wat zorgt voor vasoconstrictie = vaatvernauwing

Adrenaline 

Bijniermerg en

sommige zenuwcellen

Hormoon - stoffen die signalen overbrengen via de klieren in de bloedbaan

emoties+

Noradrenaline

Bijniermerg

Hormoon én neurotransmitter- stoffen die zenuwimpulsen overdragen tussen zenuwcellen

emoties +++++

(angst, paniek, opwinding, stress)

Alvleesklier

• De alvleesklier maakt alvleessap

• Alvleessap komt in de twaalfvingerige darm bij het voedsel

Koolhydraatstofwisseling

Alvleesklier regelt via

• Insuline (-)
• Glucagon (+)
• bloedsuikerspiegel/bloedsuikergehalte
• Eiandjes van Langerhans

Bloedsuikergehalte stuurt activiteit alvleesklier. 

INDELING NAAR AFSCHEIDINGSWIJZE

• Exocrien = met afvoerbuis (zweetklieren, melkklieren, speekselklieren en talgklieren)

• Endocrien = zonder afvoerbuis (hormoonklieren)

• Endo-exocrien (alvleesklier en geslachtsklieren)

Geslachtsklieren m/v

• zaadballen: produceren testosteron

• eierstokken: produceren oestrogeen en progesteron

Geslachtsklieren vrouw

Eierstokken - ovaria:

• Oestrogeen (o.i.v. FSH):
  primaire en secundaire geslachtskenmerken
• Progesteron (o.i.v LH):
  groei baarmoederslijmvlies

Mannelijke Geslachtsklieren

Mannelijke geslachtsorganen en hormonen/androgenen

• Geslachtsklieren van de man:  testikels/testes
  
• Testikels produceren zaadcellen

Geslachtsklieren

Mannen:

Vrouwen:

Voortplanting

Secundaire kenmerken?

Primaire kenmerken?

Testosteron

Oestrogeen

Progesteron