Ontwikkeling van Jazz in de 20e Eeuw
Atheneum 6 de Heemgaard
Ontwikkeling van Jazz in de 20e Eeuw
Atheneum 6 de Heemgaard
Leerdoelen
Aan het einde van de les kun je de kenmerken van de 12-maten
bluesstructuur uitleggen.
Aan het einde van de les ken en herken je de nieuwe genres die in A6 aan bod komen: New Orleans Jazz, Free jazz en Nu jazz.
Aan het einde van de les kun je de verschillende jazzstijlen herkennen op gehoor en 1 a 2 kenmerken van dat genre opnoemen.
Aan het einde van de les kun je de rol van technologie in Nu Jazz verklaren.
Welke genres kennen jullie nog van vorig jaar?
Blues
Ontstaan eind 19e eeuw. Kenmerkend door 12-matenstructuur. - bluenotes
- call-and-response
- dirty intonation
- glissando op gitaar (d.m.v. slidetechniek)
- overwegend langzaam
klankkleur
- piano
- zang en gitaar
BluesschemaI I I I
IV IV I I
V IV I I
Ragtime 1900
- Melodie: Syncopisch
- Onderstem: afwisselend basnoot in octaven en akkoorden
- 2/4-maat, ragged time
klankkleur
- piano
Nieuw in A6: New Orleans Jazz
Vroege jazzvorm rond 1910.
- gelijktijdige collectieve improvisatie
- nadruk op tweede en vierde tel
klankkleur
- melodiesectie: klarinet, trompet / cornet, trombone
- ritmesectie: banjo, gitaar, piano, bas (contrabas /
tuba/sousafoon) en drums
Wat is de oorsprong van bluesmuziek?
second
Ontstaan in de jaren '80
Voornamelijk instrumentaal
De Verenigde Staten
Afrikaanse, Europese en Amerikaanse invloeden
Wat is kenmerkend voor New Orleans jazz?
second
Improvisatie en samenspel
Geen gebruik van blaasinstrumenten
Enkel solo-optredens
Strikte partituren
Wie is een bekende bluesmuzikant?
second
Ludwig van Beethoven
Wolfgang Amadeus Mozart
Elvis Presley
B.B. King
Wat is een belangrijk instrument in ragtime?
second
Piano
Gitaar
Viool
Drums
Welk jazz genre is dit?
Blues
Ragtime
Geen van allen
New Orleans Jazz
Welk jazz genre is dit?
Ragtime
Blues
New Orleans Jazz
Geen van allen
Latin Jazz 1924
Mengvorm van jazz met Zuid-Amerikaanse ritmes. Ontstaan rond 1924. Ritme en melodie als belangrijkste elementen.
Zuid Amerikaanse percussie
Swing 1930
- Swing (ritme --> triolenfeel)
- Een basisbeat in kwarten en achtsten
- Half time (2/2)
- call-and-response
- instrumentale solo’s
klankkleur
bigband
- melodiesectie: saxofoons,
trompetten en trombones
- ritmesectie: ritmegitaar, piano,
contrabas en drums
- vaak met vocalist(e)
Bebop 1940
- Chromatiek
- Onregelmatige korte frases
- Extremen opzoeken in heel langzaam of heel snel
- thema’s begin unisono, daarna improvisatie, daarna hh thema
klankkleur
- jazzcombo / small band
- solisten: saxofoon en trompet
- ritmesectie: piano, contrabas en
drums
Cooljazz 1950
- lange melodische frases
- ritmesectie speelt exact en accentloos in tempo.
- Ingehouden manier van spelen
klankkleur
- gebruik van brushes en dempers
- uitbreiding met andere instrumenten
(bijvoorbeeld: dwarsfluit, hoorn, cello)
Invuloefening
In Latin Jazz wordt veelal gebruik gemaakt van Latin percussie. Instrumenten zoals congo's, bongo's, claves, maracas en de koebel horen hierbij. Maracas is het juiste woord voor sambaballen. Swing muziek is voor populair in de jaren 30 en werd veel gespeeld in danszalen. Een kenmerk van swingmuziek is call and response en het wordt gespeeld door een bigband. Bebop is een genre dat de boel op stelten zette in de jaren 40. Er was sprake van veel chromatiek en ze zochten de extremen op, zoals het spelen met een heel hoog tempo. Als tegenreactie op dit nerveuze genre kwam de cool jazz op. Drummers gaan brushes gebruiken, en koperblazers maken gebruik van dempers. Ook worden er andere instrumenten toegevoegd, zoals een cello, hoorn of bijvoorbeeld de dwarsfluit.
Nieuw in A6: Free Jazz
1960
Experimentele jazzstijl. Geen vaste akkoordenschema's. Vrije improvisatie en expressie.
Jazzrock/Fusion 1970
Combinatie van rock en jazz uit de jaren 1970. Rockbeat en jazzimprovisatie. - Gebaseerd op motieven
- Gebaseerd op riffs
- Rock beat in straight achtste noten
klankkleur
- ook popinstrumentarium
Zet de jazz genres op volgorde van oud naar nieuw
Nieuw in A6: Nu Jazz
Moderne jazzstijl.
- Gebruik van draaitafels, samplers, en laptops
- Improvisatie van live spelende muzikanten met
elektronische muziekstijlen
- Gebruik maken van andere muziekculturen door
globalisering
- Mix van EDM en moderne jazz
- Jazz wordt gespeeld over beats als house, drum &
bass en techno
Welk genre hoor je hier?
Jazzrock (fusion)
Nu Jazz
Free Jazz
Welk genre hoor je hier?
Jazzrock (fusion)
Nu Jazz
Free Jazz
Welk genre hoor je hier?
Jazzrock (fusion)
Nu Jazz
Free Jazz
Samenvatting
Blues: Een muziekstijl ontstaan eind 19e eeuw, gekenmerkt door een 12-matenstructuur en het gebruik van bluenotes.
Ragtime: Een muziekstijl rond 1900 met een syncopische melodie en een kenmerkende 2/4-maat. New Orleans jazz: Een vroege vorm van jazz rond 1910 met gelijktijdige collectieve improvisatie.
Latin jazz: Een mengvorm van jazz met Zuid-Amerikaanse ritmes, ontstaan rond 1924.
Swing: Een muziekstijl uit de jaren 1930 met een triolenfeel en een kenmerkende bigband klank. Bebop: Een complexe jazzstijl uit de jaren 1940 met chromatiek en onregelmatige korte frases.
Cooljazz: Een ingetogen jazzstijl uit de jaren 1950 met lange melodische frases.
Free jazz: Een experimentele jazzstijl zonder vaste akkoordenschema's en met vrije improvisatie. Jazzrock/fusion: Een genre uit de jaren 1970 dat rock en jazz combineert, vaak met een rock beat.
Nu Jazz: Een moderne jazzstijl die elektronische muziekstijlen integreert
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Leerdoelen gehaald?
Aan het einde van de les kun je de kenmerken van de 12-maten
bluesstructuur uitleggen.
Aan het einde van de les ken en herken je de nieuwe genres die in A6 aan bod komen: New Orleans Jazz, Free jazz en Nu jazz.
Aan het einde van de les kun je de verschillende jazzstijlen herkennen op gehoor en 1 a 2 kenmerken van dat genre opnoemen.
Aan het einde van de les kun je de rol van technologie in Nu Jazz verklaren.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen of noem iets dat je lastig vindt.