§3.3 Assenstelsel uitbreiden (leerjaar 1)

3

Assenstelsel

Paragraaf 3.3

Assenstelsel uitbreiden

Wat als je naar links of omlaag loopt, voorbij de 0? Dan heb je negatieve getallen in een assenstelsel nodig.

Gemaakt bij Getal & Ruimte, leerjaar 1, vmbo-kgt (mavo)

1 / 15
volgende
Slide 1: Slide
newEditorWiskundeMiddelbare schoolvmbo t

In deze les zitten 15 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Introductie

Leerlingen breiden het assenstelsel uit met negatieve getallen, lezen en tekenen punten in alle vier de kwadranten en bepalen lengtes tussen punten. Les bij Getal & Ruimte vmbo-kgt (mavo) leerjaar 1, hoofdstuk 3 Assenstelsel, paragraaf 3.3. Met startvraag, theorie, opdrachten Kennis en Toepassing, een Verderkijker en de checklist leerdoelen.

Onderdelen in deze les

3

Assenstelsel

Paragraaf 3.3

Assenstelsel uitbreiden

Wat als je naar links of omlaag loopt, voorbij de 0? Dan heb je negatieve getallen in een assenstelsel nodig.

Gemaakt bij Getal & Ruimte, leerjaar 1, vmbo-kgt (mavo)

Les bij Getal & Ruimte, leerjaar 1, hoofdstuk 3 Assenstelsel, paragraaf 3.3 Assenstelsel uitbreiden. Ongeveer 40 minuten, mavo. Image credit: Eigen figuur, LessonUp Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

3.3  Assenstelsel uitbreiden

Leerdoelen

3.3.1

Je kunt de coördinaten van punten met negatieve getallen aflezen en tekenen.

3.3.2

Je kunt de vier kwadranten van een assenstelsel benoemen en gebruiken.

3.3.3

Je kunt de lengte tussen twee punten in een assenstelsel bepalen.

De leerdoelen staan in het boek bovenaan de paragraaf. Aan het eind van de les komen ze terug in de checklist. Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Startvraag

Een drone in actie

Een drone start in (0, 0) en vliegt 3 hokjes naar links en 2 hokjes omlaag. Waar is hij nu?

A

(3, 2)

B

(−3, 2)

C

(−3, −2)

D

(−2, −3)

Links en omlaag zijn negatief. Eerst x: 3 naar links is −3. Dan y: 2 omlaag is −2. A vergeet beide mintekens, B alleen dat van y, D draait de getallen om.

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Links van nul, onder nul

De assen lopen ook door voorbij 0.

  • x negatief: links van de y-as

  • y negatief: onder de x-as

Zo ontstaan vier kwadranten: I rechtsboven, daarna tegen de klok in II, III en IV.

Laat de leerlingen de punten aflezen: A = (2, 3), B = (−4, 2), C = (−2, −4), D = (3, −2). Vraag welk punt in welk kwadrant ligt: A in I, B in II, C in III, D in IV. Image credit: Eigen figuur, LessonUp Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Let op de tekens

Het teken van een getal zegt welke kant je op gaat.

Min bij x

Links van de y-as. (−3, 2) ligt 3 hokjes naar links.

Min bij y

Onder de x-as. (2, −4) ligt 4 hokjes omlaag.

Beide tekens

(+, +) rechtsboven, (−, +) linksboven, (−, −) linksonder en (+, −) rechtsonder.

Laat leerlingen een eigen punt in elk kwadrant bedenken en aan de buurman laten tekenen. Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Kennis

1

Welk punt heeft de coördinaten (−2, 3)?

A

Punt A

B

Punt B

C

Punt C

D

Punt D

B ligt 2 hokjes naar links en 3 omhoog. D = (−3, 2) heeft x en y verwisseld. A = (3, −2) en C = (2, −3) hebben de mintekens op de verkeerde plek. Image credit: Eigen figuur, LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Voorbeeldopdracht 1

Punt A ligt op (−4, 2). Je loopt vanaf A 6 hokjes naar rechts naar punt B. Wat zijn de coördinaten van B?

gegeven

A = (−4, 2)

6 hokjes naar rechts

uitwerking

Naar rechts verandert alleen x.

x wordt −4 + 6 = 2

y blijft 2

antwoord

B = (2, 2)

Laat de leerlingen op de x-as tellen: van −4 via 0 naar 2. De lijn gaat dus over de y-as heen. Doorvragen: hoe lang is AB? (6 hokjes.) Image credit: Eigen figuur, LessonUp Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Kennis

2

Wat is de y-coördinaat van punt K?

K = (−3, −4). De y-coördinaat is het tweede getal: −4. Wie 4 antwoordt, vergeet het minteken; wie −3 zegt, geeft de x-coördinaat. Image credit: Eigen figuur, LessonUp

Vul de ontbrekende woorden en getallen in.

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Toepassing

3

Het punt (−3, 4) ligt 3 hokjes naar links en 4 hokjes omhoog.

Het punt (2, −5) ligt 5 hokjes omlaag.

Een punt met x en y beide negatief ligt in het derde kwadrant.

3
4
5
derde
rechts
eerste
6

Een negatieve x is naar links, een negatieve y is omlaag. Het kwadrant linksonder heeft nummer III. Afleider eerste: dat is het kwadrant rechtsboven, met twee positieve getallen.

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Toepassing

4

Zet de punten van links naar rechts.

1

(−2, 4)

2

(0, −3)

3

(−5, 1)

4

(3, 2)

5

(6, −1)

Kijk alleen naar de x-coördinaat: −5, −2, 0, 3, 6. Wie op de y kijkt, krijgt een andere volgorde. Een veelgemaakte fout is −5 groter vinden dan −2 omdat 5 groter is dan 2.

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Toepassing

5

Wat is de lengte van AB, met A op (−3, −2) en B op (4, −2)?

A

1 hokje

B

8 hokjes

C

6 hokjes

D

7 hokjes

A en B liggen op dezelfde hoogte, dus de lengte is het verschil van de x-waarden: 4 − (−3) = 7. 1 komt van 4 − 3 (het minteken vergeten). 8 komt van het tellen van alle getallen van −3 tot 4. 6 komt van 4 + 2, met een y-waarde erbij. Image credit: Eigen figuur, LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Opdrachten Toepassing

★ 6

ABCD is een rechthoek. Wat zijn de coördinaten van D?

D ligt boven A en links van C. Dus D heeft de x van A (−4) en de y van C (3): D = (−4, 3). Doorvragen: wat is de lengte van AD? (3 − (−2) = 5.) Image credit: Eigen figuur, LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

V E R D E R K I J K E R

Onder nul in het echt

Negatieve getallen gebruik je ook buiten de wiskunde: een parkeergarage onder de grond, een temperatuur onder nul of een plek onder zeeniveau. Een groot deel van Nederland ligt onder NAP, het nulpunt waarmee hoogtes worden gemeten.

Laat leerlingen voorbeelden bedenken van een plek waar je onder 0 komt: lift, thermometer, bankrekening, een duikdiepte. Image credit: LessonUp

Hoofdstuk 3

Paragraaf 3.3

Checklist leerdoelen

Welk leerdoel vind je nog het lastigst?

1

3.3.1 Negatieve coördinaten gebruiken

2

3.3.2 De vier kwadranten kennen

3

3.3.3 Lengtes bepalen

4

Ik kan ze allemaal

In het boek sluit elke paragraaf af met de checklist leerdoelen. Gebruik de uitslag om te kiezen wat je de volgende les herhaalt.

3.3

Klik hier

Image credit: LessonUp