2. Zoekend lezen

Zoekend lezen: slim info vinden

1 / 29
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsVoortgezet speciaal onderwijsMiddelbare schoolvmbo kLeerroute VKLeerjaar 4,5

In deze les zitten 29 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Zoekend lezen: slim info vinden

Open met een herkenbare situatie: je hoeft een tekst niet altijd helemaal te lezen als je één gegeven zoekt, zoals een datum, prijs of naam.

Lesdoel

Ik kan met zoekend lezen snel gerichte informatie in een tekst vinden en uitleggen welke woorden of tekstonderdelen mij daarbij helpen.

Deze slide heeft geen instructies

Waar zoek jij meestal als je snel één detail nodig hebt?

Gebruik deze woordwolk om voorkennis te activeren. Verwachte antwoorden: datum, tijd, prijs, naam, vetgedrukte woorden, kopjes, cijfers, rooster, website.

Wat leren we vandaag?

  • Je leert wat zoekend lezen is.

  • Je leert wanneer je deze leesmanier gebruikt.

  • Je leert hoe je gericht zoekt naar een antwoord.

  • Dit helpt bij toetsen, opdrachten en dagelijkse teksten.

Koppel het nut aan de praktijk: toetsvragen, websites, roosters, advertenties, handleidingen en studieteksten.

Waarom is zoekend lezen handig?

  • Je bespaart tijd.

  • Je leest niet alles woord voor woord.

  • Je zoekt alleen wat je nodig hebt.

  • Je vindt sneller een naam, datum, plaats, prijs of ander detail.

  • Je werkt daardoor doelgerichter.

Deze slide heeft geen instructies

Wat weten we al?

  • Lezen kan op verschillende manieren.

  • Soms lees je een tekst helemaal.

  • Soms kijk je eerst naar kopjes, vetgedrukte woorden of cijfers.

  • Bij zoekend lezen begin je met een gerichte vraag.

  • Daarna zoek je alleen de informatie die daarbij past.

Verbind met voorkennis over andere leesstrategieën zonder die uitgebreid uit te werken. Laat het onderscheid vooral praktisch blijven.

Zoekend lezen en andere manieren

Zoekend lezen

  • Je zoekt één soort informatie.

  • Je leest selectief.

  • Je let op sleutelwoorden.

  • Globaal lezen: snel de hoofdgedachte zoeken.

  • Nauwkeurig lezen: alles precies begrijpen.

  • Zoekend lezen is dus gericht op details.

Niet hetzelfde als

Belangrijk contrast: bij zoekend lezen is de vraag vooraf al duidelijk. Dat is het startpunt van de strategie.

Wat is zoekend lezen?

Zoekend lezen is een leesstrategie waarbij je gericht naar een bepaald gegeven zoekt. Je leest dan niet de hele tekst van begin tot eind, maar kijkt doelbewust naar woorden, cijfers, namen, tussenkopjes of zinnen die je kunnen helpen.

Deze slide heeft geen instructies

Wat past het best bij zoekend lezen?

A

De hoofdgedachte zoeken

B

Alles precies begrijpen

C

Gericht details vinden

D

De tekst hardop lezen

Sluit aan bij slides 3 t/m 6: zoekend lezen draait om gericht één soort informatie of detail vinden, niet om hoofdgedachte of volledig begrip.

Maak de uitleg compleet

Bij zoekend lezen begin je met een duidelijke . Daarna kies je uit die vraag. Je leest niet alles, maar zoekt gericht naar het juiste in de tekst.

Bij zoekend lezen begin je met een duidelijke
. Daarna kies je
uit die vraag. Je leest niet alles, maar zoekt gericht naar het juiste
samenvatting
bijzaak
verhaal
titel

Correcte invulling: vraag, sleutelwoorden, tekstdeel. Deze woorden staan centraal in de uitleg over de strategie.

Wanneer gebruik je deze strategie?

  • Bij een rooster of planning

  • Bij een advertentie of webshop

  • Bij een tekst met een gerichte vraag

  • Als je snel een detail moet vinden

Noem concrete voorbeelden: openingstijden, vertrekuren, prijs, leeftijdsgrens, locatie, telefoonnummer.

Stappenplan voor zoekend lezen

  1. Lees eerst de vraag goed.

  2. Bepaal welke sleutelwoorden belangrijk zijn.

  3. Kijk naar kopjes, vetgedrukte woorden, cijfers en opvallende delen.

  4. Scan de tekst op die woorden of op woorden die erop lijken.

  5. Controleer of het gevonden stukje echt antwoord geeft op de vraag.

Benadruk dat leerlingen niet alleen hetzelfde woord moeten zoeken, maar ook een synoniem of andere formulering.

Voorbeeld 1

Vraag: Hoe laat begint het concert?


Dan zoek je vooral naar:

  • tijden

  • het woord beginnen of aanvang

  • het juiste onderdeel van de tekst

Leg uit dat leerlingen bij deze vraag niet alle informatie over artiesten of locatie hoeven te lezen.

Voorbeeld 2

Vraag: Voor welke leeftijd is de workshop bedoeld?


Dan zoek je vooral naar:

  • cijfers

  • woorden als leeftijd, jaar, jongeren

  • zinnen met voorwaarden

Wijs erop dat informatie soms staat als '12 t/m 16 jaar' en niet letterlijk met het woord leeftijd.

Slim zoeken in een tekst

  • Begin niet meteen met lezen van regel 1.

  • Zoek eerst naar het type informatie dat je nodig hebt.

  • Let extra op getallen, namen, plaatsen en signaalwoorden.

  • Lees pas nauwkeuriger als je het juiste stukje hebt gevonden.

Hier zit de kern van directe instructie: voordoen hoe een ervaren lezer zijn aandacht stuurt.

Wat doe je als eerste bij zoekend lezen?

A

Regel 1 lezen

B

De vraag lezen

C

Alles markeren

D

De tekst samenvatten

Gebaseerd op het stappenplan op slide 8 en de kern op slide 11.

Vul het stappenplan aan

Je leest eerst de goed. Daarna bepaal je de belangrijke . Vervolgens scan je op kopjes, cijfers en andere delen. Pas daarna lees je het juiste stukje nauwkeuriger.

Je leest eerst de
goed. Daarna bepaal je de belangrijke
. Vervolgens scan je op kopjes, cijfers en andere
alinea's
antwoorden
plaatjes
meningen

Correcte invulling: vraag, sleutelwoorden, opvallende. Echoot de formulering van slides 8 t/m 11.

Samen oefenen

We oefenen nu stap voor stap met 3 verwerkingsopdrachten. Let steeds op de vraag, de sleutelwoorden en het tekstdeel dat je nodig hebt.

Deze slide heeft geen instructies

Verwerkingsopdracht 1

Tekst

De schoolbibliotheek is open van maandag tot en met vrijdag. Op maandag, dinsdag en donderdag kun je er terecht van 08.30 tot 16.30 uur. Op woensdag sluit de bibliotheek al om 13.00 uur. Vrijdag is de bibliotheek geopend tot 15.00 uur.


Vraag: Hoe laat sluit de schoolbibliotheek op woensdag?

Laat leerlingen eerst het sleutelwoord 'woensdag' noemen en daarna alleen dat deel van de tekst bekijken.

Opdracht 1: antwoord

Juiste antwoord: 13.00 uur


Zoekwoorden:

  • woensdag

  • sluit


Je hoeft niet alle openingstijden te lezen. Alleen de zin over woensdag is belangrijk.

Deze slide heeft geen instructies

Verwerkingsopdracht 2

Tekst

Voor het schoolfeest op 21 juni zijn kaarten online te koop. Een regulier ticket kost €7,50. Leerlingen met een leerlingenpas betalen €5,00. Het feest begint om 19.30 uur in de aula.


Meerkeuzevraag: Wat betalen leerlingen met een leerlingenpas?

A. €7,50

B. €5,00

C. €19,30

D. €21,00

Benadruk het verschil tussen relevante bedragen en andere cijfers in de tekst, zoals de datum en begintijd.

Opdracht 2: antwoord

Juiste antwoord: B. €5,00


Zoekwoorden:

  • leerlingenpas

  • betalen


Niet elk getal is het antwoord. Je kiest alleen het bedrag dat bij de vraag past.

Deze slide heeft geen instructies

Verwerkingsopdracht 3

Tekst

De workshop video-editing is bedoeld voor jongeren van 15 tot en met 18 jaar. De lessen starten op 4 mei en vinden plaats in jongerencentrum Next. Aanmelden kan tot 28 april.


Vraag: Voor welke leeftijd is de workshop bedoeld?

Wijs op signaalwoorden als 'bedoeld voor' en op de leeftijdsaanduiding als cijfergroep.

Opdracht 3: antwoord

Juiste antwoord: 15 tot en met 18 jaar


Zoekwoorden:

  • bedoeld voor

  • leeftijd


De startdatum en aanmelddatum zijn hier niet relevant.

Deze slide heeft geen instructies

Zelfstandig werken

Maak nu opdracht:

De docent vult hier de verwijzing naar boek, werkblad of digitale opdracht aan.

Evaluatie

  • Zoekend lezen helpt je om snel details te vinden.

  • Je begint met de vraag.

  • Daarna kies je sleutelwoorden.

  • Vervolgens scan je de tekst gericht.

  • Zo kun je controleren of je het juiste antwoord hebt gevonden.

Koppel deze samenvatting expliciet terug aan het lesdoel: niet alles lezen, maar gericht zoeken en verantwoorden hoe je zocht.

Terug- en vooruitblik

  • Je kunt nu sneller informatie vinden in teksten.

  • Dat helpt bij toetsen, studieteksten, websites en praktische informatie.

  • De volgende keer breiden we dit uit met globaal lezen en het vinden van de hoofdgedachte.

Deze slide heeft geen instructies

Wat heb jij vandaag geleerd over zoekend lezen?

Reflectie zonder goed of fout. Laat leerlingen één concreet inzicht noemen, bijvoorbeeld: eerst de vraag lezen, sleutelwoorden kiezen, op cijfers letten, niet alles lezen.

Begrippen

zoekend lezen - een leesstrategie waarbij je gericht één soort informatie zoekt

leesstrategie - een manier van lezen die past bij je doel

sleutelwoord - belangrijk woord uit de vraag dat je helpt zoeken

scannen - snel met je ogen over de tekst gaan om iets te vinden

tekstdeel - een stukje van de tekst, bijvoorbeeld een zin of alinea

detail - een precies gegeven, zoals een naam, datum of tijd

hoofdgedachte - de belangrijkste boodschap van een tekst

Deze slide heeft geen instructies