Les 20 Taalvariatie: dialect en standaardtaal

Les 20 Taalvariatie: dialect en standaardtaal

1 / 54
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

In deze les zitten 54 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Les 20 Taalvariatie: dialect en standaardtaal

Quiz taalvariatie

Ronde 1 : algemeen

Welke taalvariëteiten bestaan er?

A

formeel, informeel, dialect

B

dialect, tussentaal, formeel

C

dialect, tussentaal, standaardtaal

D

informeel, tussentaal, standaardtaal

Dialecten worden verdeeld in dialectfamilies. Welke zijn dat in Vlaanderen?

A

Limburgs, Brabants, West-Vlaams, Oost-Vlaams

B

Limburgs, Brabants, Antwerps, Vlaams

C

Limburgs, Brabants, Antwerps, West-Vlaams, Oost-Vlaams

In welke streek wordt de 'h' weggelaten aan het begin van een woord?

A

West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Limburg

B

West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Antwerpen, stukken Brabant

C

West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen, Antwerpen, stukken Limburg

D

alleen in West-Vlaanderen

Quiz taalvariatie

Ronde 2 : dialectwoorden

Welk woord gebruikt een West-Vlaming voor een mug?

A

muusje

B

meze

C

zoemvliegje

Wat zeggen Antwerpenaren weleens tegen een navel?

A

nagelenboak

B

buikgaatje

C

pensholletje

Hoe noemen inwoners van het Waasland een 'koprol'?

A

een draaioverhoofd

B

een tuimelaberg

C

een hoofdomslag

'Toverbrood' of 'spokenbrood' zijn andere woorden voor...

A

beschuiten

B

peperkoek

C

paddenstoelen

'Hemtork', 'biezebeize', 'touter' zijn woorden voor...

A

een schommel

B

een trompet

C

een schoenborstel

Welk beroep duidt een Oost-Vlaming aan met een 'achterwarege'?

A

een loodgieter

B

een kinesist

C

een vroedvrouw

Wat is een 'stramijne'?

A

een broodmes

B

een vergiet

C

een keukenhanddoek

Wat betekent 'kroeme gedon' in Herentals?

A

het stuur van een koersfiets

B

de stang van een fiets

C

de bagagedrager

Wat doet een Limburger als hij 'fletst'?

A

iemand tegen het hoofd slaan

B

ongemeende complimenten geven, vleien

C

knuffelen

In West-Vlaanderen noem je knuffelen 'troetelen'?

A

Waar

B

Niet waar

In Vlaams-Brabant noemen ze een hemd ook wel...

A

huum

B

hemmes

C

emde

Wat bedoelen ze in Aalst met 'moesj'?

A

steekschuim voor bloemstukken

B

een wittekool

C

een muts

Wat zegt een Antwerpenaar om aan te geven dat de koffie te slap is?

A

Ge zie de bodem veur da ge kijkt

B

Eddetaldeur?

C

Ge kunt er de gazet deur leze.

Wat zegt een West-Vlaming als de zon schijnt, maar het tegelijk regent?

A

't is kerremesse in d'elle

B

't is ruzie in d'emel

C

't is ni vlees, nis vis.

Wat betekent het Limburgse woord 'junksterre'?

A

jongere

B

durgsverslaafde

C

janken of jammeren

In welke Vlaamse stad noemen ze een jenevertje 'een plumetse'?

A

Gent

B

Hasselt

C

Antwerpen

Quiz taalvariatie

Ronde 3 : media

Welk dialect praten 'çois, Maria en de bomma &co' in 'De familie Backeljau'?

A

West-Vlaams

B

Limburgs

C

Antwerps

Welke acteur uit 'Van vlees en bloed' gebruikte de uitspraak 'Ik zen nogal ne kèrel è'?

A

Herwig Ilegems

B

Jacques Vermeire

C

Wim Opbrouck

Welk dialect gebruikt Tourist LeMC bij zijn liedjes?

A

Antwerps

B

Limburgs

C

Gents

D

West-Vlaams

p. 244 in de gloria

Welk dialect sprak het personage uit 'In de gloria'?

Wat maakt het West-Vlaams zo moeilijk verstaanbaar voor ons?

Standaardtaal, tussentaal, dialect

p. 244 - 245


Lees de tekst individueel. Je krijgt daarna een Cornellschema om te vervolledigen.

10

minute

00

second

p. 246

Maak vraag 7, 8, 9 p. 246

2

minute

00

second

p. 246

Tom Waes

https://www.vrt.be/vrtmax/a-z/het-verhaal-van-vlaanderen/1/het-verhaal-van-vlaanderen-s1a1/



Welke voorbeelden van tussentaal heb je gehoord?

Vind je dat Tom Waes tussentaal mag gebruiken bij een informatief programma?

Kim Van Oncen

https://www.hln.be/video/productie/kim-van-oncen-start-bij-radio2-mensen-waren-te-voorbarig-351637

Welke voorbeelden van tussentaal heb je gehoord?

Vind je dat Kim Van Oncen tussentaal / dialect mag gebruiken als toekomstig radiopresentatrice?

p. 246 Welke taal in welke situatie?

Maak oefening 1 en 2 p. 246 met je buurman / buurvrouw.

1

minute

00

second

p. 246

p. 247 Playtime 5COa

p. 247 Playtime 5BO

p. 248 Meningen over taalvariatie

Lees de tekst p. 248

Hoe komt het dat dialecten verdwijnen?

Is het goed of slecht dat dialecten verdwijnen?

p. 247 oplossing

p. 248 video Axel Daeseleire

Beantwoord vraag 3, 4, 5 en 6

p. 248 - 249 oplossingen 5COa

p. 248 - 249 oplossingen 5BO

p. 248 oplossing

p. 249 oplossing

Categorie 1

Categorie 2

Wat heb je onthouden i.v.m. taalvariatie?