Leesmanieren

Leesmanieren: zo lees je slim

1 / 22
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMBOStudiejaar 1

In deze les zitten 22 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 35 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Leesmanieren: zo lees je slim

Open eenvoudig en herkenbaar: leerlingen lezen niet elke tekst op dezelfde manier. Deze les laat zien welke leesmanier past bij welk doel.

Lesdoel

Ik kan uitleggen welke leesmanier past bij mijn leesdoel.

Deze slide heeft geen instructies

Welke leesmanier gebruik jij het vaakst?

Gebruik de reacties als start: laat leerlingen kort vertellen wanneer zij die leesmanier gebruiken. Koppel daarna terug aan leesdoel.

Waarom zijn er leesmanieren?

Je leest niet elke tekst op dezelfde manier.


Soms wil je snel weten waar een tekst over gaat.

Soms wil je één antwoord zoeken.

Soms wil je alles goed begrijpen of onthouden.


De juiste leesmanier helpt je om sneller en beter te lezen.

Houd het praktisch. Koppel aan herkenbare situaties: appje, nieuwsbericht, schooltekst, handleiding.

Zes leesmanieren

Snel kijken of zoeken

Oriënterend lezen - kijken of de tekst bruikbaar is


Globaal lezen - snel de belangrijkste informatie zoeken


Zoekend lezen - één onderwerp of antwoord vinden

Goed begrijpen of leren

Intensief lezen - alles precies begrijpen


Kritisch lezen - controleren of de tekst betrouwbaar is


Studerend lezen - lezen om te onthouden en te leren

Dit is het overzicht. Werk nog niet te diep uit; de volgende slides maken de verschillen duidelijk.

Oriënterend lezen

Je kijkt snel of je de tekst kunt gebruiken.


  • let op titel en tussenkopjes

  • bekijk plaatjes en opmaak

  • lees soms de eerste en laatste alinea

Benadruk: oriënterend lezen is nog niet echt de hele tekst lezen. Het doel is beslissen: heb ik deze tekst nodig?

Welke leesmanier past bij: snel kijken of een tekst bruikbaar is?

A

Globaal lezen

B

Oriënterend lezen

C

Zoekend lezen

D

Intensief lezen

Controleer of leerlingen het verschil zien tussen oriënterend lezen (kijken of bruikbaar) en globaal lezen (kern begrijpen).

Globaal lezen

Je leest de tekst snel door.


  • je zoekt de hoofdgedachte

  • je verzamelt de belangrijkste informatie

  • je leest niet elk woord precies

Maak verschil met oriënterend lezen duidelijk: bij globaal lezen gebruik je de tekst al wel om de kern te begrijpen.

Welke leesmanier gebruik je om de hoofdgedachte te vinden?

A

Studerend lezen

B

Kritisch lezen

C

Globaal lezen

D

Zoekend lezen

Zoekend lezen lijkt erop, maar daarbij zoek je één antwoord. Bij globaal lezen zoek je de kern van de hele tekst.

Vul de juiste woorden in

Bij globaal lezen lees je een tekst snel door. Je zoekt de hoofdgedachte en de belangrijkste informatie. Je leest niet elk woord precies.

snel
hoofdgedachte
belangrijkste informatie
hele tekst
betrouwbaarheid
eerste alinea
één antwoord

Herhaal dat globaal lezen snel is, maar wel meer inhoud pakt dan oriënterend lezen.

Intensief lezen

Je leest de hele tekst.


  • je wilt alles begrijpen

  • je leest nauwkeurig

  • moeilijke woorden en zinnen zijn belangrijk

Noem dat deze leesmanier past bij lastige schoolteksten, opdrachten en uitleg die precies begrepen moet worden.

Wanneer past intensief lezen het best?

A

Bij een moeilijke schooltekst

B

Bij het zoeken van een datum

C

Bij snel kiezen van een tekst

D

Bij het controleren van een bron

De afleiders horen bij zoekend, oriënterend en kritisch lezen.

Zoekend lezen

Je zoekt informatie over één onderwerp.


  • je zoekt een naam, datum of antwoord

  • je leest niet alles

  • je kijkt gericht naar het deel dat je nodig hebt

Vergelijk eventueel met het zoeken van vertrektijden, een prijs of een antwoord in een tekst.

Je zoekt alleen een naam of datum. Welke leesmanier kies je?

A

Intensief lezen

B

Zoekend lezen

C

Globaal lezen

D

Studerend lezen

Benadruk gericht zoeken: niet alles lezen, alleen het deel dat je nodig hebt.

Wat zoek je het vaakst in een tekst?

1

Een naam

2

Een datum

3

Een antwoord

4

Een prijs

Deze slide heeft geen instructies

Kritisch en studerend lezen

Kritisch lezen

  • je leest de hele tekst

  • je controleert of de tekst betrouwbaar is

  • je kijkt of informatie klopt

  • je denkt na over de mening van de schrijver


Studerend lezen

  • je leest om te onthouden

  • je leert iets van de tekst

Leg bij kritisch lezen eenvoudig uit: wie schrijft dit, klopt het, en ben ik het ermee eens? Bij studerend lezen gaat het om onthouden voor later.

Welke leesmanier past bij controleren of informatie klopt?

A

Studerend lezen

B

Oriënterend lezen

C

Kritisch lezen

D

Globaal lezen

Toets of leerlingen kritisch lezen koppelen aan betrouwbaarheid en mening.

Welke leesmanier gebruik je om te onthouden en te leren?

A

Zoekend lezen

B

Studerend lezen

C

Kritisch lezen

D

Oriënterend lezen

Dit blok gaat over het verschil tussen kritisch lezen en studerend lezen.

Wat is het verschil tussen kritisch en studerend lezen?

Bespreek dat een goed antwoord laat zien: kritisch lezen = klopt het, is het betrouwbaar, wat vindt de schrijver; studerend lezen = onthouden, leren, later gebruiken.

Welke leesmanier onthoud jij het best?

Laat leerlingen één leesmanier noemen en kort zeggen waarvoor die past. Goede antwoorden koppelen leesmanier aan leesdoel.

Wat vond jij vandaag het moeilijkst?

Gebruik dit als korte klassikale terugblik. Let op woorden als lastig, verschil, betrouwbaar, hoofdgedachte.

Woordenlijst

leesdoel - de reden waarom je leest

tekstgeraamte - titel, tussenkopjes, plaatjes en indeling van een tekst

bruikbaar - geschikt om te gebruiken

hoofdgedachte - het belangrijkste van de tekst

betrouwbaar - je kunt geloven dat de informatie klopt

mening - wat iemand ergens van vindt

onthouden - informatie bewaren in je geheugen

Deze slide heeft geen instructies