de nederlandse opstand vwo
Welkom in de les!
Ga rustig zitten en pak je spullen erbij
Lesduur is: 60 minOnderdelen in deze les
Welkom in de les!
Ga rustig zitten en pak je spullen erbij
Programma
Terugblik (5 minuten)
Uitleg: De Nederlandse Opstand (10 minuten)
Zelfstandig werken (15 minuten)
Nabespreken opdrachten (10 minuten)
Afronding (5 minuten)
Kijk en luister mee in stilte
Terugblik op de vorige les:
Overleg 2 minuten met je buur: weet je nog de gevolgen van de Reformatie te benoemen op religieus en politiek vlak?
Na 2 minuten wijs ik een duo aan
Gevolgen van de Reformatie
Katholieke kerk richtte inquisitie (rechtbank) op om ketters te vervolgen
-> Contrareformatie
Gevolgen van de Reformatie
Politiek conflict: Vorsten wilden eenheid in hun rijk (maar dat werd lastig..)
4.4 De Nederlandse Opstand
Ik kan uitleggen dat de Nederlandse Opstand een politieke en een religieuze oorzaak had
Ik kan uitleggen hoe de Nederlandse Opstand leidde tot het ontstaan van een zelfstandige republiek
Kijk en luister mee in stilte, en maak aantekeningen
16e eeuw: de Nederlanden bestonden uit 17 gewesten
Bestuurden zichzelf
Staten-Generaal
16e eeuw: de Nederlanden bestonden uit 17 gewesten
Bestuurden zichzelf
Staten-Generaal
1555: Filips II werd koning
16e eeuw: de Nederlanden bestonden uit 17 gewesten
Bestuurden zichzelf
Staten-Generaal
1555: Filips II werd koning
Twee grote spanningen: politiek en religieus
Politieke spanningen
Filips wilde centraal bestuur vanuit Madrid
Politieke spanningen
Filips wilde centraal bestuur vanuit Madrid
-> leidde tot frustratie onder Nederlandse adel en steden.
Religieuze spanningen
Filips II was streng katholiek
In Nederlanden veel calvinisten
Religieuze spanningen
Filips II was streng katholiek
In Nederlanden veel calvinisten
Dit vond Filips II een dreiging voor de eenheid -> protestanten werden vervolgd
1566: Smeekschrift der Edelen
1566: Beeldenstorm
1567: Spaanse Hertog van Alva slaat toe
Raad van Beroerten
1567: Spaanse Hertog van Alva slaat toe
Raad van Beroerten
Veel edelen en ketters ter dood veroordeeld (bloedraad)
Willem van Oranje
Vluchtte naar Duitsland door Alva
Willem van Oranje
Vluchtte naar Duitsland door Alva
MAAR HIJ KWAM TERUG!!
Willem van Oranje
Vluchtte naar Duitsland door Alva
MAAR HIJ KWAM TERUG!!
1568: Keert terug met een eigen leger uit Duitsland, leidt opstand tegen Spaanse troepen
-> Begin 80-jarige oorlog
Willem van Oranje
Vluchtte naar Duitsland door Alva
MAAR HIJ KWAM TERUG!!
1568: Keert terug met een eigen leger uit Duitsland, leidt opstand tegen Spaanse troepen
-> Begin 80-jarige oorlog
Bracht eenheid in Opstand
De Inname van Den Briel - 1 april 1572
Pacificatie van Gent (1576)
17 gewesten (Noord en Zuid) tegen Spaanse troepen
Pacificatie van Gent (1576)
Pacificatie van Gent (1576)
...viel uiteen door religieuze verschillen
Pacificatie van Gent (1576)
1579- Unie van Atrecht
Zuidelijke gewesten
Sluit vrede met Spanje
1579- Unie van Utrecht
Noordelijke gewesten
Zet Filips II af in 1581
Unie van Utrecht ging zelfstandig verder
1588: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
De 7 gewesten hadden vrijheid met eigen bestuur
Unie van Utrecht ging zelfstandig verder
1588: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
De 7 gewesten hadden vrijheid met eigen bestuur
Na 80 jaar oorlog...
Unie van Utrecht ging zelfstandig verder
1588: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
De 7 gewesten hadden vrijheid met eigen bestuur
Na 80 jaar oorlog...
1648: Vrede van Münster
Unie van Utrecht ging zelfstandig verder
1588: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
De 7 gewesten hadden vrijheid met eigen bestuur
Na 80 jaar oorlog...
1648: Vrede van Münster
Nu volgen de instructies voor het zelfstandig werken, dus kijk en luister mee in stilte
Zelfstandig werken
Jullie gaan een tijdbalk maken over het verloop van de Opstand
Je mag samenwerken in duo's.
Je gebruikt de eerste 10 minuten niet je aantekeningen. In de laatste 5 minuten mag het wel
We gaan hier 15 minuten mee bezig. Daarna bespreken we de opdracht na
Ik controleer of je goed werkt
Ik loop rond voor hulp en vragen
Klaar? Lees en maak de opdrachten op pagina 113
Nabespreking
We gaan nu de opdracht nabespreken, dus luister mee en wees stil wanneer een ander het woord heeft
7
Karel V moest in Duitsland ook het protestantse geloof toestaan. Dit was voor hem zo’n nederlaag dat hij besloot tot aftreden. Zijn zoon Filips II nam de macht in de Nederlanden over
7
2
Boze edellieden trekken naar Brussel toe om daar het Smeekschrift aan te bieden aan de landvoogdes (plaatsvervanger van Filips II) Margaretha van Parma
7
2
8
Als gevolg van de hagenpreken, die steeds agressiever werden, vallen in dit jaar boze protestanten katholieke kerken en kloosters aan. De beeldenstorm is begonnen
7
2
8
4
Filips II reageerde woest toen hij hoorde dat er in de Nederlanden een beeldenstorm was uitgebroken. Hij besloot een nieuwe landvoogd te sturen, de hertog van Alva. Hij kwam met de Raad van Beroerten.
7
2
8
4
10
Willem van Oranje was bang dat hij opgepakt zou worden door het Spaanse leger. Hij vlucht naar Duitsland en probeerde vanuit daar in de Nederlanden een opstand te beginnen.
7
2
8
4
10
6
Met een klein beetje geluk lukten het protestantse piraten, ofwel watergeuzen, om het kleine plaatsje Den Briel te veroveren
7
2
8
4
10
6
3
Vanwege het grove geweld dat gebruikt werd door de Spaanse soldaten besloten in dit jaar alle zeventien gewesten zich achter Willem van Oranje te verenigen, met de Pacificatie van Gent
7
2
8
4
10
6
3
11
De samenwerking tussen de zeventien gewesten, onder leiding van Willem van Oranje, kwam in dit jaar ten einde. De zuidelijke gewesten verenigden zich in de Unie van Atrecht en de noordelijke gewesten in de Unie van Utrecht.
7
2
8
4
10
6
3
11
5
Filips II was zo boos op Willem van Oranje dat hij in dit jaar besloot de leider van de Opstand vogelvrij te verklaren. Iedereen mocht hem nu ongestraft doden
7
2
8
4
10
6
3
11
5
9
De opstandige gewesten zijn helemaal klaar met het bestuur van Filips II en de agressieve Spaanse soldaten. In dit jaar besluiten zij definitief afstand te doen van de Spaanse overheersing met het Plakkaat van Verlatinghe.
7
2
8
4
10
6
3
11
5
9
1
De zeven gewesten besluiten zonder koning verder te gaan. Hierdoor komt er een einde aan de Nederlandse Opstand en ontstaat de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden.
